|

Хөгөө чирч яваа уул уурхайн салбар

Хөгөө чирч яваа уул уурхайн салбар

Эдүгээ уул уурхайн салбаргүйгээр Монгол улсыг ч, эдийн засгийг нь ч төсөөлөх аргагүй болжээ. Энэ салбарт улсын экспортын орлогын 86, аж үйлдвэрийн 71, эдийн засгийн 18, төсвийн орлогын 30 хувь нь тус тус бүрдэж байна. 2014 онд Монгол улс 1.2 сая тонн зэс борлуулж 4.5 их наяд, 25 сая тонн нүүрс борлуулж 1.4 их наяд, 7.5 тонн алт борлуулж 543 тэрбум төгрөг тус тус олжээ. Энэ гурав нийлээд 6.5 их наяд төгрөг, буюу эрдсийн экспортын бараг 90 хувийг эзэлж буйг Ашигт малтмалын газраас (АМГ) мэдээлжээ.

Тэгвэл яагаад энэ их орлоготой байж монголчуудын гуравны нэг нь ядуу байгаа юм бэ? Яагаад энэ их орлоготой орны төр засаг нь ирээдүйгээ барьцаалан бонд гарган зээл авч, зээлээ зээлээр төлж, гадны улсуудаас мөнгө гуйгаад явна вэ?

Хөгжлийг чирэх хүлээлт дагуулсан уул уурхайн салбар маань одоогоор хөгөө л чирч явна. Буруутан нь мэдээж салбар нь өөрөө биш, түүний засаглал юм.

БАЙГАЛИЙН БАЯЛГИЙН ЗАСАГЛАЛ

Монголын уул уурхайн засаглалыг олон улсын Байгалийн Баялгийн Засаглалын Хүрээлэнгээс (NRGI) дүгнэж 2017 онд тайлан гаргажээ. Уул уурхайн баялагтай 89 улсын засаглалыг гурван бүлэгт хувааж 100 оноогоор дүгнэхэд Монгол улс 64 оноогоор 15-р байрыг эзэлжээ. Энэ бол байгалийн баялгийнхаа үр шимийг нь хэрхэн хүртэж байгаа, орлогоо удирдах түвшин, бизнесийг дэмжих орчин гэсэн гурван хэсгийн дундаж үзүүлэлт ажээ. [дэлгэрэнгүйг resourcegovernanceindex.com]

Байгалийн баялгийнхаа үр шимийг Монгол улс 63 хувьтай буюу дундаас дээш түвшинд хүртэж байгаа гэнэ. Засаглалын дүрэм, журам, дэг жаяг нь байгаа ч, тогтвортойгоор мөрдөж хэрэгжүүлдэггүй, үнэ цэнийг нь иргэд тэгш бус хүртдэг, хүртээх нийгмийн зардал нь их өндөр гэж биднийг дүгнэжээ. Дүгнэлтийг лиценз олгох, татвар хураах, орон нутгийн хөгжилд үзүүлэх үр нөлөө, төрийн өмчит компанийн өгөөж гэсэн дэд бүлгүүдээр задлан гаргажээ.

Уул уурхайн хайгуулын болон олборлолтын лицензийн менежментийг 61 оноогоор дүгнэжээ. Ашигт малтмалын газар лицензийг түрүүлж өргөдөл гаргасанд нь, түрүүлж олгох зарчмаар ихэнхдээ, заримдаа тендерээр олгож иржээ. Лиценз олгох үйл явц цахимаар ил тод болдог ч, орон нутгийн засаг захиргааны дарга нарын гарын үсэг авах хэсэг нь ихээхэн цаг хугацаа, хөрөнгө хүч шаарддаг. Хүчин төгөлдөр байгаа лицензийн мэдээллийг Кадастрын албаны цахим хуудсанд нийтэлдэг. Лицензэд хийх ёстой ажлыг чанарын биш зөвхөн мөнгөн дүнгээр л илэрхийлдэг. 2014 онд 497 хувийн компани 802 зөвшөөрөлтэй талбайдаа төрийн санхүүжилтээр 62 төсөлд хайгуулын ажил хийгджээ.

Татвар хураах дүрэм журам нь харьцангуй тодорхой, тэгээд ч Үндэсний Аудитын Газар давхар хянадаг учир Монгол улс 82 буюу хамгийн өндөр оноо авчээ. Салбарын тухай дэлгэрэнгүй мэдээллийг Олборлох Үйлдвэрийн Ил Тод Байдлын Санаачилга (ОҮИТБС, or EITI)–ын тайланд оруулдаг ч, заримдаа цаг алдаж, оройтуулдаг юм байна.

Монголын төрийн өмчит компаниудын [ТӨК] засаглалд 40 оноо өгснөөр Евразийн есөн улсаас долоод жагсжээ. Стратегийн ач холбогдол бүхий орд газруудын төрийн ашиг сонирхлыг удирдах зорилгоор "Эрдэнэс Монгол” компанийг 2007 онд байгуулсан. Тус компани нь монголын уул уурхайн хамгийн том, зэс алтны гэх мэт таван уурхайн хувьцааг эзэмшдэг. Гэтэл энэ компани хамтарсан үйлдвэрүүдийнхээ санхүү, үйлдвэрлэл, борлуулалттай мэдээллээ нийтэд мэдээлдэггүй ажээ. Улсын Их Хурал нь ийм мэдээ, тайланг шаарддаггүй, хянадаг ч үгүй ажээ. Мэдээлэлгүй учир компанийн үйл ажиллагаанд тавих олон нийтийн хяналт ч сул байна.

Баялгийнхаа орлогыг удирдах түвшингээр 54 оноо буюу дунд авчээ. Улсын төсвийн тайлан харьцангуй ил тод байдаг ч, төсвийн тодотголыг жилд нэг хоёр удаа хийдэг болов. Энэ нь 2010 онд батлагдсан Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулиа, төсвийн өр, тэнцэл, зарлагатай холбоотой дүрмүүдээ үргэлж л өөрчлөхөд хүргэж байна. Салбар бүрийн орлого, өрийн тухай мэдээллийг түргэн шуурхай нийтэлдэг цахим хуудас байхгүй байна.

2014 онд байгалийн баялаг нийт экспортын бараг 90 хувь болсон учир, ОҮИТБС-ыг хэрэгжүүлэгч 49 орны дотроос Монгол байгалийн баялгаасаа хамгийн их хараат улсаар тодорчээ. Төсвийн орлого нь нүүрс, зэсийн үнийн өөрчлөлтөөс бараг бүтэн хамаарах болсноор эдийн засаг нь Евразидаа хамгийн төрөлжөөгүй улс болжээ.

Байгалийн баялгийн орлогоо иргэддээ бэлэн мөнгө шилжүүлэх замаар хуваарилж, зардал нь өндөр хэмээн хааяа зогсоож ирлээ. Ямар ч гэсэн орлогын хуваарилалтыг нь ил тод гэж үзээд Монголд 74 оноо өгсөн нь Бразилын дараа удаалжээ. Хуваарилалтыг мөн аймаг, сумын түвшинд нөөц ашигласны болон лицензийн тодорхой хэсгийг шилжүүлэх замаар явуулж байсан ч өнөөдөр бараг зогсжээ. Байгалийн баялгийг нь олборлож байгаа сумуудад юу ч ирэхгүй болсон тухай гомдол гарах боллоо. Тод жишээ нь газрын тосыг нь олборлож буй Дорнод аймгийн Матад сум.

Байгаль орчны яам нь уурхайн байгаль орчны нөлөөллийн үнэлгээг (БОНҮ) олон нийтэд түгээх зорилготой төвлөрсөн цахим хуудас ажиллуулдаг боловч "Эрдэнэс Монгол” (ТӨК)-ийн оролцоотой хамтарсан үйлдвэрүүдийн үнэлгээнүүд бүрэн, тодорхой нийтлэгдэхгүй байна.

2010 онд байгуулсан Төсвийн тогтворжуулалтын сангийн үйл ажиллагаанд (ТТС) 42 оноо олгосон нь тайланд орсон улсуудын 34 сангаас 18-д жагсчээ. Энэ сан жилийн тайлангаа нийтэлдэггүй, Улсын Их Хурал нь хянадаггүй, зөвхөн юу хийгдэж байгаа тухай мэдээллийг Сангийн яамнаас хааяа цахим хуудсандаа тавьж байна.

Мөн урт хугацааны хуримтлал үүсгэх зорилгоор Ирээдүйн өв санг (ИӨС) энэ жилийн эхнээс байгуулсан ч хуулийнхаа дагуу улирал, хагас жилийн тайлангаа гаргаагүй байна.

Уул уурхайн бизнесийн орчныг 73 оноогоор дүгнэжээ. Салбарын холбогдолтой тоо баримт дүрэм журам нь харьцангуй ил тод, байдаг боловч өөрчлөлт нь түргэн шуурхай нийтлэгдэхгүй байна. Засгийн газрын болон яамдын бүтэц бүрэлдэхүүн нь үргэлж солигдож, бодлого нь ч дагаж өөрчлөгддөг учир уул уурхайн бизнесийн орчин тодорхой бус, гадаадын хөрөнгө оруулахад таатай нөхцөл бүрдэж чадахгүй байна. Энэ тухай тайланд тодорхой тусгаагүй учир монголыг харьцангуй өөдрөгөөр үнэлжээ.

Монголчууд шинээр хийж бүтээсэн зүйл нь бага, дэлхийн зах зээл дээр ноолуураас өөр бүтээгдэхүүн гаргаж чадаагүй байгаа учраас эдийн засаг нь сэргэж, засаглалаасаа болоод эдийн засгийн хямралаасаа гарч чадахгүй байна.

Өнөөдөр төр засгийн хэрэгцээ, хэрэглээ нэмэгдсээр, авлигатай дорвитой тэмцэж чадахгүй байгаа учир төсвийн алдагдал нь тэлсээр, гадаадын засгийн газраас мөнгө гуйж Монгол улс амьдарч байна.

Д.ЖАРГАЛСАЙХАН

Эдийн засаг, улс төрийн бодлогын шүүмж-нийтлэл

Сэтгэгдэл бичих

    • bowtiesmilelaughingblushsmileyrelaxedsmirk
      heart_eyeskissing_heartkissing_closed_eyesflushedrelievedsatisfiedgrin
      winkstuck_out_tongue_winking_eyestuck_out_tongue_closed_eyesgrinningkissingstuck_out_tonguesleeping
      worriedfrowninganguishedopen_mouthgrimacingconfusedhushed
      expressionlessunamusedsweat_smilesweatdisappointed_relievedwearypensive
      disappointedconfoundedfearfulcold_sweatperseverecrysob
      joyastonishedscreamtired_faceangryragetriumph
      sleepyyummasksunglassesdizzy_faceimpsmiling_imp
      neutral_faceno_mouthinnocent

28 сэтгэгдэл

  1. Зочин:
    Sí Ugg es feo, tan moderno,comprar ugg australia pero tan feo como una anchoa en aceite. Pero además de botas ugg nina baratasser el pináculo de la moda, tienen una gran ventaja competitiva: son cálidos,ugg botas baratas suaves, cómodos, confortantes, todo a la vez. Entonces los perdonamos, eso es seguro. Pero encontré algo mejor que solo su aspecto práctico: ser cambiado. Completamente fuera de lo común con mi noche de glitter Ugg azul.
  2. Зочин:
    Das einzige Problem, das ich mit denreplica uhren Everest-Gurten habe (und von dem ich verstehe, dass es ein Problem ist, wenn man die meisten Gummi- oder Nicht-Armband-Gurte an eine Rolex anlegt) ist, dass das Material so nahe am Uhrengehäuse (und der Lünette) eingekeilt ist es macht das Drehen der Lünette schwieriger.replica uhren Sie können tatsächlich sehen, wie eng es in diesem Bild ist. Jetzt replica uhren glashuettemacht Everest einige Träger, die ihre eigenen festen Endenverknüpfungen enthalten, die wahrscheinlich dieses Problem abschwächen würden, aber ich mag einfach nicht, wie sie aussehen. Und meine Hoffnung ist, dass sobald das Band mehr „eingebrochen“ wird, dies weniger ein Problem wird.
  3. Зочин:
    We love kicks at Bossluxury, and love nike especially,nike air max 93 pas cher They are brining back a huge treat!nike requin pas cher Even though it was launched about ten years ago, the Nike Air Max 1 Atmos “Elephant” sneakers have remained one of Nike’s most sought-after models. In order to celebrate the famous Air Max technology,par cher air max 90 the company has decided to call on the vote of its fans, and the Air Max 1 Atmos came out on top in the 2016 “Vote Back” campaign, which prompted Nike to release a special edition.
  4. PhillipCruig:
    <a href="http://canadianepharmacies.ru/">Canadian Pharmacies</a> <a href="http://primateneemistcanada.ru/">Primatene Mist</a> <a href="http://levitra20mgebestprice.ru/">levitra non prescription</a> <a href="http://accessrxprescriptionedrugs.ru/">canadian pharmacy online no script</a> <a href="http://viagra6freeesample.ru/">free viagra samples in canada</a> <a href="http://medicationswithouteprescription.ru/">anxiety medication in canada</a> <a href="http://kwikemed.ru/">canadian pharmacy cialis</a> <a href="http://usaviagraeprices.ru/">generic viagra pill in usa</a> <a href="http://overnightcialisedelivery.ru/">over the counter cialis</a> <a href="http://overnightcialiseinus.ru/">cialis for sale in usa</a>
  5. Jesseovata:
    <a href="http://torontoadrugstore.ru/">canadian pharmacy no prescription</a> <a href="http://onlinepharmaciesacanada.ru/">canadian pharmacy no prescription</a> <a href="http://onlinepharmacyawithoutaprescription.ru/">on line pharmacy</a> <a href="http://canadianonlineapharmacy.ru/">on line pharmacy</a> <a href="http://freecialisasamples.ru/">cialis samples without prescrpition</a> <a href="http://viagrawithoutaprescriptions.ru/">Click Here</a> <a href="http://onlinepharmaciesa.ru/">online pharmacies canada</a> <a href="http://bestprice100mgaviagra.ru/">viagra 50 mg price walmart</a> <a href="http://cialisa40mg.ru/">find genaric cialis 800mg.</a> <a href="http://viagraasamples.ru/">Viagra Samples</a>
  6. asics gel lyte 33 sko for salg:
    <a href="http://www.cineaula.com/nike-mercurial-vapor-niños-zapatos-para-vent
    a-cheap_es">nike mercurial vapor niños zapatos para venta</a> ,<a href="http://www.cineaula.com/mujeres-asics-gel-kayano-24-zapatos-para-ven
    ta-cheap_es">mujeres asics gel kayano 24 zapatos para venta</a>
    asics gel lyte 33 sko for salg

    <a href="http://www.catiewithac.com/adidas-yezzy-boots-350-shoes-for-sale-spo
    rts_uk">adidas yezzy boots 350 shoes for sale</a> ,<a href="http://www.darrencreel.com/women-nike-shox-shoes-for-sale-sports_uk&
    quot;>women nike shox shoes for sale</a>
    nike lebron 14 sko til salg

    <a href="http://www.cineaula.com/air-jordan-6-rings-chaussures-pour-vente-sho
    es_fr">air jordan 6 rings chaussures pour vente</a> ,<a href="http://www.cineaula.com/ultra-boost-3-chaussures-pour-vente-shoes_fr
    ">ultra boost 3 chaussures pour vente</a>
    special field air force 1 sko for salg
  7. grouposity:
    <a href="http://www.akkadixllc.com/nike-air-force-1-red-snake-skin-shoesv&quo
    t;>nike air force 1 red snake skin</a> <a href="http://www.checkvins.com/nike-soccer-boots-mercurial-superfly-4-fg-w
    hite-red-shoesv">nike soccer boots mercurial superfly 4 fg white red</a> <a href="http://www.acincon.com/nike-air-max-plus-tn-1-shoesv">nike air max plus tn 1</a> <a href="http://www.dinghaoad.com/nike-air-max-97-black-blue-shoesv">
    nike air max 97 black blue</a> <a href="http://www.emojipost.com/mens-nike-blazer-white-shoesv">mens
    nike blazer white</a> <a href="http://www.bitcoincyoja.com/nike-unisex-flyknit-racer-oreo-black-whi
    te-shoesv">nike unisex flyknit racer oreo black white</a> <a href="http://www.bobaprentiss.com/nike-blazers-mid-77-zig-zag-shoesv"
    >nike blazers mid 77 zig zag</a> <a href="http://www.frndscart.com/all-red-nike-lunar-force-1-high-shoesv"
    ;>all red nike lunar force 1 high</a>
    grouposity
  8. JamesphYnc:
    <a href="http://fastviagra.net/">fast viagra delivery</a> <a href="http://cialisorderbymail.com/">buy generic cialis</a> <a href="http://pfizerbrandviagra.net/">brand viagra 100mg cheapest</a> <a href="http://canadianpharmaciesmailorder.com/">Canadian Pharmacies mail order</a> <a href="http://maxifortzimax100mg.com/">maxifort zimax 100mg</a> <a href="http://genericviagraonlinepharmacy365.com/">india pharmacy viagra</a> <a href="http://orderviagratc.com/">buy viagra online</a> <a href="http://canadiancialisb6cheap.com/">cialis from canada</a> <a href="http://cialiswithoutadoctorprescription.com/">generic cialis no prescription</a> <a href="http://cialisgenericpricestb.com/">cialis 5 mg best price usa</a>
  9. WilliamVergo:
    <a href="http://cheapdrugsfromoindia.ru/">ed drugs online</a> <a href="http://buyingonizagaraonline.ru/">buy nizagara in uk </a> <a href="http://bluemountainpharmacyocanada.ru/">canadian pharmacy no presc</a> <a href="http://pfizerbrandviagra.com/">brand viagra online</a> <a href="http://bluemountainpharmacycanada.ru/">pharmacy online</a> <a href="http://onlineviagraprescription.com/">no prescription viagra</a> <a href="http://maxifortezimax100mg.ru/">maxifort zimax mexico</a> <a href="http://canadianpharmacyonlinenoscript.com/">canadian pharmacies online</a> <a href="http://primateneomistcanada.ru/">primateneomistcanada.ru<
    /a> <a href="http://cialiswithoutadoctorprescription.com/">cialis without a doctor's prescription</a>
  10. cheap nike kobe 1 protro shoes:
    <a href="http://www.sistemazienda.net/cheap-jordan-super.fly-shoes-victory_en
    ">cheap jordan super.fly shoes</a>,<a href="http://www.coffeesystems.net/cheap-nike-kd-trey-6-shoes-victory_en&q
    uot;>cheap nike kd trey 6 shoes</a>,<a href="http://www.futuread.net/cheap-women-nike-air-max-tn-shoes-victory_en
    ">cheap women nike air max tn shoes</a>
    cheap nike kobe 1 protro shoes
  11. nike air max 2015 vietnam:
    <a href="http://www.cbdpharmies.com/nike-mens-zoom-pegasus-31-oregon-project-
    running-shoes-shoesv">nike mens zoom pegasus 31 oregon project running shoes</a> <a href="http://www.equacart.com/nike-flyknit-racer-pure-platinum-cool-grey-w
    hite-neutral-olive-shoesv">nike flyknit racer pure platinum cool grey white neutral olive</a> <a href="http://www.ghostcheckers.com/air-jordan-retro-1-red-mint-green-shoes
    v">air jordan retro 1 red mint green</a> <a href="http://www.digitisrael.com/nike-free-focus-flyknit-2-chrome-blush-sh
    oesv">nike free focus flyknit 2 chrome blush</a> <a href="http://www.hasbuharliutu.com/nike-air-force-1-ultra-flyknit-high-red
    -shoesv">nike air force 1 ultra flyknit high red</a> <a href="http://www.genesniper.com/nike-air-max-gold-damen-shoesv">ni
    ke air max gold damen</a> <a href="http://www.ercots.com/jordan-11-olympic-customised-shoesv">j
    ordan 11 olympic customised</a> <a href="http://www.dinghaoad.com/mens-asics-gel-kinsei-4-red-gold-shoesv&quo
    t;>mens asics gel kinsei 4 red gold</a>
    nike air max 2015 vietnam
  12. air max 2016 womens pink white:
    <a href="http://www.awolfdesigns.com/mens-nike-sb-stefan-janoski-max-grey-bla
    ck-shoesv">mens nike sb stefan janoski max grey black</a> <a href="http://www.digitisrael.com/orange-purple-mens-nike-air-berwuda-shoes
    -shoesv">orange purple mens nike air berwuda shoes</a> <a href="http://www.extradimensie.com/adidas-damian-lillard-3-naranja-plata-s
    hoesv">adidas damian lillard 3 naranja plata</a> <a href="http://www.harachnet.com/nike-air-darwin-canvas-shoesv">nike
    air darwin canvas</a> <a href="http://www.fencespacer.com/womens-black-and-blue-nike-shox-shoesv&qu
    ot;>womens black and blue nike shox</a> <a href="http://www.crudedrilling.com/nike-zoom-all-out-black-white-shoesv&qu
    ot;>nike zoom all out black white</a> <a href="http://www.afrikose.com/nike-cortez-leather-australia-shoesv"&g
    t;nike cortez leather australia</a> <a href="http://www.harachnet.com/nike-air-max-90-cool-grey-for-sale-shoesv&q
    uot;>nike air max 90 cool grey for sale</a>
    air max 2016 womens pink white
  13. air max tn requin 2015:
    <a href="http://www.broomsandb.com/nike-internationalist-mid-royal-shoesv&quo
    t;>nike internationalist mid royal</a> <a href="http://www.hesobenfran.com/nike-air-max-wright-id-shoesv">ni
    ke air max wright id</a> <a href="http://www.heroparcalari.com/air-max-flair-price-shoesv">air
    max flair price</a> <a href="http://www.hookahbasics.com/adidas-zx-flux-schwarz-kaufen-online-sho
    esv">adidas zx flux schwarz kaufen online</a> <a href="http://www.cbdpharmies.com/nike-kobe-ix-em-black-silver-shoesv"
    >nike kobe ix em black silver</a> <a href="http://www.bigponid.com/nike-zoom-pegasus-33-gold-pink-shoesv"&
    gt;nike zoom pegasus 33 gold pink</a> <a href="http://www.haileyandjohn.com/nike-air-force-1-foamposite-high-shoesv
    ">nike air force 1 foamposite high</a> <a href="http://www.hebinomichi.com/nike-kyrie-2-all-gold-shoesv">nik
    e kyrie 2 all gold</a>
    air max tn requin 2015
  14. nike flyknit racer svart rosa:
    <a href="http://www.foxshawls.com/mujeres-nike-huarache-ultra-rojo-rosado-sho
    esv">mujeres nike huarache ultra rojo rosado</a> <a href="http://www.coverixx.com/air-max-tuned-1-ice-shoesv">air max tuned 1 ice</a> <a href="http://www.cnkuimiao.com/nike-kyrie-3-7.5-shoesv">nike kyrie 3 7.5</a> <a href="http://www.fantasynz.com/nike-internationalist-baskets-cargo-kaki-sa
    il-medium-olive-shoesv">nike internationalist baskets cargo kaki sail medium olive</a> <a href="http://www.homebabyscan.com/nike-air-presto-todas-rosado-quartz-shoe
    sv">nike air presto todas rosado quartz</a> <a href="http://www.genesniper.com/nike-air-max-2015-leather-shoesv">
    nike air max 2015 leather</a> <a href="http://www.cafajestiando.com/nike-womens-internationalist-premium-me
    tallic-silver-shoesv">nike womens internationalist premium metallic silver</a> <a href="http://www.bagsaqe.com/nike-internationalist-black-bronzine-shoesv&q
    uot;>nike internationalist black bronzine</a>
    nike flyknit racer svart rosa
  15. nike air force 1 id iridescent:
    <a href="http://www.bitcoincyoja.com/nike-shox-deliver-sport-red-pill-shoesv&
    quot;>nike shox deliver sport red pill</a> <a href="http://www.cshjylgs.com/womens-nike-free-flyknit-4.0-black-white-sho
    esv">womens nike free flyknit 4.0 black white</a> <a href="http://www.hacelosimple.com/nike-kobe-9-elite-sequoia-shoesv"&g
    t;nike kobe 9 elite sequoia</a> <a href="http://www.homebabyscan.com/adidas-predator-accelerator-for-sale-cal
    ifornia-shoesv">adidas predator accelerator for sale california</a> <a href="http://www.divatrendies.com/nike-free-run-5.0-negro-shoesv">
    nike free run 5.0 negro</a> <a href="http://www.afroharmonic.com/nike-air-presto-ultra-br-for-sale-shoesv
    ">nike air presto ultra br for sale</a> <a href="http://www.cunoocs.com/nike-internationalist-rosa-shoesv">ni
    ke internationalist rosa</a> <a href="http://www.awolfdesigns.com/nike-internationalist-lx-shoesv">
    ;nike internationalist lx</a>
    nike air force 1 id iridescent
  16. nike huarache deep royal cement:
    <a href="http://www.answersar.com/nike-air-max-2017-release-date-shoesv"
    >nike air max 2017 release date</a> <a href="http://www.dssdgjhu.com/womens-nike-zoom-structure-18-blue-yellow-sh
    oesv">womens nike zoom structure 18 blue yellow</a> <a href="http://www.earinfectionn.com/nike-shox-tlx-2013-original-shoesv"
    ;>nike shox tlx 2013 original</a> <a href="http://www.heximmag.com/nike-dunk-sky-hi-print-white-shoesv">
    ;nike dunk sky hi print white</a> <a href="http://www.artkabis.com/nike-air-presto-red-grey-shoesv">nik
    e air presto red grey</a> <a href="http://www.aztradph.com/nike-air-force-1-flyknit-low-white-shoesv&qu
    ot;>nike air force 1 flyknit low white</a> <a href="http://www.affairday.com/nike-lebron-white-and-gold-shoesv">
    nike lebron white and gold</a> <a href="http://www.firmaeslestir.com/reebok-classic-retro-leather-green-shoe
    sv">reebok classic retro leather green</a>
    nike huarache deep royal cement
  17. nike air max 1 essential review:
    <a href="http://www.copycatprint.net/nike-free-5.0-navy-blue-quilt-Ronaldo_de
    ">nike free 5.0 navy blue quilt</a>,<a href="http://www.copycatprint.net/puma-trinomic-wedge-black-dot-Ronaldo_de
    ">puma trinomic wedge black dot</a>,<a href="http://www.copycatprint.net/nike-air-max-95-metallic-silver-quarter-
    Ronaldo_de">nike air max 95 metallic silver quarter</a>,<a href="http://www.copycatprint.net/nike-flyknit-racer-ghost-green-alga-Rona
    ldo_de">nike flyknit racer ghost green alga</a>
    nike air max 1 essential review
  18. nike free tr luxe:
    <a href="http://www.bebekhikayesi.com/nike-hyperrev-2016-tb-shoesv">n
    ike hyperrev 2016 tb</a> <a href="http://www.grupreklami.com/nike-air-force-1-flyknit-mid-shoesv"
    >nike air force 1 flyknit mid</a> <a href="http://www.berealto.com/nike-lunar-trout-2-turf-shoesv">nike
    lunar trout 2 turf</a> <a href="http://www.flkgjkg.com/mizuno-wave-prophecy-black-grey-shoesv"&
    gt;mizuno wave prophecy black grey</a> <a href="http://www.hosbeyinli.com/nike-air-max-bw-titolo-shoesv">nik
    e air max bw titolo</a> <a href="http://www.cmlyon.com/nike-air-max-zero-sølv-bullet-replacemændt-sho
    esv">nike air max zero sølv bullet replacemændt</a> <a href="http://www.honardan.com/nike-shox-avenue-silver-black-shoesv"&g
    t;nike shox avenue silver black</a> <a href="http://www.auroraprop.com/nike-shox-turbo-vi-id-shoesv">nike
    shox turbo vi id</a>
    nike free tr luxe

    <a href="http://www.eucbowl.com/nike-hyperdunk-2015-flyknit-purple-green-shoe
    sv">nike hyperdunk 2015 flyknit purple green</a> <a href="http://www.dgshbst.com/nike-air-max-1-premium-shoesv">nike air max 1 premium</a> <a href="http://www.alyanskapi.com/nike-flyknit-racer-mens-pink-shoesv"&
    gt;nike flyknit racer mens pink</a> <a href="http://www.bertankavuncu.com/mens-nike-air-huarache-all-blue-shoesv&
    quot;>mens nike air huarache all blue</a> <a href="http://www.dailyflurry.com/nike-air-max-plus-tuned-1-shoesv">
    ;nike air max plus tuned 1</a> <a href="http://www.chefasili.com/vibram-fivefingers-komodo-gold-schwarz-shoe
    sv">vibram fivefingers komodo gold schwarz</a> <a href="http://www.harachnet.com/nike-air-force-1-low-white-gum-shoesv"
    >nike air force 1 low white gum</a> <a href="http://www.cosmocrafters.com/nike-kyrie-2-gull-hvit-shoesv">
    nike kyrie 2 gull hvit</a>
    nike air max 90 tokyo
  19. air jordan 13 white red for sale:
    <a href="http://www.sdhospice.net/2012-new-nfl-jerseys-baltimore-ravens-52-ra
    y-lewis-elite-grey-shadow-with-hall-of-fame-50th-patch-jerseys-Ruiz_no">
    ;2012 new nfl jerseys baltimore ravens 52 ray lewis elite grey shadow with hall of fame 50th patch jerseys</a>,<a href="http://www.sdhospice.net/mens-jacksonville-jaguars-55-dan-skuta-whit
    e-road-nfl-nike-elite-jersey-Ruiz_no">mens jacksonville jaguars 55 dan skuta white road nfl nike elite jersey</a>,<a href="http://www.sdhospice.net/limited-lamarr-houston-mens-jersey-chicago-
    bears-99-team-road-two-tone-nfl-Ruiz_no">limited lamarr houston mens jersey chicago bears 99 team road two tone nfl</a>,<a href="http://www.sdhospice.net/los-angeles-dodgers-27-kemp-pink-with-white
    -womens-jersey-Ruiz_no">los angeles dodgers 27 kemp pink with white womens jersey</a>
    air jordan 13 white red for sale
  20. wearing nike flyknit lunar 1:
    <a href="http://www.harachnet.com/nike-shox-nz-baroque-brown-shoesv">
    nike shox nz baroque brown</a> <a href="http://www.ibmshealth.com/nike-air-max-2017-white-shoesv">ni
    ke air max 2017 white</a> <a href="http://www.dschocolate.com/asics-gel-lyte-v-gore-tex-sale-shoesv&quo
    t;>asics gel lyte v gore tex sale</a> <a href="http://www.artkabis.com/nike-lunar-force-1-jacquard-negro-blanco-sho
    esv">nike lunar force 1 jacquard negro blanco</a> <a href="http://www.ghostcheckers.com/air-max-jewell-qs-shoesv">air max jewell qs</a> <a href="http://www.extradimensie.com/nike-air-max-bw-green-gold-shoesv"
    >nike air max bw green gold</a> <a href="http://www.clboaiyy.com/puma-ferrari-i-todas-rojo-shoesv">pu
    ma ferrari i todas rojo</a> <a href="http://www.fbahaiwaicang.com/nike-hyperrev-2016-white-shoesv"&g
    t;nike hyperrev 2016 white</a>
    wearing nike flyknit lunar 1
  21. nike wmns air max thea liberty qs:
    <a href="http://www.harachnet.com/nike-shox-nz-baroque-brown-shoesv">
    nike shox nz baroque brown</a> <a href="http://www.ibmshealth.com/nike-air-max-2017-white-shoesv">ni
    ke air max 2017 white</a> <a href="http://www.dschocolate.com/asics-gel-lyte-v-gore-tex-sale-shoesv&quo
    t;>asics gel lyte v gore tex sale</a> <a href="http://www.artkabis.com/nike-lunar-force-1-jacquard-negro-blanco-sho
    esv">nike lunar force 1 jacquard negro blanco</a> <a href="http://www.ghostcheckers.com/air-max-jewell-qs-shoesv">air max jewell qs</a> <a href="http://www.extradimensie.com/nike-air-max-bw-green-gold-shoesv"
    >nike air max bw green gold</a> <a href="http://www.clboaiyy.com/puma-ferrari-i-todas-rojo-shoesv">pu
    ma ferrari i todas rojo</a> <a href="http://www.fbahaiwaicang.com/nike-hyperrev-2016-white-shoesv"&g
    t;nike hyperrev 2016 white</a>
    nike wmns air max thea liberty qs
  22. womens nike roshe run high white blue:
    <a href="http://www.essenceofanna.com/nike-air-jordan-4-cool-gris-shoesv"
    ;>nike air jordan 4 cool gris</a> <a href="http://www.dantint.com/nike-free-rn-navy-shoesv">nike free rn navy</a> <a href="http://www.howabq.com/mens-new-balance-360-red-shoesv">mens new balance 360 red</a> <a href="http://www.funkwood.com/nike-air-max-2009-10.5-shoesv">nike air max 2009 10.5</a> <a href="http://www.hatstohair.com/nike-free-tr-flyknit-5.0-plata-blanco-shoe
    sv">nike free tr flyknit 5.0 plata blanco</a> <a href="http://www.buddyspeaker.com/flyknit-lunar-3-multicolor-mens-shoesv&q
    uot;>flyknit lunar 3 multicolor mens</a> <a href="http://www.coreep.com/nike-free-flyknit-blue-orange-shoesv">
    nike free flyknit blue orange</a> <a href="http://www.durulcamdag.com/jual-nike-shox-bb4-shoesv">jual nike shox bb4</a>
    womens nike roshe run high white blue

    <a href="http://www.cunoocs.com/womens-asics-gel-noosa-tri-9-silver-purple-sh
    oesv">womens asics gel noosa tri 9 silver purple</a> <a href="http://www.fantasynz.com/adidas-superstar-blue-silver-shoesv"&g
    t;adidas superstar blue silver</a> <a href="http://www.bagsaqe.com/air-max-95-ultra-jacquard-black-shoesv"&
    gt;air max 95 ultra jacquard black</a> <a href="http://www.advube.com/nike-air-force-1-black-tumblr-tns-tumblr-shoes
    v">nike air force 1 black tumblr tns tumblr</a> <a href="http://www.bodhiwords.com/nike-dunk-floral-high-heel-sneaker-shoesv&
    quot;>nike dunk floral high heel sneaker</a> <a href="http://www.ibmshealth.com/adidas-springblade-drive-2.0-black-shoesv&
    quot;>adidas springblade drive 2.0 black</a> <a href="http://www.answersar.com/nike-lebron-14-lmtd-mens-shoesv">ni
    ke lebron 14 lmtd mens</a> <a href="http://www.hotelcantik.com/nike-roshe-two-premium-leather-shoesv&quo
    t;>nike roshe two premium leather</a>
    nike lebron soldier 10 gold grey
  23. adidas superstar green:
    <a href="http://www.fuelrat.com/nike-air-presto-purple-yellow-shoesv">
    ;nike air presto purple yellow</a> <a href="http://www.beertapmap.com/nike-air-max-1-navy-bone-shoesv">n
    ike air max 1 navy bone</a> <a href="http://www.hebinomichi.com/nike-air-force-1-independence-day-finish-
    line-shoesv">nike air force 1 independence day finish line</a> <a href="http://www.asupsllc.com/nike-air-force-1-flyknit-rainbow-shoesv"
    ;>nike air force 1 flyknit rainbow</a> <a href="http://www.expertcro.com/nike-air-max-torch-4-shoesv">nike air max torch 4</a> <a href="http://www.bajigour.com/nike-air-presto-orange-pink-shoesv">
    nike air presto orange pink</a> <a href="http://www.durulcamdag.com/mens-supra-vaider-red-shoesv">men
    s supra vaider red</a> <a href="http://www.educatetouch.com/nike-shox-tl-original-shoesv">ni
    ke shox tl original</a>
    adidas superstar green
  24. adidas porsche design iii:
    <a href="http://www.autolighttech.com/lebron-soldier-10-black-shoesv">
    ;lebron soldier 10 black</a> <a href="http://www.cnttsx.com/nike-air-presto-arctic-orange-yellow-shoesv&qu
    ot;>nike air presto arctic orange yellow</a> <a href="http://www.digitisrael.com/nike-air-presto-flyknit-ultra-shoesv"
    ;>nike air presto flyknit ultra</a> <a href="http://www.cnkuimiao.com/nike-free-g-sport-shoesv">nike free g sport</a> <a href="http://www.friendlyflats.com/nike-mercurial-superfly-weiß-gold-high-
    tops-fg-soccer-boots-shoesv">nike mercurial superfly weiß gold high tops fg soccer boots</a> <a href="http://www.fallusy.com/le-coq-sportif-womens-shoes-camel-shoesv"
    ;>le coq sportif womens shoes camel</a> <a href="http://www.bracarensis.com/mens-asics-gel-lyte-5-red-purple-shoesv&q
    uot;>mens asics gel lyte 5 red purple</a> <a href="http://www.belroncobra.com/nike-air-max-courtballistec-4.3-azul-shoe
    sv">nike air max courtballistec 4.3 azul</a>
    adidas porsche design iii
  25. adidas zx 450 for sale:
    <a href="http://www.dschocolate.com/new-balance-420-navy-suede-trainers-shoes
    v">new balance 420 navy suede trainers</a> <a href="http://www.akkadixllc.com/nike-air-max-90-piranha-for-sale-shoesv&qu
    ot;>nike air max 90 piranha for sale</a> <a href="http://www.chasetattoo.com/nike-air-blazer-acg-mid-noir-cuir-boot-sh
    oesv">nike air blazer acg mid noir cuir boot</a> <a href="http://www.abasuanasem.com/nike-air-max-90-hyperfuse-green-gold-shoe
    sv">nike air max 90 hyperfuse green gold</a> <a href="http://www.artkabis.com/womens-nike-internationalist-yellow-green-sh
    oesv">womens nike internationalist yellow green</a> <a href="http://www.domebag.com/air-max-sequent-performance-running-shoe-shoe
    sv">air max sequent performance running shoe</a> <a href="http://www.hftventures.com/wmns-nike-shox-qvida-shoesv">wmns
    nike shox qvida</a> <a href="http://www.ibluecard.com/womens-nike-air-presto-blue-yellow-shoesv&q
    uot;>womens nike air presto blue yellow</a>
    adidas zx 450 for sale
  26. mens nike air max zero red grey:
    <a href="http://www.betatheatre.com/nike-kyrie-2-triple-black-on-feet-CR7_en&
    quot;>nike kyrie 2 triple black on feet</a>,<a href="http://www.betatheatre.com/mizuno-wave-prophecy-5-womens-nike-CR7_en
    ">mizuno wave prophecy 5 womens nike</a>,<a href="http://www.betatheatre.com/nike-kobe-11-elite-low-review-uk-CR7_en&q
    uot;>nike kobe 11 elite low review uk</a>,<a href="http://www.betatheatre.com/adidas-nmd-r1-size-12-CR7_en">adi
    das nmd r1 size 12</a>
    mens nike air max zero red grey
  27. nike hyperdunk 2015 womens red:
    <a href="http://www.blueskycvs.com/nike-roshe-flyknit-dark-grey-shoesv"&
    gt;nike roshe flyknit dark grey</a> <a href="http://www.hohzuki.com/nike-free-orbit-ii-nero-shoesv">nike free orbit ii nero</a> <a href="http://www.footprintsrv.com/kd-9-home-shoesv">kd 9 home</a> <a href="http://www.booksekart.com/adidas-springblade-drive-2.0-black-shoesv&
    quot;>adidas springblade drive 2.0 black</a> <a href="http://www.beertapmap.com/air-max-bw-grey-shoesv">air max bw grey</a> <a href="http://www.btcheap.com/nike-blazer-zalando-shoesv">nike blazer zalando</a> <a href="http://www.fantasynz.com/nike-lunaracer-gewicht-shoesv">nike
    lunaracer gewicht</a> <a href="http://www.hookahbasics.com/air-jordan-1-retro-white-red-shoesv"
    ;>air jordan 1 retro white red</a>
    nike hyperdunk 2015 womens red