Зөвлөгөө - Өдөр тутмын мэдээ мэдээллийн вэб сайт

Цахим гэмт хэрэг сүүлийн 5 жилийн хугацаанд 13 дахин нэмэгджээ

khulan — Wed, 03 Apr 2024 13:24:35 +0800

Кибер халдлага гэдэг нь бусдад хохирол учруулах зорилгоор компьютерын сүлжээнд зөвшөөрөлгүй нэвтрэх, системийг идэвхгүй болгох, устгах, хянах эсвэл системд хадгалагдаж буй өгөгдлийг өөрчлөх, хулгайлах гэх мэт зорилготой байдаг. Кибер гэмт хэрэгтнүүд халдлагыг үйлдэхдээ бусдад албан ёсны мэт харагдуулах хуурамч холбоосыг ихэвчлэн ашигладаг ба банк, нийтийн үйлчилгээний компани эсвэл бусад аж ахуйн нэгжийн хууль ёсны харилцаа холбоо мэт дүрд хувирах нь элбэг.

Монгол Улсын хэмжээнд цахим гэмт хэрэг сүүлийн таван жилийн хугацаанд дунджаар 95%буюу 13 дахин өссөн хэмээн Цагдаагийн ерөнхий газраас анхааруулж байна. Тодруулбал,иргэд кибер гэмт хэрэг, цахим орчныг аюулгүй ашиглах талаар мэдээлэл багатайн улмаас залилуулан, санхүүгийн болоод бусад төрлийн хохиролд өртөж байна. Иймээс энэхүү өсөн нэмэгдэж буй цахим гэмт хэрэгт өртөхөөс урьдчилан сэргийлэхэд дөхөм болох дараах зөвлөмжүүдийг хүргэж байна.

Олон нийтийн мэдээллийн хэрэгслээр явж буй аливаа холбоос /линк/ дээр дарахаас өмнө үг үсгийн алдаа эсвэл холбоосны нэрийг сайтар харж нягтлах: Хуурамч холбоос болон хавсралтын ихэнх нь үг, өгүүлбэрзүйн алдаатай эсвэл линк нь албан бус нэршилтэй байдаг.
Хэрэв та хэнээс и-мэйл хүлээн авч байгаагаа бүрэн мэдэхгүй бол нягталж шалгахгүйгээр холбоос дээр дарж, хавсралтыг нээх хэрэггүй:Энэ нь таныгхалдлагад өртөхөөс сэргийлж болох хамгийн энгийн хялбархан шийдэл байх болно.
Танд PDF болон ZIP файлууд и-мэйл хаягаар ирсэн тохиолдолд татаж авахаас өмнө заавал нягтлаарай: Ихэвчлэн танихгүй эсвэл хуурамч хаягаас ирсэн хавсралтуудыг татаж авснаар өөрийн компьютерт байгаа хувийн мэдээллийг гэмт хэрэгтнүүдэд зүгээр нээгээд өгч байгаатай адил юм.
Эргэлзээтэй холбоосыг шалгах нэг хялбар арга бол хулганыг холбоос дээр дарахгүйгээр удаан байрлуулснаар хуурамч холбоосыг таних боломжтой: Хуурамч и-мэйл хаягнууд ихэвчлэн алдаатай домэйн ашигладаг ба та тэдгээрийг нягтлах боломжтой байдаг. Жишээ нь: Facebook.comвебсайтын хаягийг Facebook.mn, Facehook.com гэсэнхуурамч нэршлээр холбосон байдаг.
Кибер гэмт хэрэгтнүүд таны хувийн мэдээллийг и-мэйл болон вэбсайтаар дамжуулан авахын тулд албан ёсны мэт харагдах бөглөх талбар эсвэл хавсралт илгээдэг. Тэдгээр нь ихэвчлэн хүний анхаарал, сонирхлыг татахуйц байдаг ба таны нэвтрэх нэр, нууц үгийг бөглүүлж авах байдлаар хийгддэг: Иймээс аливаа сэжигтэй линк дээр хувийн мэдээллээ оруулах нь өндөр эрсдэлтэй тул сайтар нягталж хэвшээрэй.

Дээрх зөвлөмжүүдийг өдөр тутамдаа хэрэгжүүлэн хувийн мэдээллийн аюулгүй байдлаа хангахыг зөвлөж байна.

Малчид, иргэд, тээвэрчдийн анхааралд!

khulan — Tue, 12 Dec 2023 17:48:28 +0800

Онцгой байдлын ерөнхий газраас сэрэмжлүүлэг мэдээллийг өгч байна. Тодруулбал, маргааш буюу энэ сарын 13-нд Говь-Алтай, Завхан, Баянхонгор, Архангай, Өвөрхангай, Булган, Төв аймгийн нутгаар цас орж, цасан шуурга шуурах юм байна.

Тиймээс үзэгдэх орчин хязгаарлагдаж, зам, даваа хаагдах, халтиргаа гулгаа үүсэж болзошгүйг анхаарууллаа.

Hi, UB

khulan — Thu, 14 Sep 2023 13:53:00 +0800

Улаанбаатар хотод шинэхэн оюутан болж буй хүн бүрд хичээлийн шинэ жилийн мэнд хүргэе. Шинэ орчин, шинэ сургууль, шинэ найз нөхөд гээд бүхий л зүйл шинэ содон байхын зэрэгцээ шинэ асуудлууд ч "хачир” нэмж байгаа нь ойлгомжтой. Нийслэлд он удаан жил амьдарсан хэн нэгний хувьд жижигхэн асуудал улсын маань нийслэлд анхлан хөл тавьж буй нэгний хувьд том асуудал болдог билээ.

Монгол Улсын хэмжээнд үйл ажиллагаа явуулж буй 60 гаруй их, дээд сургуулийн 90 гаруй хувь нь Улаанбаатар хотод байдаг учраас тэр хэрээр жил бүр олон мянган оюутан Улаанбаатар хотод төвлөрдөг.

Эдгээр мянга мянган залуусын нэг, шинэ оюутан чамд хэрэг болох 5 зөвлөгөөг хүргэе.

1. Өөрийнхөө газрын зургийг зураарай

Газар мэдэхгүй хүнд бол Улаанбаатар хотод баримжаа авах хоёрхон л газар бий. Нэгдүгээрт Сүхбаатарын талбай, удаах нь алдарт Багшийн дээд. За энэ хоёр газарт ирсэн байхад хаашаа яаж явах нь аандаа нэг учир нь олдоно. Шинэхэн оюутнууд маань төдийлэн нүүр хагараагүй байдаг учраас хүнээс зам, чиглэл, автобус асуухаасаа ичиж нэрэлхээд төөрсөн ч хамаагүй өөрөө учраа олчих санаатай яваад байдаг. Гэхдээ цагийг нь тулгаж, өөрийгөө ийм хүнд байдалд оруулахгүйн тулд хичээл нь эхлэхээс өмнө өөрийнхөө амьдрах газрын эргэн тойронтой танилцаад, автобус нь хаанаас хаа хүртэл явахыг судлаад эртхэн мэдээд авбал зүгээр. Оюутнуудад тусгайлан зориулсан, сард 44 удаа автобусаар үнэгүй зорчих эрхтэй карт байдаг. Энэ хичээлийн жилээс эхлэн тэрхүү картаа E-Mongolia платформоор дамжуулан захиалдаг болсон байна лээ. Тэгэхээр картаа эртхэн захиалаад автобусны буудлуудаа яг таг мэдэж аваарай. Цаашлаад хичээл орох ангиудаа ч хаана, хаана байдгийг урьдчилаад мэдээд аваарай. Ингээд өөрийнхөө хувийн газрын зургийг тодорхой болгочихсон үед газар мэдэхгүй гэх асуудал тулгарахгүй шүү.

2. Түгжрэлтэй өөрийн цагийг зөрүүл

Улаанбаатарт хөл тавьсан хүн бүрийн толгойны өвчин бол түгжрэл. Бидний ажил, амьдрал бүхий л зүйлс түгжрэл хэмээх "босс”-ын удирдлага дор өрнөдөг. Түүнээс хамаарч цагаа зохицуулж, төлөвлөдөг. Тэгэхээр түгжрэлийн шинэхэн зорчигчид маань сэтгэл зүйн бэлтгэлтэй, цагаа зөв тооцоолохгүй бол хичээл сургуульдаа амжиж очно гэдэг биелэгдэшгүй даалгавар болно. Зорьсон газрын хол ойр, ямар унаагаар яаж явах зэргээс хамааран дор хаяж 1-3 цагийн "нөөц”-тэй байгаарай.

Мөн түгжрэлд цагаа үрэхгүйн тулд аль болох сургуулийнхаа дотуур байранд орох, боломжтой бол сургуулийнхаа ойр байр түрээсэлбэл зүгээр. Ингэснээр цагаа хэмнэж, алхаж, эрүүл амьдралын хэв маягт суралцахаас гадна нийслэлийн тулгамдсан асуудал болох агаарын бохирдолд багахан ч гэсэн бодитой хувь нэмэр оруулах болно.

3. Эрсдэлд бэлэн байх

Төрсөн гэрээсээ хол, дассан сурсан газраасаа өөр орчинд өвдөж зовоод, хаана хэнд хандахаа мэдэхгүй байна гэдэг бол жинхэнэ "асуудал”. Өөрийгөө өрөвдөж уйлаад, орондоо ганцаараа хэвтэхээс өөр аргагүй байдалд орох вий. Өвдвөл яах вэ гэдэгт бэлэн байж, эрсдэлээс сэргийлэх үүднээс амьдарч буй газартаа хамгийн ойр байх хороондоо бүртгүүлж, өрхийн эмнэлэг, яаралтай тусламж авах газар хаана байгааг судлаарай.

Хэрвээ эрүүл мэндийн даатгалаа төлсөн бол өөрт ойрхон аль ч улсын эмнэлэгт хандаж үйлчилгээ авах боломжтой. Харин эрүүл мэндийн даатгалаа төлөөгүй байгаа бол E-Barimt аппликэйшнээр нэвтэрч дутуу саруудаа нөхөн төлөх боломжтой байдаг шүү. Эрүүл мэндийн даатгал нь албан журмынх буюу заавал төлөх ёстой татвар бөгөөд оюутан, малчин, хувиараа хөдөлмөр эрхлэгчид хөнгөлттэй байдаг. Сарын 5500 төгрөг буюу бүтэн жилээр нь бол 66000 төгрөг төлснөөр улсын эмнэлгүүдэд үнэгүй эрүүл мэндийн үйлчилгээ авах эрхтэй болно.

4. Хаана, юу байна?

Оюутны амьдрал бол дунд сургуулиас 360 градус өөр билээ. Багш нар чинь чамд байнгын хараа хяналт тавьдаг байсан бол оюутны амьдралд чи "your own boss”. Өмнөхөө бодвол чөлөөт цаг ч хамаагүй ихтэй болж магад. Тиймээс чөлөөт цагаа дэмий "оршиж” өнгөрүүлэлгүй, аль болох үр бүтээлтэй байх тал дээр эртнээс анхаарах хэрэгтэй. Оюутнууд хамрагдаж болох дугуйлан, сайн дурын клубууд, цагийн ажил хийх боломжтой газруудыг эртнээс тандаж байх хэрэгтэй шүү. Бүрэг ичимхий байсан ч хамаагүй зориглоод өөрийнхөө хийхийг хүсдэг байсан, хүсэж байгаа шинэ сонин спорт, клубүүдэд хамрагдаад үзээрэй. Аль болох нээлттэй байж, шинэ содон зүйлд соргог байх нь амжилттай суралцах нэг үндэс юм. Яах ийхийн зуургүй л оюутны амьдралд дуусаж, ажлын талбарт хөл тавих учраас нийгмийн амьдралд өөрийгөө эртнээс бэлдэх нь хамгаас чухал.

Мөн сургуулийнхаа номын санд гишүүнчлэлийн картаа хамгийн түрүүнд нээлгээрэй. Оюутны үнэмлэхээ ашиглаад л нээлгэчихнэ, амархан. Дээрээс нь олон нийтэд үйлчилдэг "Үндэсний номын сан”, "Д.Нацагдоржийн нэрэмжит Улаанбаатар хотын нийтийн төв номын сан”-д уншигчийн карт нээлгэж чөлөөт цагаараа ном унших, хичээлээ хийж суух боломжтой. Ер нь МУИС, ШУТИС, МУБИС, АШУҮИС зэрэг томоохон их дээд сургуулиуд бүгд төрөлжсөн томоохон номын сангуудтай. Сургуулийнхаа номын сангаар сайн "тэнээрэй”. Мөн оюутнуудад зориулсан маш олон төрлийн тэтгэлгүүд байдаг учраас сургуулийнхаа вэбсайт, зарлалын самбар, tetgeleg.mn зэрэг эх сурвалжуудаас тэтгэлгийн мэдээллийг цаг алдалгүй аваарай.

5. Нэг халаасны дүрэм

Хичээлийн шинэ жилийн эхэн ба төгсгөл үе санхүүгийн хувьд асар их ялгаатай. Намар бол оюутан бүрийн хувьд хамгийн "баян” байх цаг нь. Хахир хатуу өвлийн дараа урт удаан өнгөрөх хаврын улиралд ч нүүр дүүрэн инээмсэглэлтэй "баян” оюутан байхын тулд нэг халаасны дүрмийг баримтлахаа мартуузай. Хэзээ ч хоёр халаасаа зэрэг хоосолж болохгүй гэсэн үг. Гэнэтийн үед хэрэглэх байнгын нөөцтэй байхын тулд мөнгөө зөв, ухаалаг зарцуулж сурах нь чухал шүү. Харилцагч банкны апп-аараа хандан данснаасаа бага багаар мөнгөө хадгалдаг данс үүсгэж болно, урамшуулал, буцаан олголттой, гүйлгээ хийхэд шимтгэлгүй, оюутнуудад тусгайлан зориулсан карт авч болох зэрэг цахим банктай холбоотой хэрэгтэй бүхнийг мэдээд авчихад гэмгүй. Жишээлбэл ХААН Банканд оюутнуудад тусгайлан зориулсан К карт гэж бий. Нэг удаа 5000 төгрөгөөр захиалаад 5 жилийн хугацаанд ашиглах боломжтой. Гүйлгээ хийхэд шимтгэлгүй, ямар нэгэн хураамжгүй, оюутнуудын ихээр үйлчлүүлдэг газруудаас буцаан олголтын урамшуулал авах гэх мэт олон давуу талтай юм билээ.

Энэ хүртэл уншсан бол танд баярлалаа. Энгийн ч гэсэн оюутан танд хэрэг болно гэдэгт найдаж байна. Бүр хэцүү санагдаад байвал өөртэйгөө ижил шинэ оюутан залуустай нөхөрлөж, хамтдаа асуудлаа ярилцвал бүр л янзтай. Ташрамд дуулгахад нэгдүгээр дамжааны шинэ оюутнуудад зориулсан "Rise” хөгжлийн хөтөлбөрийн бүртгэл эхэлсэн байна лээ.

9-р сарын 20-ноос өмнө амжиж бүртгүүлээд 23-нд болох томоохон арга хэмжээнд оролцоорой. Хэрвээ бүртгүүлэхийг хүсвэл ЭНД дараарай. Нийгэмдээ манлайлж яваа залуус, олны танил эрхмүүд оюутнуудтай чөлөөт ярилцлага өрнүүлэх уулзалт хэлэлцүүлэг болохоос гадна тэнд хүрэлцэн очсоноор дээр дурдсанчлан автобусны карт, тэтгэлэг, хувь хүний хөгжил, эрүүл мэндийн үйлчилгээ зэрэг өөрт хэрэгтэй бүх мэдээллийг нэг дороос авах боломжтой.

За ингээд чамд амжилт хүсье.

Цаг агаарын аюулт үзэгдлээс сэрэмжлүүлэх мэдээ

khulan — Tue, 11 Jul 2023 17:21:35 +0800

Өнөө шөнө Хэнтийн нутаг, Сүхбаатарын хойд хэсгээр, маргааш өдөр Архангайн нутаг, Өвөрхангайн хойд хэсгээр их бороо орох тул болзошгүй үер, усны ослоос урьдчилан сэргийлэхийг анхааруулж байна.

Монгол орны нийт гол мөрөн, нуурын усны түвшин нэмэгдэж хүчтэй үeрлэж байна. Иймд баталгаат зам, гүүр гармаар зорчих, амралт, аялал зугаалгаар явахдаа гол, мөрөн, нуурын эргээс хол зайд байрлаж амрах, гол нуурын усанд сэлэхгүй байх, зориулалтын бус хийлдэг завь, гудас, тоглоом ашиглахгүй байх, бага насны хүүхдийг хараа хяналтгүй гол, нуурын эрэг орчимд тоглуулахгүй байх, мэргэжлийн байгууллагуудаас өгч байгаа сэрэмжлүүлэх мэдээ, зөвлөмжийг дагаж хайртай гэр бүл, найз нөхөд, хамт олноо болзошгүй үер ус, аянга цахилгааны аюулаас урьдчилан сэргийлэхийг анхааруулж байна.

Хэн нэгэн таны дансаар мөнгөн гүйлгээ хийхийг гуйвал та яах вэ?

khulan — Mon, 13 Mar 2023 10:59:12 +0800

Танд орлого, зарлагын гүйлгээний мэдээлэл хэчнээн хэрэгтэй байсан ч энэ тохиолдолд татгалзахыг зөвлөж байна. Залилагчид боломж бүү олго!

Та банкан дахь мэдээллээ шинэчилсэн үү?

khulan — Thu, 17 Mar 2022 11:06:19 +0800

Харилцагч банкнаас тань утсаар холбогдож, эсвэл и-мэйл, мессежээр мэдээллээ шинэчлэх тухай танд сануулж байсан уу? Хэрэв тийм бол энэ нь харилцагч таныг санхүүгийн аливаа эрсдэлээс сэргийлэхээр банк өөрийн үүргээ гүйцэтгэж буй хэрэг юм. Энэ сануулгыг үл тоон мэдээллээ шинэчлүүлэхгүй явснаар харилцагч та санхүүгийн эрсдэлд орж болзошгүй юм.

Нөгөөтэйгүүр банкнаас бүтээгдэхүүн, үйлчилгээгээ хэвийн, саадгүйгээр авахын тулд харилцагч та Монгол Улсын Мөнгө угаах болон терроризмыг санхүүжүүлэхтэй тэмцэх тухай хуулийн дагуу өөрийн бүртгэлтэй мэдээллээ тогтмол шинэчлүүлэх үүрэг хүлээсэн байдаг.

Хэрэв таны дор дурдсан мэдээлэл өөрчлөгдсөн, эсвэл танд банкнаас мэдээллээ шинэчлүүлэх тухай сануулсан мессеж очсон бол та өөрт ойр байрлах салбар нэгжид хандан эсвэл Киоск машинаар дамжуулан (Байгууллагын харилцагчийн хувьд заавал салбар нэгжид хандана) заасан хугацааны дотор мэдээллээ шинэчлүүлнэ үү.

Иргэн:

Овог, нэр
Регистрийн дугаар
Иргэншил
Гэрийн хаяг
Ажил эрхлэлт /албан тушаал, ажлын газрын нэр, хаяг/
Гар утасны дугаар
И-мэйл хаяг
Бичиг баримтын хугацаа дууссан бол шинэчлэх

Байгууллага:

Хуулийн этгээдийн нэр, дүрэм
Үйл ажиллагааны чиглэл
Хаяг
Холбоо барих утасны дугаар
И-мэйл хаяг
Улсын бүртгэлийн гэрчилгээн дээрх мэдээлэл
Хуулийн этгээдийг үүсгэн байгуулах бичиг баримт
Эцсийн өмчлөгч, гүйцэтгэх удирдлага, эрх бүхий этгээдүүдийн мэдээлэл, бичиг баримт

Банканд бүртгүүлсэн дараах бичиг баримтын хүчинтэй хугацаа дууссан тохиолдолд:

Хуулийн этгээдийн гэрчилгээ
Тусгай зөвшөөрөл бүхий үйл ажиллагааны тусгай зөвшөөрөл
Эцсийн өмчлөгч, гүйцэтгэх удирдлага, эрх бүхий этгээдүүдийн мэдээлэл, бичиг баримт

Биечлэн мэдээллээ шинэчлүүлэх тохиолдолд дараах бичиг баримтыг бүрдүүлэн, өөрт ойр байрлах салбар нэгжид хандана уу.

Монгол Улсын иргэн:

Иргэний үнэмлэх эсвэл гадаад паспорт (хүчин төгөлдөр)

Гадаад улсын иргэн:

Гадаад паспорт
Оршин суух үнэмлэх

Байгууллага:

Улсын бүртгэлийн ерөнхий газраас олгосон гэрчилгээ
Хуулийн этгээдийн үүсгэн байгуулах бичиг баримт
Эцсийн өмчлөгчдийн бичиг баримт
Гүйцэтгэх захирал, эрх бүхий этгээдийн бичиг баримт
Үйл ажиллагааны чиглэлд нь тусгай зөвшөөрөлтэй бол тухайн тусгай зөвшөөрөл
Шаардлагатай тохиолдолд бусад нэмэлт материал (Байгууллагын төрлөөс шалтгаалан бүрдүүлэх материал өөр тул бүрдүүлэх материалтай ЭНД дарж танилцана уу.)

Киоск машинаар дамжуулан мэдээллээ шинэчлэх бол танд зөвхөн хүчин төгөлдөр иргэний үнэмлэх байхад хангалттай.

Киоск машинаар хувийн мэдээлэл шинэчлэх зааварчилгаатай ЭНД дарж танилцана уу.

Харилцагч та мэдээллээ шинэчилснээр дараах ач холбогдолтой:

Банкны үйлчилгээг цаг алдалгүй түргэн шуурхай, хэвийн авах
Банкнаас гаргаж буй шинэ бүтээгдэхүүн үйлчилгээ, аян, урамшуулал болон бусад лояалти хөтөлбөр, мэдээллүүдийг цаг алдалгүй авах
Онлайн банкны боломжит үйлчилгээг авах
Интернэт банканд бүртгүүлэх
Мобайл банканд бүртгүүлэх, нууц үгийн блок гаргуулах
Телефон банканд бүртгүүлэх
Карт захиалан гэр болон ажлын хаягаараа хүргүүлэн авах зэрэг үйлчилгээг онлайнаар 24/7 авах боломжтой.

Иймд хэрэв банкны ажилтан тантай утсаар холбогдож, эсвэл банкны зүгээс и-мэйл, мессеж, дуут мессежээр тодорхой хугацааны дотор банкны салбар, нэгжид очин мэдээлэл шинэчлэх тухай мэдэгдсэн бол та даруйхан очиж мэдээллээ шинэчлүүлэх шаардлагатай юм. Хэрэв заасан хугацаанд очиж амжаагүй бол таны банкны үйлчилгээг түр хязгаарлах хүртэл арга хэмжээ авдаг болохыг танд сануулъя.

Харилцагч та хэрэв гадаад улсад амьдардаг бол итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчөөр дамжуулан банканд бүртгэлтэй мэдээллээ шинэчлүүлэх боломжтой. Ингэхдээ итгэмжлэлд таны ямар мэдээлэл өөрчлөгдсөн болон ямар мэдээллээ шинэчлүүлэх тухайгаа тодорхой дурдаж өгөх шаардлагатай байдаг.

Зөвлөгөө: Хувийн санхүүдээ дэвшүүлэх зорилтууд-2

khulan — Mon, 28 Feb 2022 16:28:47 +0800

Эрүүл мэнд, гэр бүлийн харилцаа, ажил үйлс, мөнгө санхүү зэрэг бидний амьдралын олон талыг хамарсан том, жижиг зорилго тавьж, биелүүлэхийн тулд хүмүүс их, бага хэмжээгээр хичээцгээдэг. Мөнгөө удирдаж, орлого зарлагаа хянаж, хадгаламжтай болж...Өөрчлөгдөж, өмнөхөөсөө илүү сайн байхад тань туслах санхүүгийн зорилтууд, мөн тавьсан зорилтдоо хүрэх аргуудын талаар хуваалцаж байна.

Өмнө нь та бүхэнд санхүүгийн сахилга баттай байж, хувийн санхүүгээ зохистой удирдахын тулд санхүүгээ хянах, зарлагаа эрэмбэлэх, хэмнэх алхмуудыг зөвлөсөн. Харин одоо хадгаламжтай болохын давуу тал, ашиг тусыг хэлүүлэлтгүйгээр мэддэг ч амьдралдаа хэрэгжүүлэлгүй өнөөг хүрсэн бол энэ онд дэвшүүлж буй санхүүгийн зорилтынхоо жагсаалтад "Хадгаламжтай болох” гэж бичээд дараах аргуудыг туршиж үзээрэй.

Хадгалах нь

Цагийн зүүтэй зэрэгцэн ирэх айсуй өөрчлөлт, шинэ тэмүүлэл, зорилтод тань тус болох алхмууд:

Зорих

Юуны тулд, ямар зорилгоор хадгалж буйгаа тодорхойлох. Шинэ байр, машин, аялал, сургалтын төлбөр... гээд таны хүсэж байгаа юу ч байж болно. Хадгаламжийнхаа зориулалтын зургийг, нарийн деталийг, дэлгэрэнгүй мэдээллийг өөртөө зориулан тэмдэглэж, нааж, төсөөлөөрэй. (Тэгэх ч хэрэгтэй гэж зөвлөдөг шүү дээ). Ингэснээр хадгалах зорилго илүү тод, үнэмшилтэй, сэтгэл хөдөлгөм болох бөгөөд өмнөхөөсөө онц ялгаагүй ч байж мэдэх шинэ гар утас авах хүслээ дарахад тань тус болох вий.

Тооцоолох

Зорилтот хадгаламжийнхаа хугацаа, сард хадгалах дүн, бодогдох хүүг урьдчилан тооцоолоод үзээрэй. Өөрөөр хэлбэл, зорилгоо биелүүлэхэд тань хэр хэмжээний мөнгө хэрэгтэй буйгаа тооцоолоод үүнийгээ хэр хугацаанд, хэр хэмжээгээр хуримтлуулахаа бодно гэсэн үг. Илүү амар, илүү цэгцтэй, гол нь биелүүлж болохоор санагдаж байгаа биз?

Хуримтлуулах

Энэ бүхний дараа зорилгодоо зориулан тодорхой хэмжээний мөнгийг тогтмол хугацаанд хуримтлуулна. Тухайлбал, та сарын эхний долоо хоногт төдий хэмжээний мөнгийг хуримтлалдаа нэмэхээр тооцоолж санхүүгээ зохицуулаарай.

Одоо эцэст нь, ганцхан зөвлөмж!

Дээр өгүүлсэн бүхнийг нэг дороос буюу гар утаснаасаа, хүссэн цагтаа, хүссэн газраасаа хийж болно гэвэл итгэх үү? Та "Khanbank” аппликэйшнд шинээр нэмэгдсэн "Миний санхүү”, "Зорилготой хадгаламж” цэсүүдийг ашиглан, санхүүгийн зөв дадлыг өөртөө төлөвшүүлж, шинэ зорилт, зорилго нээн, мөрөөдлөө биелүүлэх боломжтой боллоо.

Зөвлөгөө: Хувийн санхүүдээ дэвшүүлэх зорилтууд-1

khulan — Fri, 25 Feb 2022 16:10:50 +0800

Хувийн санхүүгээ удирдах нь

Энэ ондоо тавьсан зорилтуудын жагсаалтад тань юу ч байж болно. Гэхдээ түүнийгээ биелүүлэх, өөрчлөгдөх, өмнөх оныхоосоо урагшилж, илүү сайжрахад гол нөлөө үзүүлэх зүйл бол санхүү, хувийн санхүүгээ удирдахуй билээ. Одоогоос яг нэг жилийн өмнө дэвтэртээ бичсэнчлэн, "Илүү их орлого олох”, "Илүү хэмнэх”, "Илүү хадгалах” зорилтыг энэ ондоо ч үргэжлүүлж буй бол үүнийхээ оронд "Хувийн санхүүгээ удирдаж сурах” гэсэн ганцхан өгүүлбэрийг биччихэд гэмгүй. Мэдээж ингэж бичээд л биелүүлчихгүйгээ бид сайн мэдэж байгаа. Санхүүгийн сахилга баттай байж, хувийн санхүүгээ зохистой удирдахын тулд юу хийх ёстой вэ?

Хянах

Санхүүгийн хувьд сахилга баттай байж, зөв дадлыг төлөвшүүлэх хамгийн эхний алхам юу вэ? Төсөв хөтлөх. Олсон орлогоо юунд зарцуулж буйгаа анзаарахгүй, хянахгүй бол мөнгөөр гачигдах үе гарна гэдэгт эргэлзэх ч хэрэггүй. Тиймээс олж буй орлого, гарч байгаа зарлагынхаа хэмжээг хянах, харьцуулах нь маш чухал бөгөөд ингэснээр санхүүгийн зөв дадалд хөтлөх удаах алхмуудыг хийх болно.

Эрэмбэлэх

Тодорхой хугацаанд (Нэг, эсвэл зургаан сар) гаргаж буй зарлагаа том зургаар нь харж, эрэмбэлэх. Ингэхийн тулд хөтөлсөн төсвөө мэдээж "сөхөх” хэрэг гарна. Нэг сарын турш та юунд хамгийн их мөнгө зарцуулж, юуг хэрэглэж буйгаа ийнхүү баримжаалснаар хэрэглээ, зарлагаа эрэмбэлж, улмаар хэрэггүй зардлаа танах, хэмнэх алхмуудын талаар бодож эхлэх нь лавтай. Түүнчлэн анхаарал хандуулах, мөнгө зарцуулах зайлшгүй шаардлагатай зүйлсээ ч тодорхойлох шийдвэр гаргахад илүү дөхөм болно.

Хэмнэх

Энэ ондоо илүү хэмнэж, хэмнэснээ том, чухал зорилгодоо зарцуулахаар төлөвлөсөн бол анхаарлаа хандуулаарай. Мэдээж, бид мөнгөө хэрхэн хэмнэх талаар зөвлөгөөтэй хаа сайгүй таарна, тэднээс сонгоно, зарим маань хэмнэж чадна. Заримдаа үгүй.

Хамгийн их үйлчлүүлдэг, байнга бараа, бүтээгдэхүүн худалдаж авдаг газрууддаа төвлөрөөд үзээрэй. Өөрөөр хэлбэл, хүнсээ цуглуулдаг дэлгүүр, үйлчлүүлдэг кофе шопынхоо байнгын үйлчлүүлэгчийн давуу талыг ашиглаж болно. Тэр тусмаа үнэнч үйлчлүүлэгчдээ хямдрал, бэлэг, урамшуулал санал болгодог шүү дээ. Ингэхийн тулд худалдан авалтын тань ихэнх хэсгийг эзэлдэг үйлчилгээний газруудыг олж мэд, дараа нь сонголтоо хийгээрэй.

Хувийн санхүүгээ удирдан зорилгодоо хүрэх алхмууд

khulan — Thu, 24 Feb 2022 12:03:45 +0800

Өөрийн зорилгодоо хүрэхэд зориулан хадгаламж үүсгэн, хуримтлалаа тооцох, хянах зэрэг үйлчилгээг хамгийн хялбараар шийдэх боломжийг танд зөвлөе.

Khan Bank аппликэйшний "Зорилтот хадгаламж” шинэ цэсээр та 8 ангиллын хүрээнд өөртөө зорилго үүсгэн хадгаламж нээх, автомат хуримтлалд бүртгүүлэх, хуримтлалын явцаа харахаас гадна хянаж болно. Тухайлбал, та ирэх зуны амралтаараа Хавай руу аялахаар зорилго тавилаа гэж бодъё. Зорилтот хадгаламждаа та нэр өгч, өдөр бүр, долоо хоног тутам, сар болгон автоматаар мөнгө хийж байхаар тохируулан хуримтлал үүсгэж болно. Магадгүй боловсролдоо анхаарах, байр, машин авах, хүүхдүүдийнхээ ирээдүйд зориулах гэхчлэн хадгаламжийн зорилго өөр өөр байж болно. Хамгийн гол нь аппликэйшний энэхүү шинэ цэс таны хувийн санхүүгийн туслагчийн үүрэг гүйцэтгэж, зорилгод тань туслах болно.

Санхүүгийн эерэг дадлыг төлөвшүүлэх, мөрөөдлөө бүтээх алхмаа өөртөө хамгийн амраар шийдээрэй.

COVID-19: Ахмад настан, архаг хууч өвчтэй хүмүүс юу анхаарах вэ

nomun — Wed, 08 Dec 2021 10:58:46 +0800

Коронавируст халдвар (COVID-19)-аар ахмад настан, зүрх судас, чихрийн шижин, артерийн даралт ихдэлт, хавдар, бөөр, амьсгалын замын өвчтэй, дархлаа дарангуйлах эм хэрэглэдэг хүмүүс хүндрэх эрсдэлтэйг анхааруулж байна. Иймд:

· Эмчийн хяналтад тогтмол байх

· Эмийг эмчийн зааврын дагуу хэрэглэх

· Холбоо барих хүний утасны дугаартай байх

· Давс, чихэр, өөх тос багатай хоол, хүнс хэрэглэх

· Халуун, бүлээн шингэн зүйл ойр ойрхон уух

· Сайн унтаж амрах

· Тайван стрессгүй, ядрахгүй байх

· Дулаан хувцаслах, даарахгүй байх

· Хөнгөн дасгал хөдөлгөөн хийх

· Ханиаж, найтааж байгаа хүнээс хол байх

· Олон нийтийн газраар явахгүй байх

· Амны хаалт зүүх

· Гараа сайтар савандаж угаах

· Бие тавгүйрхвэл 119, 80086829 утсаар зөвлөгөө авах, харьяа сум, өрхийн эрүүл мэндийн төвд хандаарай.

Нийт 296 шинжилгээнээс 19 тохиолдол шинээр илэрчээ

nomun — Fri, 23 Jul 2021 13:51:17 +0800

Архангай аймагт сүүлийн 24 цагт 225 хүнд PCR шинжилгээ хийснээс 15 тохиолдол, 71 хүнд түргэвчилсэн оношлуураар шинжилгээ хийснээс 4 тохиолдол батлагдаж, нийт 296 шинжилгээнээс шинээр илэрсэн тохиолдол 19 байна. Үүнд: Тариат 7, Өлзийт 4, Эрдэнэбулганд 8 байна.

Аймгийн хэмжээнд дэлгэсэн тусгай эмнэлгийн тоо – 23, дэлгэсэн орны тоо - 630 байна.

Нийт эмчлүүлж байгаа хүний тоо - 279.

Үүнээс эмнэлэгт хэвтэн эмчлүүлж буй -163,

ӨЭМТ-ийн хяналтад гэрээр эмчлүүж буй 116,

Эдгэрсэн -1985 /87.9 хувь нь/

Аймгийн хэмжээнд 07.23-ны 00:00 цагийн байдлаар I тунд – 55405, II тунд – 49064 нийт 104469 хүнийг дархлаажуулсан байна.

Толгой өвдөх, халуурах, бие тавгүйрхэх зэрэг шинж тэмдэг олон хоног үргэлжилбэл эмчид хандаарай

nomun — Thu, 25 Mar 2021 13:09:23 +0800

Нийслэлийн лавлагаа, мэдээллийн 1800-1200 тусгай дугаар иргэдэд 24 цагийн турш мэдээлэл өгч ажиллаж байгаа. Тэгвэл өчигдөр буюу гуравдугаар сарын 23-нд иргэдээс нийт 324 дуудлага иржээ. Нийт дуудлагын хүлээлгийн дундаж хугацаа 17 секунд, иргэнтэй ярьсан дундаж хугацаа 1.28 минут байна. Мөн "Нийслэлийн мэдээ” фэйсбүүк хуудасны чатботод 26 иргэн хандсанаас найман иргэн автомат хариулагчаас мэдээлэл авч, 18 иргэнд оператор ажилтан мэдээлэл өгч ажиллалаа.

Иргэдээс ирүүлсэн дээрх дуудлагын 90 буюу 27.8 хувийг нийслэлийн нутгийн захиргааны байгууллага албан тушаалтанд хандаж өргөдөл, гомдол гаргах, гаргасан өргөдөл, гомдлын шийдвэрлэлтийн явц, шийдвэртэй танилцах хүсэлт эзэлж байна. Мөн 46 буюу 14.2 хувийг нийслэлийн нутгийн захиргааны байгууллагуудын утас, хаяг, байршил, үзүүлж буй үйлчилгээний талаар мэдээлэл авах хүсэлтэй иргэдийн дуудлага эзэллээ.

Нийслэлийн лавлагаа, мэдээллийн 1800-1200 тусгай дугаарт коронавирусийн эсрэг вакцинтай холбоотой иргэдээс түгээмэл ирж байгаа асуултад хариулт өгье.

-Коронавирусийн эсрэг вакциныг заавал хийлгэх ёстой юу?

-Вакциныг сайн дурын үндсэн дээр хийнэ. Вакцин нь таныг "Ковид-19"-өөр өвдөхөөс хамгаална. Вакцин хийлгэсний дараа халдвар авсан ч өвчин хүндрэхээс хамгаалах, мөн ойр дотны хүмүүсээ халдвар авахаас сэргийлэх ач холбогдолтой.

-Хүүхдэд "Ковид-19"-ийн эсрэг вакцин хийх үү?

-Үгүй. Хүүхдэд вакциныг хэрхэн хийх талаар эмнэл зүйн туршилт, судалгаанууд хийж эхэлж байгаа.

-Вакцин хийлгэснээр ямар нэг гэмтэл үүсэх үү?

-Вакцин хийлгэсний дараа гар хөндүүрлэх, толгой өвдөх, халуурах, бие тавгүйрхэх шинжүүд илэрч болно. Эдгээр нь 1-2 өдөрт аяндаа зүгээр болно. Ийм шинжүүд илрэх нь та өвчний халдвар авсан гэсэн үг биш. Харин таны биед халдвараас сэргийлэх дархлаа бий болж байгааг илтгэнэ. Хэрэв танд эдгээр шинж тэмдэг арилахгүй олон хоног үргэлжилбэл эмчид хандах хэрэгтэй.

НИЙСЛЭЛИЙН ҮЙЛЧИЛГЭЭНИЙ НЭГДСЭН ТӨВ

Ходоод бүдүүн гэдэсний дурангийн шинжилгээнд хэн хамрагдах вэ?

nomun — Wed, 24 Mar 2021 14:20:14 +0800

- Хоол, боловсруулах замын ямар нэгэн зовиуртай бүх насны хүмүүс

- 40-с дээш насны хүмүүс ямар нэгэн зовиургүй байсан ч урьдчилан сэргийлэх зорилгоор дурангийн шинжилгээнд хамрагдан дурангын эмч шинжилгээний хариунаас шалтгаалан цаашид хэдэн жил тутам дуран хийлгэх шаардлагатайг хэлж өгөх болно.

ДУРАНДУУЛАХАД ЗОВИУР БАЙДАГ УУ?

Ходоод гэдсээ дурандуулах хүсэл, сонирхолтой ч биед зовиур илрэхээс та айж байна уу? Тэгвэл оношлогооны өмнө хэсгийн мэдээ алдуулалт хийдэг учраас ямар нэгэн зовиур байдаггүй ба харин тухайн хүний биеийн байдлаас огиулах хэмжээ янз бүр байдаг. Тэр үед амьсгалаа уртаар авах нь маш чухал байдаг. Мөн унтуулгатай дуранг сонгож болдог.

ДУРАНГАА ХЭРХЭН АРИУТГАДАГ ВЭ?

1. Тусгай ариутгалын уусмалуудын тусламжтайгаар таван дамжлагаар ариутгана.2. Зориулалтын ариутгалын машинаар бактери, нянг устгадаг ба эрүүл мэндийн яамнаас гаргасан тушаалын стандартын дагуу ариутгал халтваргүйтгэлийн бодис болон автомат угаалгын машин ашиглан дуранг ариутган хэрэглэдэг.

ДҮГНЭЛТ:

-Дурангийн шинжилгээ нь ходоод, улаан хоолойн өвчнийг илрүүлэх хамгийн найдвартай, оновчтой ганц оношилгоо юм.

-Дурангийн оношилгоогоор эрт үеийн хавдрыг илрүүлдэг. Иргэд хавдраас сэргийлж 45-аас дээш насанд жил бүр заавал дурандуулах хэрэгтэй.

-Цээж хорсох, гулгих, хоол шингэхгүй байх зовиур илэрмэгц эмчид хандаж дурандуулах шаардлагатай.

Дэлхийн статистик мэдээллээр Монгол орон улаан хоолойн өмөнгөөр дэлхийд I байрт, ходоодны хорт хавдрын тохиолдлоор II байрт орж байна. Цээж хорсолтод хүргэдэг шалтгаануудын нэг бол хелико бактери, улаан хоолойн үрэвсэл юм. Содатай ус, сүү нь зовиурыг түр намдаадаг ч эцэстээ улаан хоолойн хавдраар өвчлөх эрсдлийг бий болгодог.

08:30-16:30 Даваа- Баасан, 09:00-14:00 Бямба

Утас: 7777-7500, 8882-7500

Хаяг: ХУД 7-р хороо, Яармаг #SunMedicalCenterUb

Хүүхдүүд юу хүсдэг вэ?

zulaa — Fri, 29 Jan 2021 17:19:54 +0800

Сүүлийн үед хүүхдүүдийн дэлгэцийн хэрэглээ ихсэж байна

zulaa — Fri, 29 Jan 2021 16:33:59 +0800

Мах идэж болох эсэх талаар эрдэмтэд ийнхүү өгүүлжээ

saikhnaa — Sat, 12 Sep 2020 16:28:28 +0800

Хорт хавдрыг судлах олон улсын агентлагаас бүрдүүлж гаргадаг хорт хавдрын генийн магадлалтай болон баталгаажсан жагсаалтад түүхий болон боловсруулсан мах 2015 оноос эхлэн орохоор болжээ. Эдгээр бүтээгдэхүүн хийгээд төрөл бүрийн хорт хавдрын хооронд холбоо хамаарал байгааг эрдэмтэд олж тогтоосон аж. Гэтэл саяхнаас эдгээр үр дүнг үгүйсгэсэн судалгаанууд бий болжээ. Маргаан дэгдэв. РИА Новости энэхүү маргаанд хэн нь зөв болохыг олохоор ажиллажээ.

ХИАМ, МАХНААС ҮҮСДЭГ ӨВЧНҮҮД

2015 оны аравдугаар сард олон сая дээж сорьц бүхий хэдэн арван судалгааны үр дүнг арван улс орны 22 шинжээч магадлан шинжилж түүхий болон боловсруулсан мах эрүүл мэндэд аюултай гэсэн нэгдмэл дүгнэлтэд хүрсэн байна. Тэдний тооцоолсноор 50 грамм хиам, зайдас, аль эсвэл гэрийн котлет тус бүр бүдүүн гэдэсний хорт хавдрын эрсдлийг 18 хувиар нэмэгдүүлэх ажээ. Үүнээс гадна эрэгтэйчүүд нойр, түрүү булчирхайн хорт хавдраар өвдөх магадлал эрс нэмэгдэнэ.

Хорт хавдрыг судлах олон улсын агентлаг эдгээр баримтыг үндэслэн түүхий болон боловсруулсан махыг хорт хавдрын генийн магадлалтай болон баталгаажсан жагсаалтад оруулж, архи, тамхины утаа, хүнцлийн нэг адил дээд зэргийн аюултай бүтээгдэхүүний ангилалд хамааруулжээ. Ингэхдээ мэргэжилтнүүд мах өөрөө дангаараа хортой биш гэдгийг тодотгосон. Махыг нөөшлөх, утах, хуурч шарах, давслах зэргээр боловсруулахад ашигладаг химийн бодист хэргийн учир оршдог байна

Дашрамд дурдахад, хүний организмд байгаа сахартай холбогдож эсийн нэгэн хэсэг нь болох чадвартай, өөрт нь агуулагддаг моносахарид N-гликолилнейрамины хүчил (Neu5Gc) түүхий махыг хорт хавдрын гентэй болгодог хэмээн Бразилийн болон Америкийн биологчид үзэж байна. Дархлааны тогтолцоо ийм эсийг гадны өөр төрлийн эс байдлаар хүлээн авч, улмаар үрэвслийн үйл явц эхэлдэг. Энэ нь юуны өмнө хорт хавдрын эрсдлийг нэмэгдүүлдэг.

Хожим нь эдгээр дүгнэлтийг зөвхөн баталгаажуулсаар л ирсэн. Тухайлбал, 2018 онд британчуудын хоол хүнсний дадал зуршлыг судалсан Лидийн (Их Британи) их сургуулийн судлаачид махнаас татгалзаж, шувуу, эсвэл загасаар хооллодог хүмүүс хавдрын өвчнөөр бага өвддөг болохыг тодруулжээ. Британийн болон Францын хавдрын эмч нарын тооцоолсноор өдөр бүр 76 грамм түүхий болон боловсруулсан мах иддэг хүмүүс бүдүүн гэдэсний хорт хавдраар өвчлөх магадлал дөнгөж 20 грамм мах хэрэглэдэг хүмүүсийг бодвол 20 хувь өндөр байдаг ажээ.

АЙХАД НҮД ТОМОРНО

Гэтэл өнгөрсөн оны аравдугаар сард эрдэм шинжилгээний Annals of Internal Medicine сэтгүүл түүхий болон боловсруулсан махны аюулыг дэндүү дэвэргэсэн болохыг нотолсон цуврал нийтлэл гаргажээ. Юутай ч нэг сэдвээр явуулсан хэд хэдэн судалгааны үр дүнг судалсан дөрвөн мета-анализийн нэгээс нь ч энэ бүтээгдэхүүн хорт хавдар үүсгэх, эсвэл зүрх судасны өвчинтэй холбоо хамааралтай болохыг олж тогтоогоогүй байна.

Тухайлбал, хавдрын эмч нар нийтдээ зургаан сая гаруй хүн оролцсон 105 судалгааны баримтыг задлан шинжилсэн талаар нэгэн бүтээлд өгүүлжээ. Тэдгээр хүний дунд маханд дуртай (өдөрт таваас дээш порц махан хоол иддэг) болон хоёр порц махан хоол иддэг цагаан хоолтон байв. Сайн дурынхныг ажиглах хугацаа хоёроос 34 хүртэл жилийн хооронд хэлбэлзэж байсан аж.

Хиам, котлетанд дуртай хүмүүст амьтны гаралтай бүтээгдэхүүн огт хэрэглэдэггүй, эсвэл маш бага хэмжээгээр хэрэглэдэг хүмүүсээс бүдүүн гэдэс, хөх, түрүү булчирхайн хорт хавдраар өвдөх явдал төдийлөн их биш байжээ. Үүнээс гадна махан хоол болон зүрхний миокардын шигдээс, эсвэл зүрхний бах өвчин хооронд статистикийн хувьд корреляцийн томоохон ялгаа гараагүй байна.

Дөрвөн сая оролцогчтой 61 орчим судалгаанд хийсэн хоёр дахь мета-анализийн судлаачид мөн иймэрхүү үр дүн гаргаж авчээ. Түүхий болон боловсруулсан мах хэрэглэсний улмаас хийгээд үхлийн бүх шалтгааны эрсдэл болон зүрх судасны өвчлөлийн хооронд холбоо хамаарал илрээгүй байна.

Махан бүтээгдэхүүнээс бүрэн татгалзах тохиолдолд хорт хавдраар өвдөх магадлал эрс буурахыг гурав, дөрөвдүгээр нийтлэлийн зохиогчид олж ажиглаагүй байна. Тэгэхээр эрүүл мэндэд ноцтой үр дагавар дагуулах вий гэж болгоомжлолгүйгээр зайдас, хиам, котлет зэргийг үргэлжлүүлэн идэж болно хэмээн судлаачид онцолж байна.

МАХ ИДЭХИЙН ХҮСЛЭН

Annals of Internal Medicine сэтгүүлийн энэ дугаар тэр даруйдаа хурц шүүмжлэлийн бай болов. Америкийн кардиологийн ассоциаци, Америкийн хавдрын нийгэмлэг, Харвардын нийгмийн эрүүл мэндийн сургууль зэрэг байгууллага эсэргүүцэв. Иймэрхүү нийтлэлүүд хоол хүнсний тухай шинжлэх ухаанд, ерөөсөө шинжлэх ухааны судалгаа шинжилгээнд итгэх итгэлийг алдагдуулж байна хэмээн эрдэмтэд онцлов. Нийтлэлийг бичигчдийн дүгнэлтүүд нь тэдний задлан шинжилгээ хийсэн баримтуудтай зөрчилдөж байгааг мэргэжилтнүүд онцолж заасан.

Сэтгүүлээс тэдгээр нийтлэлийг эгүүлэн татахыг зарим нь шаардсан боловч ийм хэт туйлширсан арга хэмжээг гол төлөв цагаан байдаг байна.

ЭМЯ: Коронавирусийн хоёрдахь давалгаанаас урьдчилан сэргийлэхийн тулд амны хаалтаа сайн зүүх хэрэгтэй

nomun — Mon, 18 May 2020 12:01:00 +0800

Эрүүл мэндийн яамнаас ээлжит мэдээллээ хийв. ЭМЯ-ны газрын дарга Д.Нарангэрэл "Коронавирусийн халдвар өнөөдрийн байдлаар дэлхийн 216 оронд бүртгэгдэж, 4.8 сая гаруй хүн өвчилж, 316 мянган нас бараад байна. Мөн 1.8 сая хүн эдгэж, 2.6 сая хүн хэвтэн эмчлүүлж байна. Үүнээс 44 мянган хүний биеийн маш хүнд байна. Сүүлийн 24 цагийн дотор 95 мянган шинээр өвчилж, 4000 гаруй хүн нас баржээ.

ОХУ-д сүүлийн 24 цагийн дотор өвчлөл 970-гаар нэмэгдсэн байна.

Улсын хэмжээнд ажиглалтад 1747 хүн байна. Ажиглах байранд 46 их эмч, 49 резидент эмч ажиллаж байна. 119 дугаарын утсанд 166 иргэн холбогдож, зөвлөмж, зөвлөгөө авсан байна. Дотоодын дуудлагын дийлэх нь иргэд амны хаалтгүй иргэд маш их явж байна гэх гомдол байна. Тиймээс иргэд амны хаалтаа сайтар зүүж хэвших хэрэгтэй. Бид тайвшрах болоогүй байна.

Зүүн өмнөд Америк, Европын зарим орнуудад кавасики шинжтэй төстэй өвчин гараад байгаа. Энэ төрлийн шинж тэмдэгтэй 10 хүүхдэд Испанийн эрдэмтэд судалгаа хийхэд 8-аас нь коронавирус илэрсэн байгаа. Тиймээс энэ шинж тэмдэг нь коронавирустай холбоотой гэх таамаг гаргаад байгаа. Хүүхдүүдийн нүд улаах, олон хоногоор халуурах, гүйлгэж суулгах, бие дээр нь тууралт гарах, хэтэрхий унтамхай болох зэрэг шинж тэмдэг илэрвэл яаралтай Эрүүл мэндийн байгууллагад хандах гэсэн зөвлөмжийг гаргаж байна.

Мөн манай ЭХЭМҮТ-өөс дотооддоо тандалтыг хийж байна.

Коронавирусийн хоёр дахь давалгаанаас урьдчилан сэргийлэхийн тулд хүн болгон амны хаалтаа зүүж, 1.5 метрийн зайгаа сайтар барих хэрэгтэй. Мөн эмнэлгийн бэлэн байдлаа сайтар бэлдэх хэрэгтэй" гэв.

Зун хүүхдийг айргаар угаах, элсэнд тоглуулах нь дархлааг дэмжинэ

saikhnaa — Tue, 12 May 2020 11:29:20 +0800

Урин дулааны улирал ирж байгаатай холбогдуулан хүүхдийн дархлааг сайжруулах уламжлалт аргууд олон бий.

Ялангуяа зуны улиралд хүүхдийг айргаар угаах, элсэн дээр тоглуулах нь дархлааг нь сайжруулдаг гэдгийг эмч нар зөвлөж байна.

Дархлаагаа сайжруулахын тулд бид өдөр тутамдаа хэрэглэдэг зарим зүйлсдээ бага зэргийн өөрчлөлт оруулахад л хангалттай гэнэ. Тиймээс маргааш гэж хойш суулгүй яг одооноос өөрийнхөө эрүүл мэндийн төлөө анхаарах хэрэгтэй.

Дархлаагаа сайжруулахын тулд биеийн тамир, спортоор хичээллэх, өөрийгөө тайван байлгаж, стрессээс ангижрах хэрэгтэй. Нөгөө талаар байгалийн гаралтай эм бэлдмэл, витамин C, D, E, B-ийн төрлийн амин дэмээр баялаг хүнс хэрэглэхийг эмч нар зөвлөж байна.

Мөн архи тамхины хэрэглээг хязгаарлаж, сайн чанарын өөх тос хэрэглэснээр хүний дархлаа тодорхой хэмжээнд сайжирдаг аж.

Харин бага насны хүүхдийн хувьд өглөө 10:00-11:00 цагийн хооронд агаар салхинд гаргаж, зуны улиралд хүүхдийг айргаар угаах, шөлөнд оруулах, элсэн дээр тоглуулах зэргээр дархлаагийн сайжруулах боломжтой юм байна.

Дархлаа бол гадаад биетүүдээс бие махбодийг хамгаалах үйл ажиллагаа юм. Энэ нь хүн бүрт байдаг. Хэрвээ бид дархлааны системийн хэвийн ажиллах горимыг алдагдуулах, ямар нэгэн байдлаар нөхөн сэлбэх арга хэмжээ авахгүй бол бидний бие өвчилж, энэ нь даамжирсаар хавдрын эсийг төлжүүлэх сөрөг үр дагавартай байдаг.

Бидний өдөр тутмын амьдралын хэвшил, идэж, хэрэглэж байгаа эд зүйл дархлааны системийг өвчлүүлэх гол хүчин зүйл болсоор байна. Хүний дархлаа нойр дутуу байх, сахрын хэт их хэрэглээ, шингэн дутагдах, эмийн зохисгүй хэрэглээнээс болж дутагддаг.

Үүнээс гадна Д амин дэмийн дутагдалд орох, стресстэх, архи тамхи хэрэглэх, өөх тосны дутагдалд орох, шим тэжээлгүй хоол хүнс ихээр хэрэглэснээр хүний дархлаа мууддаг байна.

ЗӨВЛӨГӨӨ: Амны хаалтыг хэрхэн зөв хэрэглэх вэ?

saikhnaa — Tue, 14 Apr 2020 12:33:48 +0800

Агаар дуслын замаар дамжих халдварт өвчнөөс сэргийлэх аргын нэг нь амны хаалт зүүх.

Харин буруу хэрэглэснээс болж эрсдэлийг улам нэмэгдүүлдэг гэдгийг НЭМҮТ-ийн эрдэм шинжилгээний ажилтан О.Оюун-Эрдэнэ онцолж, амны хаалтыг хэрхэн зөв хэрэглэх тухай зөвлөгөөг хүргэж байна.

Амны хаалт зүүхээс өмнө гараа угааж, зүүснийхээ дараа хамар, амыг бүрэн хааж, завсар гарсан эсэхийг шалгаж үзэх.

Нэг удаагийн амны хаалтыг тогтмол хоёр цаг хэрэглэх ёстой. Хэрэв дунд нь хоол идсэн, утсаар ярьсан эсвэл амны хаалт тань норсон бол шууд хаях ёстойг анхаарна уу. Хаяхдаа гадаргуунд гараа хүргэж болохгүй. Харин даавуун амны хаалт хэрэглэж буй бол хоёр цаг тутамд заавал солих хэрэгтэй.

Хятадаас хэзээ ч худалдан авч болохгүй 7 хүнс

saikhnaa — Wed, 08 Apr 2020 13:44:02 +0800

Хятад улсад үйлдвэрлэдэггүй зүйлс гэж үгүй. Идэж уух хүнс, өмсөж зүүх хувцас, эдэлж хэрэглэх бараа бүтээгдэхүүн гээд нэрлээд байвал дуусахгүй. Харин тэдний үйлдвэрлэж, тариалсан хоол хүнс нь хүний эрүүл мэндэд аймшигтай хор хөнөөл учруулж, амь насыг нь авч одож мэдэхүйц аюултай байдаг байна. Иймд бид та бүхэндээ Хятадаас хэзээ ч худалдаж авч болохгүй хүнсүүдийг танилцуулж байна.

1.Сармис

Дэлхийн нийт сармисны 80 хувийг Хятад улсад үйлдвэрлэдэг. Судлаачид тус улсад үйлдвэрлэгдсэн сармиснууд нь хортон шавьжтай тэмцэх бодис, хүнд металл болон бусад аюултай бодисыг их хэмжээгээр агуулдаг болохыг олж, тогтоожээ. Мөн тэд гадны улс орнууд руу сармисаа явуулахаасаа өмнө хлорт дүрж, өнгө төрхийг нь сайжруулдаг байна. Энэ нь хүний биед аймшигтай хор болон ирдэг аж. Тиймээс бид аль болох үндэсний үйлдвэрлэлээ дэмжиж, эрүүл хөрсөнд ургасан Монгол хүнсний ногоог хэрэглэх нь биед ашиг тустай юм шүү.

2.Хар перец

Хүмүүсийн өдөр тутмын амьдралдаа хэрэглэдэг хамгийн түгээмэл амтлагч бол яахын аргагүй хар перец билээ. Харин Хятад улсад үүнийг үйлдвэрлэхдээ зардлыг бага гаргах үүднээс шохой болон цардуул ашиглаж, хар өнгөөр будаж, хүмүүсийг хуурдаг байна. Мэдээж энэ нь эрүүл мэндэд сөргөөр нөлөөлж, амь насанд халгаатай байх нь гарцаагүй юм.

3.Боловсруулсан мөөг

Хятадаас орж ирж байгаа боловсруулсан мөөгний 35 хувь нь давс байдаг. 2006 онд энэхүү бүтээгдэхүүн нь хүний биед сөрөг нөлөөтэй болохыг илрүүлж, худалдаалахыг хориглож байжээ. Уг бүтээгдэхүүний улмаас 16 хүн эмнэлэгт хүргэгдэж, хордлогод орж байсан байна.

4.Загас

"Тилапи” болон сагамхай загас нь Хятадаас импортоор орж ирдэг хамгийн түгээмэл загаснууд юм. Харин тус улсад загасыг өсгөж, үржүүлэх үүднээс химийн бодис хэрэглэж, жижиг цөөрөмд байлгадаг аж. Мэдээж тус цөөрөм нь маш бохир бөгөөд олон төрлийн нян, бактерийг тээж, халдварт өвчин тараах магадлал өндөр байдаг гэнэ.

5.Хятад байцаа

Тариаланчид байцаагаа хурдан ургуулж, өнгөлөг харагдуулахын тулд "формальдегид” хэмээх харшил хөдөлгөж, ген гэмтээн, хавдар үүсгэх аюултай химийн хорт бодисыг цацдаг байна. Хятадаас оруулж ирсэн байцааг идсэний дараа хүний бие загатнаж, ходоод гэдэс өвдөх шинж тэмдэг илэрдэг бөгөөд цаашлаад энэ нь даамжирч, эрүүл мэндээрээ хохирох өндөр магадлалтай болдог аж.

6.Ногоон вандуй Буюу горох

2005 оноос эхэлж Хятадууд хуурамч ногоон вандуйг үйлдвэрлэх болжээ. Үүнийг шар буурцаг, вандуй, ногоон өнгө оруулагч, "натрийн метабисульфит” зэргээр хийдэг байна. Уг хүнсийг маш олон оронд борлуулахыг хориглосон байдаг бөгөөд будаг нь хүний биед маш муу нөлөө үзүүлдэг болох нь тогтоогджээ. Та ногоон вандуйг сонгохдоо сайтар үнэрлэж, халуун усанд чанаад үзээрэй. Хэрэв тус вандуйн болц нь удаан, хурц үнэртэй байх аваас энэ нь хуурамч гэдгийн илрэл юм.

7.Будаа

Хэрэв та Хятадад үйлдвэрлэгдсэн будааг иддэг, идэх дуртай бол, яг одооноос эхлэн татгалзахыг зөвлөе. Учир нь Хятадууд жинхэнэ будааг хуурамчаар гаргаж авсан давирхайн будаатай хольж, савладаг байна. Үүнийг агшаахад жинхэнэ будаа нь сайхан болсон байх боловч хуурамч нь хатуугаараа байж, удаан болдог аж.

Эрүүл мэнд гэдэг хамгийн чухал. Тиймээс бид өмсөж зүүх биш, идэж ууж байгаа зүйлсдээ илүүтэй анхаарлаа хандуулж, гар таталгүй хамгийн чанартайг нь сонгон хэрэглэж байх ёстой билээ. Мөн үндэсний үйлдвэрлэлээ дэмжиж, Монгол хөрсөнд ургаж боловсруулсан хүнсний бүтээгдэхүүнээ идэж хэрэглэж байгаарай гэж зөвлөе.

Ямар хүн өөрийгөө гэртээ хэрхэн тусгаарлах вэ?

saikhnaa — Thu, 02 Apr 2020 12:02:47 +0800

Халдвар гарсан улс оронд зорчоод ирсэн бол 14 хоног өөрийгөө тусгаарлан ажиглана. Халдварын сэжигтэй хүний шинжилгээний хариу гарах хүртэл гэр бүлийн гишүүд мөн өөрсдийгөө тусгаарлана.

Үүнд:

• Гэрээсээ гарахгүй байх

• Гэртээ зочин урихгүй байх

• Аль болох тус тусдаа байх

• Амны хаалт зүүх

• Гараа сайтар савандаж угаах

• Хүн бүр тусдаа аяга, таваг, нүүр гарын алчуур хэрэглэх

• Гэр орноо агааржуулах, чийгтэй цэвэрлэгээ хийх

• Шим тэжээлтэй хоол, хүнс хэрэглэх

• Сайн унтаж амрах

• Тайван стрессгүй байх

• Өдөрт 2 удаа биеийн халуунаа хэмжих

• Дасгал хөдөлгөөн хийх

• Бие тавгүйрхсэн тохиолдолд ХӨСҮТ-100, 8008-6829, ЗӨСҮТ-7028-4393, 103, СЭМҮТ-1800-2000, ЭМЯ-11-323002 утсаар зөвлөгөө авах

Эх сурвалж: Эрүүл мэндийн яам

Кофег тогтмол ууснаар дараах таван өвчнийг огт тусахгүй

saikhnaa — Wed, 25 Mar 2020 13:58:08 +0800

Өдөр бүр дэлхий дээр дор хаяж 1 тэрбум аяга кофег хүмүүс уудаг. Нэг хүн жилд дунджаар 4 кг кофе хэрэглэдэг гэсэн тооцоо ч бий. Кофег хүмүүсийн өргөн хэрэглээний бүтээгдэхүүн биш гэж хэлэх аргагүй, энэ цаг мөчид кофегүйгээр амьдралыг төсөөлөхөд бэрх хүмүүс ч бий.Тренд бүтээгдэхүүн гэдэг ойлголтыг түр хойш тавьж, Америкийн их сургуулийн эрдэмтдийн хийсэн нэгэн сонирхолтой судалгааны үр дүнг танилцуулъя. 100,000 гаруй хүнийг хамруулсан судалгааны явцад, эрдэмтэд кофе уух нь хүний бие организмд эерэг нөлөө үзүүлдэг буюу олон төрлийн өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх хамгаалалт болж, дархлааг сайжруулдаг болохыг олж тогтоожээ. Өөрөөр хэлбэл кафейны нөлөө олон ач тустай гэж хэлж болно.Хоёрдугаар төрлийн чихрийн шижинТогтмол кофе хэрэглэх нь тестостерон болон эстрадиол гормонуудыг бэхжүүлэх үүрэгтэй уургийг их хэмжээгээр ялгаруулах үйл явцыг сэргээдэг байна. Эдгээр гормонууд чихрийн шижин өвчинд голлох үүрэг гүйцэтгэдэг. Чихрийн шижин өвчний тархалтыг 50% буруулахын тулд хүн дор хаяж 4 аяга кофе уух ёстой гэнэ. Хэрэв та кофег тогтмол хэрэглэх юм бол чихрийн шижин өвчний тархалтыг 30% найдвартай буулгах боломжтойг эрдэмтэд хэлж байна.Элэгний өвчинХэд хэдэн аяга кофе уух нь элэгний хорт хавдар үүсэх эрсдэлийг 40% бууруулна. Уух дуртай кофеноосоо өдөр бүр 3 аягыг уувал, элэгний хатуурал өвчнөөс болж нас барах магадлал гэхэд 60% буурах боломжтой юм байна. Гэхдээ та элэгний хатуурал буюу циррозыг гепатит C вирустэй андуурч болохгүй гэдгийг санаарай.Паркинсоны өвчинХэд хэдэн судалгааны үр дүнд, эмч нар кофены хэрэглээ шууд байдлаар Паркинсоны өвчний тархацад нөлөөлдөг болохыг олж тогтоосон байна. Кафейн нь урам хугарах, сэтгэлээр унах үйл явцыг удаашруулж, саармагжуулдаг байна.

Зүрхний доголдолХэрэв та кофег их хэмжээгээр биш, тааруулж уух юм бол зүрхний доголдол илрэх үеийн шинж тэмдгүүдээс таныг хамгаалах болно. Ямар хэмжээгээр хэрэглэвэл зохилтой вэ? Ойролцоогоор өдөр 3-4 аяга – нэг хүнд яг тохирно. Нэгэн туршилтад хамрагдсан зүрхний доголдолтой хүмүүс өдөр бүр 4 аяга кофе уудаг болсноос хойш зүрх нь доголдох асуудал эрс намжсан байна. Латте, Американо эсвэл Эспрессо гэх мэт кофе уудаггүй хүмүүсийн зүрх амархан доголддог гэнэ.Гэдэсний хорт хавдарХэдхэн аяга кофе таныг гэдэсний хорт хавдраар өвчлөх эрсдэлийг 26% бууруулж чадна гээд бод доо? Хэрэв та өдөр бүр 4 аяга кофе уух юм бол энэ тоо бүр 50% болж өсөх боломжтой.Кофе бие организмд нөлөөлдөг – бусад ач тусыг нь дурдаад байвал дуусахгүй байж ч мэднэ. Дээрээс нь олон төрлийн өвчнөөс таны бие организмыг хамгаална гэдгийг дахин нэг удаа хэлье. Мөн ядрахаас сэргийлж, тархины идэвхтэй байдлыг хангана.Кафейн их хэмжээгээр жин хасахад тусална, сэтгэл хангалуун мэдрэмжийг төрүүлнэ.Сонирхуулахад, кофенд дурлагсад амиа хорлох эрсдэл харьцангуй бага байдаг болохыг судалгаагаар баталжээ. Эрдэмтдийн хэлж байгаагаар кофе уух дуртай хүмүүсийн аз жаргалын гормон их хэмжээгээр ялгардаг гэнэ.Та кофе уух дуртай юу? Өөрийнхөө уух дуртай кофег тогтмол ууж, эрүүл мэндээ хамгаалаарай! Гэхдээ зөвхөн сайн чанарын чанасан кофе л дээрх ач тусыг танд үзүүнэ шүү!

Вирусын тархалт ба дархлаа...

saikhnaa — Tue, 17 Mar 2020 11:14:52 +0800

Нянгийн эсрэг эм бол антибиотик юм.
Вирусээр үүсгэсэн өвчний эсрэг антибиотик хэрэглэхгүй.
Вирус нян 2: тэмээ ямаа, ишиг хоорондоо эрс тэс өөр үүсгэгчид.
Вирус маш хувирамтгай тул яг тухайн вирусын эсрэг тохирсон эм хийсэн ч гэсэн дүрсээ хувиргаад тэр эм таарч тохирохоо больчихдог.
Вирусын эсрэг эмчилгээ нь үндсэндээ дархлааны тогтолцоогоор дамжуулж вирусыг устгуулахад чиглэгддэг.
Тиймээс бидэнд үндсэн 2 арга л үлддэг.
Вирусын халдвар авахгүй байх мөн дархлаагаа сайжруулах.
Дархлаа гэдэг мань хүний биеийн зэвсэгт хүчин.
Маш олон төрлийн цэргийн тусгай ангиудаас бүрддэг. Тиймээс бид цэргүүддээ зэр зэвсэг сайн өгөх,хувцаслаж ундлах хэрэгтэй.
⁃ Уураг. Хүний бие бол уургаас бүтдэг.
Дархлааны эсүүд ч мөн адил.
Уургын дутагдал дархлааны шинэ эсүүд үүсэхэд сөргөөр нөлөөлдөг.
Тиймээс уургын агууламж өндөртэй хоол идэх хэрэгтэй.
Улаан мах, өндөг, шош зэрэг.
⁃ Төмөр. Дархлааны эсүүдийн гол зэвсэг нь ферментүүд. Ферментийн гол найрлага нь төмөр. Төмрийн исэлдэх процессыг ашиглаж дайснаа залгиж устгадаг. Тиймээс төмрийн дутагдлыг нөхөх, төмрийн агууламж өндөртэй элэг, мах идэх хэрэгтэй.
⁃ Ус. Бие дотор дархлааны эсүүд цус тунгалгын усан орчинд сэлж байлдах газраа очдог. Тиймээс цус шингэн байх нь ач холбогдолтой. Эс дотор үүссэн бодисын солилцооны хог шаар, үрэвслийн тулаанд үрэгдсэн эсүүдийг усаар дамжуулж цэвэрлэж биеэс гадагшлуулдаг. Шээс , өтгөн, нус, цэр, хөлс бүгд бие цэвэрлэх замууд. Ус бага багаар их хэмжээтэй уух нь чухал.
⁃ Агаар

Наро банчэн гэгээн: Ганц өөрийн биеэ боддог хүний сэтгэл, оюун сул дорой байдаг

saikhnaa — Sat, 14 Mar 2020 15:37:42 +0800

Аминч үзэл ихсэх тусам бүх зүйлсийг өөрийн хүссэнээр байлгахыг хүсч сэтгэлд нь нийцэхгүй өчүүхэн жижиг зүйлд хүртэл маш их уур бухимдал төрдөг.

Уур бол бусдыг хорлох сэтгэл юм. Энэ сэтгэл хүчтэй төрснөөр дайсан, өш хонзон, хэрүүл тэмцэл ихсэж, эв эе суларч, сэтгэлийн амар амгалан үгүй болдог.

Бидний хэн нь ч зовлонг хүсдэггүй. Хүн бүр , өстөн дайсан ч тэр аз жаргалыг хүснэ.
Өөрөөсөө илүү бусдыг гэх сэтгэл ихсэх тусам сэтгэл амгалан ,найз нөхөд арвидаж, эв эе батаждаг.
Хүн бүрийн сэтгэлд ухаарал, энэрэл нигүүлсэл гийх болтугай!!!

Амар амгалан ,аз жаргалтай байна гэдэг сэтгэлийг хэрхэн удирдан залахаас их хамаарна.
Сэтгэлээ удирдан залагч нь та өөрөө. Тиймээс ирж буй шинэ ондоо бусдыг энэрч хайрласан сайхан сэтгэлд улам суралцан сэтгэл амгалан , үйлс тань бүтэмжтэй байх болтугай!

Ганц өөрийн биеэ боддог хүний сэтгэл, оюун сул дорой байдаг. Амин хувиа хичээх үзлээр "авах” болон "харамлах” дадал зуршилтай болно. Энэ дадал зуршлын эрхээр сэтгэл атаа хорсол, айдас, шунал, уураар эзлэгддэг учраас бодит байдлыг байгаагаар харж чаддаггүй . Өөрийгөө ч бусдыг ч амгалангүй болгож зовлонд учруулах үйлийг өөрийн эрхгүй хийдэг.

Өөрөөсөө илүү бусдыг гэх хүний сэтгэл оюун хүчирхэг байдаг. Бусдыг жаргалтай байгаасай битгий зовоосой гэсэн сэтгэлээр үг, үйлдэл бусдад хорлолгүй болсноор сэтгэл нь уужуу , саруул ухаанаар бодит байдлыг байгаагаар нь харж чаддаг. Бусдын итгэлийг үргэлж дааж, ажил үйлс нь ч амар хялбар бүтдэг бөгөөд зовох цагт нь маш олон хүн гар сунган туслахад бэлэн байдаг. Сэтгэлийн энэ хандлага өөрт болон бусдад ч амар амгаланг өгөх нь илэрхий. Энэ нийгэмд сайхан сэтгэл, ёс суртахуун л дутагдаж байна.

Бодит байдлыг байгаагаар нь таньж мэдэх нь чухал хэзээ нэг өдөр бид үхэлтэй нүүр тулна. Үүнийг ойлгох тусам амьдрал хийгээд аз жаргалын талаарх бидний ойлголтууд өөрчлөгддөг. Мөнх бусыг ойлгох тусам зөвхөн таван мэдрэхүйн хязгаарт баригдсан аз жаргалын талаарх хэвшмэл ойлголтууд улам бүр суларч, дотоод сэтгэлийн амар амгаланг улам бүр эрэлхийлдэг. Тэхээр цаг хором бүхнийг үнэ цэнэтэй , бодит байдлыг таньж мэдэхэд суралцан , бусдад туслаж , аз жаргалтай өнгөрүүлэх хэрэгтэй !

Асуудал, бэрхшээлийн уг шалтгааныг зөв олж тогтоохгүйгээр асуудлыг шийдэх боломжгүй.
Бидний өмнө тулгамдаад буй авилгал, шудрага бус байдал тэргүүтэй ёс суртахууны доройтол нь зөвхөн амин хувиа бодсон үзлээс гарч байгаа нь илэрхий байна.

Үүнийг засахын тулд дан ганц ухаалаг тархитай байгаад хангалтгүй. Ёс суртахуун, сайхан сэтгэл хэрэгтэй. Тиймээс бид боловсролын системд ёс суртахуунтай, сайхан сэтгэлтэй байхын ашиг тусыг учир шалтгааны үүднээс тайлбарлан ойлгуулдаг сургалтын арга барилыг нэвтрүүлэхгүй л бол өнөөгийн энэ асуудал ирээдүйд ч байсаар байна.

Хүүхдэд багаас нь ёс суртахуун, сайхан сэтгэлийн ач тусыг учир шалтгааны үүднээс зөв тайлбарлан ойлгуулбал тэдний сэтгэл оюунд ёс суртахуун аяндаа бүрэлдэн тогтож, зөв бурууг ялган шийдвэр гаргаж чаддаг, бусдыг хайрлаж хүндлэдэг бие хүн болж төлөвших боломжтой болно.

Хүн бүр харилцан адилгүй үзэл бодолтой учраас бүгдээрээ ижилхэн шашинтай ч юм уу, эсвэл бүгдээрээ шашингүй үзэлтэн болох боломжгүй .

Гэвч харилцан адилгүй үзэл бодолтой ч бүгдээрээ амар амгалан , аз жаргал хүсдэгээрээ адилхан. Бусдын бодлыг хүндэтгэн байгаагаар нь хүлээн зөвшөөрч чадахгүй бол өөртөө сэтгэлийн зовлон нэмэхээс цаашгүй.
Ямартай ч бидэнд юмс үзэгдлийн учир шалтгаан, харилцан хамаарлыг зөв, баттай таньсан мэдлэг хэрэгтэй. Үнэн баттай мэдлэггүйгээс болоод бодит байдалтай үл зохицсон буруу бодол, мухар сүсэг, амин хувиа бодсон үзэл бий болж байна. Энэ нь сэтгэлийг тавгүй болгож улмаар бусдыг хорлох зэрэг гэм ихтэй . Тэхээр зовлонг хүсэхгүй л байгаа бол буруу бодлын эсрэг баттай мэдлэг, амин хувиа бодсон үзлийн эсрэг бусдыг бодсон сайхан сэтгэл хэрэгтэй .

Буддизм бол сүсэг бишрэл төдий бус юмсын мөн чанарыг учир шалтгаан, нарийн логик шинжлэлийн үүднээс таньж мэддэгээрээ шинжлэх ухаантай ижил.
Хүн төрөлхтөнтэй зэрэгцэн оршдог ч хүмүүсийн мэддэггүй байсан гадаад зүй тогтлыг шинжлэх ухааны судалгаа шинжилгээгээр нээн илрүүлдэг шиг Буддизмийг судалснаар дотоод сэтгэлийнхээ зүй тогтлыг нээн илрүүлэх боломжтой.

Naro Banchen Khutagt San

Гамшгийн үед сэтгэл зүйгээ удирдан хянах аргууд

zulaa — Fri, 13 Mar 2020 11:02:58 +0800

nema.gov.mn сайт эрүүл мэнд, сэтгэлзүйн зөвлөгөө мэдээллийг хүргэх "Эмч зөвлөж байна” буланг ажиллуулж

"COVID-19" халдвараас сэргийлье

zulaa — Tue, 10 Mar 2020 19:27:27 +0800

Шинэ коронавируст халдвар (COVID-19)-аар ахмад настан, чихрийн шижин, артерийн даралт ихдэлт, хавдар, зүрх судас, бөөр, амьсгалын замын өвчтэй

COVID-19 халдвар авсан хүнд ямар шинж тэмдгүүд илрэх вэ?

saikhnaa — Tue, 10 Mar 2020 17:34:09 +0800

Шинэ коронавирусийн халдвар авсан хүнд ямар шинж тэмдэг илэрдэг талаар ЭМЯ-наас дараах мэдээллийг өглөө.

Халдвар авсан хүмүүст илэрсэн нийтлэг шинж тэмдэг:

88 хувьд халуурах

68 хувьд хуурай ханиалгах

33 хувьд цэр гарах

18 хувьд нь амьсгал давчдах

COVID-19 халдварын нас баралтын түвшин:

Хавдартай хүмүүст 7.6

Амьсгалын замын архаг өвчтэй хүнд 8.0

Артерийн даралт ихсэх өвчтэй хүнд 8.4

Чихрийн шижин өвчтэй хүмүүст 9.2 хувьтай байгаа бол

Зүрх судасны өвчтэй хүмүүсийн хувьд нас баралтын түвшин хамгийн өндөр буюу 13.2 хувь байна.

Коронавируст халдвар (COVID-19)-аас хэрхэн сэргийлэх вэ?

Өвчлөл гарсан бүс нутагт зорчихгүй байх, зорчсон бол 14 хоног гэртээ байж, өөрийгөө ажиглах

Гараа савандаж сайтар угаах

Халуун, бүлээн шингэн ихээр уух

Бохир гараа ам, хамар, нүдэндээ хүргэхгүй, нухахгүй байх

Хоолойг давс, сода, нимбэг, сармис, тамедины уусмалын аль нэгээр өглөө, оройдоо зайлах

Ханиаж, найтааж байгаа хүнээс хол байх

Нус, цэр, шүлсээ ил задгай хаяхгүй байх

Гадуур явахдаа бээлий өмсөх

Олон хүн цугларсан газраар аль болох явахгүй байх

Бусадтай гар барих, үнсэхээс зайлсхийх

Бухимдахгүй тайван байх

Эх сурвалж: Эрүүл мэндийн яам

Приус машиныг өндөрлөхийн ач тус болон хохирол?

saikhnaa — Fri, 21 Feb 2020 18:02:35 +0800

Бид энэ удаад бидний хамгийн их хийлгэдэг сэдвийг хөндөхөөр шийдлээ. Туулах чадвар болон даац сайжруулахын тулд өндөрлөх шаардлагатай болдог ч түүнийг дагасан хор хохирлыг мэдэж байх нь ирээдүйд үүсэх элдэв асуудлаас сэргийлэхэд тустай юм.

Жолооч нар өндөрлөгөө хийхдээ өндөр пүрш, амортизатор тавих, пүршийг нь сонгохдоо даацын пүрш тавих нь олонтаа. Ингэснээр машинд ямар асуудал үүсэх боломжтой вэ?

Хэт өндөр амортизатор тавиад пүршээр нь өндөрлөхөд тэнцүүлэгч их чангаалттай явдаг болдог. Өөрөөр хэлбэл жийлттэй явдаг гэсэн үг. Ингэхээр амортизаторын доод талын втулк амархан тасардаг. Мөн хэвтээ тэнцүүлэгч резин амархан тасардаг болдог.

Суудлын машины хувьд хэт даацын пүрш хийснээс болж хойд пүршний суурь гагнаасаараа тасардаг.

Өндөрлөгөө хийсэн машины тэнхлэг тохиргоо бүрэн хийгддэггүй. Үүнээс болж дугуй жигд бус элэгдэх, руль булаана. Тэнхлэг тохиргоонд олон дахин орсон ч тохируулагдахгүй байх шинж тэмдгээр илэрч болно.

Автомашины тэнцвэр муудаж хурдлах тусам илүү аюултай болж ирдэг. Хүндийн төв өөрчлөгдсөн учир хурдлах тусам тогтворгүй болж аюулд өртөмтгий болдог.

Даацын пүршиндээ найдаж ачаа хэтрүүлснээр бусад эд ангийн ашиглалтын хугацааг багасгадаг.

Өндрийн төвшин жигд бус болсноор гэрлийн тусгал ч давхар өөрчлөгдөж бусад жолооч нарт төвөгтэй байдал үүсгэнэ.

Тогтворжилтын систем буруу ажиллах эрсдэлтэй.

Дүгнэлт

Тулгуур эд ангийн гэмтэл түргэсэж, аюулгүй байдал мууддаг. Нэг зүйлийг сайжруулж байгаа мэт боловч нөгөө зүйлсийг эрсдэлд оруулж байна. Тиймээс өндөрлөгөө хийсэн бол болгоомжтой жолоодох, өндөрлөгөө хийхээр судалж байгаа бол дээрх зүйлсийг анхаарах хэрэгтэй юм.

Эх сурвалж : cardoctor.mn

Зөвлөгөө: Шинэ коронавирусээс бид зөв сэргийлж чадаж байна уу?

saikhnaa — Thu, 20 Feb 2020 14:56:56 +0800

Дэлхий даяар тархаж буй Covis-19 халдвараас буюу шинэ коронавирусээс урьдчилан сэргийлэх Танд хэрэгтэй нэмэлт зөвлөгөөг хүргэхийн өмнө хамгийн сүүлийн үеийн мэдээлэлтэй танилцуулъя.

Бүх Хятадын хэмжээнд хоёрдугаар сарын 19-ний 00:00 цагаас хойш 24 цагийн дотор шинэ коронавирусээр өвчилсөн 394 хүн бүртгэгдсэн бол 114 хүн нас баржээ. Харин 1779 эдгэж эмнэлгээс гарсан байна. Үүнд Хүбэй мужид шинээр 349 хүн бүртгэгдсэн бол 108 хүн нас барж, нийт бүртгэгдээд байгаа өвчтөний тоо 62031, сэжигтэй тохиолдлоор 880 хүн шинээр бүртгэгджээ.

Одоогоор Хятад улсын хэмжээнд бүртгэгдээд байгаа өвчтөний тоо 74576, эдгэрч эмнэлгээс гарсан хүний тоо 16155 болоод байна.

Өвөрмонголын өөртөө засах орны тухайд, хоёрдугаар сарын 20-ны өдрийн байдлаар оношлогдсон ба сэжигтэй тохиолдол нэмэгдээгүй, 2 хүн эдгэрч эмнэлгээс гарснаар нийт 11 хүн эдгэрсэн байна.

Хятадын хэмжээнд Хүбэй мужийг эс тооцвол шинээр оношлогдсон тохиолдол 15 хоног дараалан буурч, эдгэрч эмнэлгээс гарсан өвчтөн 7 хоног дараалан нэмэгдсэн ба эдгэрсэн өвчтөний тоо анх удаа оношлогдсон тохиолдлоос давсан зэрэг гурван сайн мэдээг дуулгалаа.

Шинэ коронавирусийн улмаас Хятад улсын хэмжээнд сургууль эхлэх цагийг хойшлуулсан бол Боловсролын яам энэ сарын 17-ны өдрөөс Хятадын боловсролын телевизийн дөрвөн сувгаар дунд, бага сургуулийн хичээлийг нэвтрүүлж эхэлсэн байна. Түүнчлэн ӨМӨЗО-ны хэмжээнд энэ сарын 16-ны байдлаар 1547 аж ахуйн нэгж үйл ажиллагаагаа сэргээж, нийт аж ахуйн нэгжийн 56,2 хувь нь ажиллаж байна.

ӨМОУМЭ-ийн Амьсгалын замын өвчний тасгийн эрхлэгч Сумъяа зөвлөж байна

Энэхүү аюулт тахлаас урьдчилан сэргийлэхийн тулд мэдээж амны хаалт зүүх нь нэн тэргүүний хамгаалалт болно. Гэвч нарийн шүүлтүүртэй амны хаалтыг өндөр настнууд олон цагаар зүүх нь хүчилтөрөгчийн дутагдалд орох, даралт ихсэх, зүрхний шигдээс болох, уушиг устах зэрэг эрсдэлтэй. Тиймээс амны хаалтыг заасан хугацаагаар зүүх хэрэгтэй. Ингэхдээ халдвартай бус газарт энгийн амны хаалтыг хэрэглэж болно.

Гар угаах арга нь мөн л тогтмол өгдөг зөвлөгөө. Үүний зэрэгцээ амны ариун цэврийг сайтар сахих хэрэгтэй. Учир нь урууланд гарныхаас илүү бохир наалддаг. Тиймээс уруулаа сайн угааж, амаа сайн зайлахыг зөвлөж байна.

Орчны ариун цэврийн тухайд, хог, шүлс, нус цэрээ хамаагүй хаяхгүй байх, ажилболон гэрээ цэвэрлэх хэрэгтэй гэдгийг бүгд мэдэж байгаа. Гэвч аливаа бүхэн хэтэрвэл хор болдогтой адил цэвэрлэгээг ч мөн хэтрүүлж болохгүй. Жишээ нь, гэрээ эмнэлгийн хориотой ариутгалын шингэнээр хэт олон удаа цэвэрлэдэг бол ингэх шаардлагагүй гэдгийг зөвлөх байна. Харин гаднаас гэртээ орохынхоо өмнө нарны гэрэлд 30-50 минут алхахад энэ удаагийн вирус дулаанд тэсвэргүй учир үхждэг байна. Эс бөгөөс нэгэнт вирус тээгээд гэртээ орж ирсэн л бол хувцсаа тайлаад өөрийгөө яаж ч ариутгаад нэмэргүй.

Мөн дархлаагаа сайжруулж байна гээд хэт их идэх нь буруу. Хоолыг хэтрүүлснээр харин ч хүний биеийн дархлаа сулардаг. Учир нь хоолны шингэлт удааширч биеийн эсэргүүцэл доройтдог.

Зарим хүмүүс вирусээс хамгаалахын тулд эрүүл мэнддээ анхаарч байна гээд гэнэт олон цагаар гүйж эхэлдэг. Тэгвэл гэнэтийн их ачаалал харин ч өвчлөх магадлалыг нэмэгдүүлдэг байна.

Арц, хүж уугиулах нь тустай гэж үзэж буй хүмүүст хандаж анхааруулахад, их хэмжээгээр, удаан хугацаагаар уугиулбал уушиг, амьсгалын эрхтний системийг гэмтээх эрсдэлтэй.

Коронавирусийн халдвараас сэргийлэх зөвлөгөө...

saikhnaa — Fri, 14 Feb 2020 13:03:06 +0800

Хүүхдийн аюулгүй байдлыг хангах ЗӨВЛӨМЖ хүргэж байна...

saikhnaa — Thu, 06 Feb 2020 13:20:21 +0800

Засгийн газрын шийдвэрээр коронавирусээс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор сургууль, цэцэрлэгийн үйл ажиллагааг 03 дугаар сарын 02-ныг хүртэл улс орон даяар зогсоосон. Энэхүү хорио цээрийн дэглэмтэй холбогдуулан хүүхдээ болзошгүй эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх зөвлөмжийг ОБЕГ-аас хүргэж байна.

ТҮЛЭГДЭХЭЭС СЭРГИЙЛЭХ

• Хүүхэд авч байхдаа халуун хоол болон уух зүйлс хэрэглэхгүй байх,
• Халуун хоол болон цайг хүүхэд хүрэхээргүй газар болон ширээний ирмэгээс хол зайд тавих,
• Хүүхдээ тэвэрч байх үедээ халуун плитка болон зуухан дээр хоол хийхгүй байх,
• Тогоо болон хувингийн бариулыг зуухны цаад тал руу харуулж тавих,
• Зуухны тагийг заавал түгжиж байх,
• Халуун зуух болон индүүнээс хүүхдийг хол байлгах, очиж хүрэхээс сэргийлэрэй.

ХААЛГА

• Хаалганы хязгаарлагч болон бариул нь хүүхдийн хурууг хавчихаас сэргийлэх,
• Цахилгааны залгуурыг зориулалтын тагаар таглах эсвэл хэрэглээгүй үедээ салгаж байх
• Цахилгааны утсыг сайтар далдлах, тавилгын араар эсвэл доогуур оруулах,
• Индүү, шарагч зэрэг гэр ахуйн цахилгаан хэрэгслүүдийг хүүхдийн гар хүрэхээргүй газарт байлгах

УНАХААС СЭРГИЙЛЭХ

• Хүүхдийг өндөр сандал эсвэл түүний авирсан зүйл дээр ганцааранг нь орхиж явахгүй байх
• Цонхны түгжээг хүүхэд онгойлгож чадахгүй болгох, цонхондоо хамгаалалтын тор хийх, цонхны тавцан руу хүүхэд дамжиж гарч болох зүйлсийг холдуулах
• Мөн цонхыг онгойлгохдоо аль болох босоо онгойлгож байх, цонхыг бүрэн онгойлгохоос сэргийлсэн хязгаарлалт хийх
• Хэрэв гадуур хүүхдээ авч явах бол зориулалтын бэхлэгээ бүс хэрэглээрэй.

ГАЛЫН АЮУЛААС СЭРГИЙЛЭХ

• Гэртээ галын дохиолол суурилуулах, зай нь дууссан эсэхийг шалгаж шаардлагатай бол шинэ зай хийгээрэй.
• Хэрэв танайд хийн түлш, бензин зэрэг галын аюул үүсгэж болзошгүй зүйлс байвал холдуулах.
• Чүдэнз, асаагуур зэргийг хүүхдийн гар хүрэхээргүй газар хадгалах
• Хүүхдийг зууханд хүрэхээс сэргийлэх, хэрэв танайх камин зуухтай бол тогтмол хөөлж галын болон угаарын аюулаас сэргийлэх

ЗАРИМ ЗҮЙЛСИЙГ ДАЛД ХИЙ

• Хутга, хайч зэрэг хурц иртэй багаж, гэмтсэн цахилгааны утас, хүнд сав суулга болон бусад хүүхдэд гэмтэл учруулж болохуйц зүйлсийг хүүхэд хүрч, авч чадахааргүй газар хадгалах,
• Гал тогооны шүүгээ, хүүхдэд гэмтэл учруулж болзошгүй зүйл хийсэн шүүгээ, өрөө зэргийн цоож түгжээг байнга шалгаж нягтлаж байх
• Хогийн савыг хүүхдийн хүрч чадахааргүй шүүгээ эсвэл өрөөнд байрлуулах
• Хөргөгчний хаалгыг хүүхэд өөрөө онгойлгож чадахааргүй түгжиж байх
• DVD тоглуулагч, стерео хөгжим зэрэг гэр ахуйн барааг хүүхдийн гар хүрэхээргүй газар байрлуулахын зэрэгцээ тэдгээрийг удирдлага, зай зэргээс хүүхдийг хол байлгаарай. Удирдлага болон түүний зай зэрэг хүүхдийн анхаарал татсан зүйлсийг хүүхэд амандаа хийхээс сэргийлэх,
• Ширээний бүтээлгийг аль болох хэрэглэхгүй байх нь зүйтэй. Учир нь хүүхэд түүнээс татахад дээр байгаа зүйлс хүүхдийн дээрээс унаж болзошгүй.

ГЭРИЙН ТАВИЛГА

• Гэрийн тавилгын шургуулгыг хүүхэд онгойлгож гар, хуруугаа хавчуулахаас сэргийлж түгжээ хийх
• Бага насны хүүхэдтэй эсвэл хүүхэдтэй болохоор төлөвлөж байгаа бол гэрийн тавилга сонгон авахдаа хүүхэд гэмтээх хурц ирмэг, өнцөггүй тавилга сонгох
• Ханын шүүгээ, номын тавиур зэргийг унахаас хамгаалж сайтар бэхлэх
• Телевизийг аль болох нам байрлуулах нь зүйтэй. Мөн хүүхэд түлхвэл ард нь түшлэг болохуйц зүйлд ойр байвал тохиромжтой.

ХОРДЛОГООС СЭРГИЙЛЭХ

• Угаалга цэвэрлэгээний бодисууд, эрвээхэй болон шавж, мэрэгчийн хор, эм, витаминууд, жирэмсэн үедээ ууж байсан төмрийн бэлдмэл зэргийг хүүхэд хүрэхээргүй газар хадгалахаас гадна онцын шаардлагагүй зүйлсийг гэртээ хадгалахгүй байхыг зөвлөж байна. Ямар ч эмийг хүүхэд их хэмжээгээр хэрэглэвэл аюултай гэдгийг мартаж болохгүй.
• Цүнхэнд ихэвчлэн гоо сайхны бүтээгдэхүүн, зарим тохиолдолд эм авч явдаг тул цүнхээ хүүхэд хүрэхээргүй газар тавьж байгаарай.
• Бага насны хүүхдээ хоолны хордлогоос сэргийлж задлаад удсан болон муудсан байж болзошгүй хүнсний бүтээгдэхүүн хадгалахгүй байх хэрэгтэй. Мөн уксус цуу зэргийг хүүхэд хүрэхээргүй газар хадгалахаас гадна аль болох гэртээ байлгахгүй байх нь илүү найдвартай.

TОГЛООМ

• Хүүхдээ хамгийн аюулгүй тоглоомоор тоглуулаарай:
• Хүүхдийн тоглож байгаа тоглоом нь янз бүрийн хэлхсэн эрхи маягийн чимэглэлгүй, товчгүй, хүүхэд амандаа хийж болох жижиг хэсгүүдгүй байх,
• Хүүхэд амандаа хийвэл уусдаггүй, будаг гардаггүй байх,
• Хэт хүнд байж болохгүй. Хүүхэд тоглож байхдаа өөр дээрээ унагахад гэмтэл үүсгэхээргүй хөнгөн байх
• Хурц ирмэг өнцөггүй байх
• 20 сантиметрээс урт уяагүй байх
• Хүүхдийн нас болон сэтгэхүйн онцлогт таарсан байх
• Хүүхдийн хүзүүг ороож хүрэхгүй хэмжээтэй урттай байх

ГУДАМЖ, ЗАМЫН ХӨДӨЛГӨӨН

• Та хүүхдэдээ гудамж талбайд явахдаа автомашин ойролцоо болгоомжтой байх, зам хөндлөн гарахдаа гарцтай газраар гарахыг зааж өгөхийн зэрэгцээ байнга хөтөлж явах зэргээр болзошгүй эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэхийг анхааруулж байна гэж Онцгой байдлын ерөнхий газраас мэдээллээ.

Нимбэг, зөгийн балтай усыг 365 өглөө уусны дараа…

saikhnaa — Wed, 05 Feb 2020 17:50:08 +0800

Нэгэн эмэгтэй бүтэн жилийн турш, 365 өглөө нимбэгний шүүс, зөгийн балтай ус ууснаар амьдралд нь ямар өөрчлөлт гарсныг "Brightside” цахим хуудаст бичжээ. Эрүүл мэнд, гоо сайхны хувьд төдийгүй эрч хүч, ажлын бүтээмжийг нь эрс нэмэгдүүлж, өглөөний хүн болгосон энэ зуршлаа олон хүнд түгээхийн тулд тэрээр нимбэг+зөгийн балтай усны ач тусыг ийнхүү бичжээ.

Түүний жор маш энгийн. Өглөө босмогцоо шинэхэн буцалгасан аяга усанд хагас нимбэгний шүүс, нэг халбага зөгийн бал хийж, бага зэрэг хөргөөд уудаг байж. Үүний ачаар тэр гурван том үр дүнг өөрийн биеэр мэдэрчээ.

Халдварт өвчнөөс сэргийлнэ

Тэр зөгийн бал, нимбэгтэй ус ууснаас хойш нэг жилийн хугацаанд огт ханиад хүрээгүй гэнэ. Бид ханиад хүрэх үед эмийн сангаас авч уудаг зарим бэлдмэл зөгийн бал, витамин С-тэй байдгийг та мэднэ. Өвдөх үедээ л дархлаагаа сайжруулах гэж уудаг тэр бэлдмэлээ өдөр бүр ууж байна гэсэн үг шүү дээ. Нимбэг бол витамин С-ний баялаг эх үүсвэр төдийгүй цэвэрлэгээний ид шидтэй гэдгийг хүн бүр мэддэг. Зөгийн бал ч бас аливаа нянгийн эсрэг ариутгах тал дээр хамгийн шилдэг хүнс. Тиймээс энэ хоёр нийлээд гэдэс ходоод, нарийн бүдүүн гэдэс, бөөр шээсний замыг ч цэвэрлэдэг учраас энэ төрлийн өвчнөөс өөрийгөө сэргийлнэ гэсэн үг.

Гэдэс дотор цэвэрлэнэ

Өглөө өлөн элгэн дээр нимбэг зөгийн балтай ус ууснаар дотор гэдэс, элэг, цөс, ходоодыг цэвэрлэдэг гэж дээр дурдсан. Үүний ачаар хоол боловсруулах зам цэвэрлэгдэж, гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөн сайжирна гэсэн үг. Өнөө үед маш олон өвчин гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөн дутмаг, өтгөн хаталттай холбоотойгоор үүсдэг.

Арьсыг гэрэлтүүлнэ

Гэрийн нөхцөлд гоо сайхнаа арчлах аливаа жоронд лемоныг заавал дурдсан байдаг шүү дээ. Нимбэг хэрэглэснээр бие дэх хорыг хөөж цэвэрлээд зогсохгүй цусанд шинэ эс үүсэхэд тусладаг аж. Хүний дотор эрхтэн эрүүлжихэд арьс ч дагаад өнгө орж гэрэлтдэг. Дээр нь эрүүл биеийн эрч хүчээр өмнө нь шалтгаангүйгээр ядардаг, эцэг цуцдаг байдал алга болж, өглөө нойр хүрч нозоорохгүй сэргэлэн цовоо босдог ажээ.

"Архидалт бол өвчин"

saikhnaa — Fri, 31 Jan 2020 17:06:49 +0800

Хэрэв би хүсвэл архинаас гарч чадна”, "Сэтгэлийн тэнхээтэй байвал архи уухгүй байж чадна ”, "Архинаас гарах нь сэтгэлийнх” гэж ярихыг та сонссон уу?

Магадгүй та өөрөө ч ингэж ярьж, боддог байж болох юм. Гэхдээ уучлаарай, үнэндэьэ энэ нь буруу бодол, худал үг юм. Хэрэв энэ бодол санаа үнэн байсан бол Монголчуудын дийлэнх нь архинд толгойгоо мэдрүүлэхгүй байх байсан. Дэлхий дахинд аль хэдийн "Архидалт нь өвчин” гэж хүлээн зөвшөөрөөд байна. Тиймээс бид өөрсдийн хоцрогдсон үзэл бодлоо хаях цаг болжээ. Архидалт нь өвчин. Өвчтэй хүнд эмч, эмчилгээ хэрэгтэйн адил архины асуудалтанд гадны тусламж зайлшгүй хэрэгтэй юм.

Архидалт нь хүний бие махбодь, бодол санаа, мэдрэмж, харилцаа, оюун санааг (сүнс) эрүүл биш болгож, амьдралд хор хөнөөл учруулдаг байна. Ялангуяа архидалт нь тархийг хүчтэй гэмтээдэг байна.

Америкийн Донтолт Эмчилгээний Нийгэмлэгээс гаргасан архидалтын тодорхойлолт.

1.Архидалт бол өвчин

2.Үргэлжлэн эсвэл хэсэг хугацааны мөчлөгтэйгээр явагддаг.

3.Уух хэмжээгээ хянах чадваргүй болдог.

4.Уухыг санаашран боддог.

5. Гарах хор уршигийг үл харгалзан уудаг

6.Бодит байдлыг мушгин, ялангуяа асуудлаа илт үгүйсгэсэн

Архидалт бол улам л даамжирдаг өвчин. Хэзээ ч дээрддэггүй, харин зөвхөн архинаас гарах шийдвэр гарган, дэвшилтэт алхам хийхээс нааш улам дорддог.

Архины асуудал тань доорхи үе шатыг дамждаг.

Нэгдүгээр шат: Тэд магадгүй бусдыг нэг их гомдоож зовоогоогүй, мөн өөрөө ч төдийлөн их хор хөнөөлийг нь амсаагүй байгаа ба долоо хоногийн сүүлээр эсвэл нэг онцгой үед уудаг нэгэн байж болно. Гэвч уулт хоорондын зай нь багасаж, уух хэмжээ нь ихсэх хандлагатай байна.

Хоёрдугаар шат: Түүний уулт нь хэцүү асуудлуудыг үүсгэж эхлэнэ. Магадгүй нэгээс илүү удаа ажлаас халагдаж, гэр бүл нь хэцүү байдалтай болж баяр хөөрөө алдана. Тэд уух байдалдаа ямар нэгэн зүйл хийх хэрэгтэй гэдгийг мэдэх боловч, тусламж авахаас татгалзаж энэ асуудлыг өөрөө шийдэж чадна гэж зүтгэнэ. Ингэснээр архидалт улам хүндэрч, гэр бүлийн амьдрал болон ажилд нь хохирол нэмэгдсээр байх болно.

Гуравдугаар шат: Архичин архины асуудлыг өөрөө хянаж чадахгүй зүйл болохыг одооноос ойлгож магадгүй, учир нь маш хангалттай баримтуудыг тэр харж байгаа юм. Яг энэ үед архины асуудалтан архи уухаа зогсоох чин хүсэл (архидалтын дараа) тусламж авахын эсрэг эгдүүцэн зөрөх хоёрын дунд бйдаг.

Дөрөвдүгээр шат: Эцэст нь асуудалтай архичид сүйрэлд хүрч, эрүүл амьдралаас улам бүр холдсоор байдаг. Гэр бүл, найз нөхөд болон хэвийн амьдралын аливаа зүйлс, хариуцлагаас холдож, замаа алдаж эхлэх эсвэл аль хэдийнээ тэнд очсон байна.

Тавдугаар шат: Цаашид эрүүл ухаанаа алдах, эцэст нь үхэлд хүрэх болно.

Эдгэрлийн үндэс ба бидний тэдэнд хандах хандлага

Хоёр зүйлийг онцлон хэлмэээр байна. Нэгдүгээрт, аль ч төвшиний архины асуудалтай хүнд найдвар байгаа гэж хэлж болно. Хоёрдугаарт, архидалт хүйснээс хамаардаггүй. Архидалтын ямар түвшинд орох, бүр хүнд нөхцөлд ч ороход хүйсийн ялгаа нөлөөлдөггүй.

Архины асуудалтай хүн архинаас гарахыг хүсэж байгаа бол уухаа зогсоох ёстой. Зарим хүмүүс, би тохируулан хэрэглэж чадна, арай ч бүр мөсөн болино гэж юу байх вэ гэж боддог бөгөөд нууцхан, хааяа хааяа татчихдаг. Тэгээд үүний үр дүн юу байдаг вэ? Хэзээ ч архинаас гардаггүй, архаг архичин, амьдралаа алдсан хүн... Тиймээс танд хатуухан хэлэхэд хэрэв та архинаас гарахыг хүсч бол хааяа архи ууж болно гэсэн бодлоо бүрмөсөн хаях хэрэгтэй юм. Үүнд ямар ч АРЫН ХААЛГА байхгүй. Архинд донтох өвчтөнүүд хэзээ ч жирийн хүмүүсийн адил архи тохируулан хэрэглэх чадваргүй болсон байдаг. Нэг хундага уулт нь 7 хоног, 14 хоног, сарын хугацаагаар үргэлжилдэг. Маш олон хүмүүс өөрийгөө туршин үзэж архи амссанаас болж эргээд архаг архичин болсон түүхүүд элбэг байдаг.

Архины асуудалтай хүний гэр бүлийнхэн, хамаатан садан ч өөрсдийгөө түүний архидалтанд бүү буруутга. Бид тэднийг ийм өвчтэй болгоогүй бөгөөд бид тэднийг эмчилж чадахгүй. Гэр бүлийнхэн нь түүнийг архины үр дагавараас хамгаалах нь зөв биш бөгөөд өнгөрсөн хугацаанд байнга л хамгаалж, аварч ирсэн. Гэвч тэр архинаас гарсан уу? Үгүй. Харин ч улам л дордсоор л байлаа. Өөрөөр хэлбэл гэр бүлийнхэний тэднийг архины үр дагавараас хамгаалах нь архидалтын асуудлаа олж харах, тусламж эрэхээс холдуулдаг. Тиймээс архины асуудалтаныг архидалтынх нь үр дагавараас хамгаалахгүй байх шийдвэр дээрээ хатуу зогсох нь ухаалаг шийдвэр юм.

Архины асуудалтай хүн өөрийгөө өвчтэй, эдгэрэхийн тулд гадны тусламж хэрэгтэй гэдгийг хурдан мэдэх тусам эдгэрлийн замд хурдан орно. Тэд хэн нэгэнд таалагдахын тулд биш, өөрөө өөрсдийнхөө төлөө эрүүл болохыг хүсэх хэрэгтэй.

Хоосон ходоодон дээрээ буюу өлөнгөөрөө ус уухын гол ашиг тус

saikhnaa — Thu, 23 Jan 2020 12:49:51 +0800

1.Биеэс хорыг гадагшлуулна.
Ус ууснаар , гэдэсний үйл ажиллагаа идэвхжинэ. Шөнийн цагаар таны бие өөрийгөө эдгээж бүх хорыг биеэсээ ялгаруулж цэвэрлэдэг байна. Хэрвээ та өглөө хоосон ходоодон дээрээ ус уух юм бол аюулт хорт бодисыг биеэсээ гаргаж эрүүл соргог байна. Их хэмжээний ус уух нь цусны эсийг шинээр төлжүүлж , булчингийн эсийг нэмэгдүүлдэг байна.

2.Бодисын солилцоог нэмэгдүүлнэ.
Хоосон ходоодон дээр ус ууснаар бодисын солилцоог тань хамгийн багадаа 24%-иар нэмэгдүүлнэ. Хоолны хатуу дэглэм барьж байгаа хүмүүст энэ нь их чухал юм. Бодисын солилцоог нэмэгдүүлнэ гэдэг нь хоол боловсруулах системийг хурдасгана гэсэн үг. Шингээлт сайн болсноор та хоолны дэглэм барьж байгаа үед илүү амар байх болно.Дөнгөж сэрээд босонгуутаа ус уух нь бүдүүн гэдсийг цэвэрлэж , шим тэжээлийг шингээхэд дөхөм болгоно.

3.Зөв аргаар буюу эрүүлээр жингээ хаяхад тустай.
Бага өлсдөг болох ба идэх дур хүсэл багасна. Энэ нь хэт их идсэнээс болж таргалалт үүсэхээс сэргийлнэ.

4.Ходоодны хямрал ба шар хөөрөхийг дарна.
Ходоодны хямрал нь ходоодон дахь хүчил ихэдсэнээс болж үүсдэг. Хүчил буруу урсгалд орж нарийн гэдэс рүү орсноор шар хөөрч өвдөнө. Хоосон ходоодон дээрээ ус ууснаар хүчлийг шингэрүүлж дарж асуудлыг шийдэх болно. Түүнчлэн ингэснээр өглөөний цайгаа уух бэлтгэл болж ходоодыг чинь ажиллуулж эхлэх юм.

5.Өнгө зүс нэмж , арьс толигор болно.
Шингэний дутагдал нь хурдан үрчлээтүүлж бас арьсанд гүн нүх үүсгэдэг. Судалгааны үр дүнд хоосон ходоодон дээрээ 500 мл ус уух нь цусны урсгалыг нэмэгдүүлж арьсыг толигор болгодог. Түүнчлэн өдрийн турш нэмж ус уух нь биеийн хорыг гадагшлуулж , арьсыг тань өнгөлөг болгоно.

6.Гялалзсан зөөлөн , эрүүл үстэй болоход тус болно.
Шингэн дутагдсанаас болж үсний ургалтад чинь асар муу нөлөө үзүүлнэ. Их хэмжээний ус уух нь үсний ургалтад тэжээл болж өгдөг. Ус нь бараг туг үсний ¼ -ийг бүрдүүлдэг. Ус бага ууснаар үсийг хэврэг бас шингэхэн болгодог. Тиймээс та өдөр болгон их хэмжээний ус уух хэрэгтэй ялангуяа өглөө сэрээд хоосон ходоодон дээрээ.

7.Бөөрний чулуу бас давсагны өвчингөөс хамгаална.
Сэрээд ус ууснаар бөөрний чулуу үүсэхээс сэргийлнэ. Баримтаас үзэхэд хоосон ходоодон дээрээ ус ууснаар ходоодны уусгах хүчлийг бөөрний чулуу үүсдэг хэсэг рүү түгээдэг байна. Ус уух тусам халдвараас болж үүсдэг давсагны өвчингөөс хамгаалагдах юм.

8.Дархлааны системийг сайжруулна.
Тунгалагийн систем , дархлааг сайжруулна. Сайн дархлаатай байх нь таныг байн байн өвчин тусгахгүй сайн талтай юм.
Эдгээр нь дөнгөж сэрээд хоосон ходоодон дээрээ буюу өлөнгөөрөө ус уусны үр дүнд бий болох сайн талууд юм. Энэ бол эргэлзээгүйгээр таны мөнгийг хэмнэж эрүүл мэндэд чинь тус болох хамгийн сайн арга мөн.

“Wi-Fi” төхөөрөмжийг шөнө яагаад унтраах хэрэгтэй вэ?

saikhnaa — Thu, 16 Jan 2020 13:25:03 +0800

Техник технологи өндөр хөгжиж байгаа энэ үед, хүмүүс утасгүй интернетийг гэртээ түгээмэл хэрэглэх болсон. Гэвч ихэнх шинжээчид "Wi-Fi”-ийг чимээгүй дайсан гэж нэрлэх нь бий. Энэ нь төхөөрөмжнөөс "хортой цацраг” гардагтай холбоотой аж. Ингээд хамтдаа мэдээллийн дэлгэрэнгүйтэй танилц.

1.”Wi-Fi” яагаад аюултай вэ? Гар утас болон бусад цахилгаан хэрэгслүүдээс хортой цацраг гардаг бөгөөд үүнийг ихэнх хүмүүс мэдэлгүй эрүүл мэндээ хохироодог нь нууц биш юм. Хамгийн аюултай нь, цахилгаан соронзон долгион хүний тархинд сөргөөр нөлөөлдөг байна. Үүний нэгэн адилаар "Wi-Fi” төхөөрөмжнөөс гарах хортой цацраг нь хорт хавдар үүсгэх, бусад олон төрлийн өвчин тусах үндэс болдог аж. Эдгээр өвчний үед, толгой хөндүүрлэж, хүчтэй хатгуулж өвдөх, нойргүйдэх зэрэг түгээмэл шинжүүд илэрч болно. Үүнийг "Bioiniciative” болон бусад олон улсын их, дээд сургуулиудын судалгаа, шинжилгээний багууд олж тогтоожээ.

2.Хэрхэн нөлөөлдөг вэ? "Wi-Fi”-ийн төхөөрөмжнөөс гарах хортой цацраг нь, хүүхдийг амархан сэтгэлээр унаж, гутрахад хүргэж, өсөлт хөгжилтөнд нь сөргөөр нөлөөлдөг аж. Иймд Их Британи, Франц болон Швед зэрэг улс орнуудад сургууль, музей, номын сан болон олон нийтийн газруудад хүүхдийн эрүүл мэндийн төлөө "Wi-Fi” ашиглахыг хориглодог байна.

3.Яаж сэргийлэх вэ? Та бүхэн "Wi-Fi”-ийн хортой нөлөөнөөс сэргийлэхийн тулд дараах арга хэмжээг аваарай. Үүнд: Гэр бүлийн аль нэг гишүүн интернет хэрэглээгүй бол, шөнө "Wi-Fi” төхөөрөмжийг унтраах хэрэгтэй. Хэрвээ "Wi-FI” төхөөрөмж гал тогоо эсвэл унтлагийн өрөөнд байдаг бол, хүн бага ордог өрөөндөө шилжүүлэн тавиарай. Утасгүй интернет хэрэглэхийн оронд кабелийн сүлжээ ашиглаарай. Энэ нь эрүүл мэндэд хүргэх хор хөнөөл нь харьцангүй бага билээ. Гар утас болон компьютерээ хэрэглээгүй үедээ унтраана уу. Спортоор хичээллэх, ном, сонин унших зэргээр интернет бага ашиглаарай.
Сонирхуулж хэлэхэд сүүлийн үед Япон, АНУ-ын эрдэмтэн судлаачид цахилгаан соронзон долгион ашиглалгүйгээр утасгүй интернет холболтыг бий болгохоор ажиллаж байгаа юм байна. Энэ нь эрүүл мэндэд ямар нэгэн байдлаар сөргөөр нөлөөлөхгүй аж.

Битгий уурла! Мунхаг эмэгтэй өөрөө өөрийнхөө булшийг ухдаг

saikhnaa — Mon, 13 Jan 2020 12:10:05 +0800

Өөртөө өгч байна гэж бодоод бусдад гар сунга Мунхаг эмэгтэй өөрөө өөрийнхөө булшийг ухдаг Л бүсгүй хэсэг хугацааны өмнө загварын компанид ажиллаж байхдаа зан ааш муутай эмэгтэй даргаасаа болж үгээр хэлэхийн аргагүй зовлон шаналалыг амссан билээ.

Өөртөө өгч байна гэж бодоод бусдад гар сунга Дарга нь эргэн тойрных нь хүмүүс жаахан ч болов сэтгэлд нь нийцэхгүй бол ах зах хэнийг ч ялгалгүй дуугаа чангаруулан хүссэнээрээ элдэвлэж хэлдэг хүн байлаа.

Гэвч тэр компанийн захирлын охин болохоор хэн нь ч нүүрэн дээр нь дургүйцлээ илэрхийлдэггүй байсан юм. Өөрөөсөө хамаагүй олон ах, ажлын туршлагатай хүнтэй ч гэсэн ичих айхаа умартан харьцдаг тэр дарга эмэгтэйд офистоо отгон нь болох Л жинхэнэ "ноолоход амархан номхон тэмээ” байсан нь мэдээж.

Дарга нь сав л хийвэл Л-ийг ямар нэг юм аваад ир гэж хувийн зараалд явуулж яг захьсан юмыг нь аваад ирэхээр өө сэв эрж үглэж дуулан, ажлаа сайн хийсэн ч байнга л чичилж байдаг байв. Өдөр бүр стресст ордог мөртлөө яг сайн дураараа халагдах өргөдөл биччихэж чадахгүй байгаа нь тэр компанийн цалин болон ажлын нөхцөл сайнаас болдог байжээ. Ингэж байтал төд удалгүй сайн дураараа халагдахгүй байхын аргагүй нэгэн үйл явдал боллоо. Дарга нь интернэт худалдаагаар брендийн цүнх худалдаж аваад түүнийгээ хүргэлтийн үйлчилгээ хийдэг компаниар дамжуулж авсан байтал тэр цүнх нь хөл гар ургасан мэт алга болчихлоо. Дарга бүсгүй ажил дээр тэр цүнхэнд шуналтах цорын ганц эмэгтэй нь чи гэж Л-ийг улаан цайм хардаж эхэллээ. Дараа нь брендийн дуураймал цүнх бариад явж байхад нь энэ мөн байна хэмээн улаан цайм гүтгэж ч үзсэн гэнэ.

Тэгж сэтгэлийн зовлон эдэлж хэд хоносны дараа Л бүсгүй даргыгаа алдсан гээд байсан цүнхээ барьчихсан ажилдаа ирэхийг харлаа. Л-ийн нүд орой дээрээ гарч энэ тухай асуухад машиныхаа ард хийгээд таг мартчихсан байна лээ хэмээн хээв нэг хэлжээ. Хэдэн өдөр хэлмэгдэж шөнийн нойроо хүртэл алдаад басан Л ийм юм болчихоод байхад уучлаарай ч гэж хэлэхгүй байгаа увайгүй тэр хүүхэнтэй цаашид хамт ажиллах ямар ч итгэлгүй боллоо. Сайн дураараа халагдах өргөдөл бичээд ажлаасаа гарсан Л хүн өөрийн аз жаргалаа өөрийнхөө гараар бүтээдэг гэсэн үг худал гэж бодлоо.

Дарга нь бусдад гаргаж боломгүй муухай ааш зан гаргаж, баян аавын охин болж төрөөд хийхийг хүссэн зүйлээ дураараа хийж, эрч хүч, баяр баясал дүүрэн амьдарч байгааг өөрөөр юу гэж тайлбарлах билээ. Л-ийн даргын тухай дуулаад би өөрийн мэдэлгүй ингэж хэлж орхисон юм. "Ямар тэнэг юм бэ? Яахаараа өөрийгөө тэгж дормжилж явдаг байна аа?” Яагаад ингэж хэлж байна вэ гэвэл өртөж байгаа хүний хувьд амьдралын бяцхан үеийг зовж шаналж өнгөрөөж байгаагаас хэтрэхгүй байхад харин өнөөх дарга эмэгтэйн хувьд бол тэр хүмүүсийн насан туршдаа тээж явах гомдол бухимдал, өөрийн хийсэн гэм буруу хоёроо үүрд үүрч амьдрах болно шүү дээ.

Л-ийн бодож байгаа шиг яг одоо тэр дарга эмэгтэй хэний хэнбугайд ч атаархахааргүй амьдарч байгаа мэт харагдаж байж ч болно. Гэтэл хүн бол цор ганцаараа аз жаргалыг мэдэрч амьдардаг амьтан биш. Эргэн тойрныхоо хүмүүст уйтгар гуниг, гомдол хорсол төрүүлчихээд ганц хар толгойгоороо аз жаргалтай байж чадна гэж үгүй. Л-ийн дарга бүсгүй хичнээн чулуун зүрхтэй байлаа гээд шулмас эмгэний төрсөн охин л биш юм бол бусдыг аз жаргалгүй болгож байгаадаа ямар ч нөлөө авахгүй амьдарч чадахгүй. Тунхаглан хэлэхэд бэлэн байна.

Тэр бүсгүй гарцаа байхгүй аз жаргалгүй амьдарна. Бусдыг зовоож шаналгавал буцаад тэр чинээгээр зовлон амсах нь амьдралын теорем. Бүх юм байр байрандаа очдог гэсэн зүй тогтол үүнээс хойш ч гэсэн үйлчилнэ. Тийм учраас хатуу хорвоод яаж амьдардаг билээ гэж бодол болж байгаа хорин настнууд минь санаа амар сайхан сэтгэлтэй амьдар. Бусдыг зовоож тарчлаан амьдарч байдаг хүнээс илүү мунхаг хүн гэж байхгүй.

Биен дээр шалтгаангүй хөхрөлт үүссэний шалтгаан байж мэдэх 7 асуудал

saikhnaa — Sat, 11 Jan 2020 14:34:07 +0800

Ямар ч шалтгаангүй биен дээр хөхрөлт гарсан байх нь элбэг. Харин энэ нь эрүүл мэндийн талаар бидэнд өгч буй дохио гэж эмч нар үздэг. Адме.ру цахим хуудас эдгээр хөхрөлтүүд ямар шалтгааны улмаас гардгийг эмч мэргэжилтнүүдээс тодруулан нийтлэснийг орчуулан хүргэж байна.

1.ЭМ БЭЛДМЭЛ ХЭРЭГЛЭСНИЙ УЛМААС

Цусанд нөлөөлдөг эм бэлдмэл уусны улмаас бага зэрэг болон тод илэрсэн хөхрөлтүүд үүсч болзошгүй. Антидепрессант, астмыг эмчлэх, үрэвслийн эсрэг, төмөр агуулсан эм бэлдмэлүүд хэрэглэснээр ийм хөхрөлтүүд үүсэх боломжтой гэнэ.
Эм уух үед арьсан дээр аливаа өөрчлөлт анзаарагдвал нэн даруй эмчид хандаарай.

2. ЦУСНЫ ӨВЧЛӨЛ

Гэнэт хөхрөлт үүсвэл цус болон судасны өвчлөл байж мэднэ. Тиймээс биен дээр хөхрөлт үүсэх болон хөл өвдөх, хавдах, буйлнаас цус гарах, биен дээр жижиг хөх толбууд үүсэх, хамраас цус гарах зэрэг бусад шинж тэмдгүүд илэрвэл нэн даруй эмчид хандах хэрэгтэй.

3. ТЭЖЭЭЛИЙН БОДИСЫН ДУТАГДАЛ

Аминдэм бас дахин аминдэм. Хүүхдүүдээ аминдэм хангалттай хэмжээгээр авч байгаад нь бид байнга анхаардаг хэрнээ өөрсдийгөө мартчихдаг. Таны бие дээр гэнэт л хөх толбонууд гарч эхлэвэл амин чухал бодисууд дутагдсы шинж.

В12 аминдэм цус төлжихөд, К аминдэм цусны эргэлт, харин С аминдэм шинэ эд эс үүсэхэд чухал үүрэгтэй. Түүнчлэн Р аминдэм нэн чухал бөгөөд энэ аминдэм дутагдвал коллаген боловсруулалт зогсож, судасны хана нимгэрдэг. Гэхдээ та витаминжуулалт хийх гэж яараад хэрэггүй, нэн тэргүүнд хоол хүнсэндээ анхаараарай. Р аминдэмийг ногоон цай, алим, хулуу, сармис нөхдөг бол К аминдэм гадил, өндөг, самар, загас, харин В12 аминдэм үхрийн элэг, загас, бяслаг, ногоон салатанд агуулагддаг.

4. ХҮЧНИЙ БЭЛТГЭЛ, ХҮНД ЗҮЙЛ ӨРГӨХ

Хүнд зүйл өргөх нь хөхрөлтийн хоёрдогч шалтгаан болдог. Хялгасан судас хэврэг тул хэт их биеийн ачааллыг дийлдэггүй. Улмаар эрүүл судаснууд ч хагарах нь элбэг. Хүүхдүүд ч ийм асуудалтай тулгардаг. Хэт хүнд цүнх үүрснээс биенд ачаалал өгч судаснууд хагарах эрсдэлтэй. Ийм шалтгаанаар судас хагарах нь аюулгүй гэж үздэг ч өөрийн хүчинд таарсан ачааллыг өгөх нь зүйтэй.

5.ГОРМОНЫ ДУТАГДАЛ

Гормоны дутагдал нь хөхрөлт үүсэх үндсэн шалтгаануудын нэг. Сарын тэмдэг зогссон үед, гормоны эм уухад болон жирэмсэн үед ийм шалтгаанаар хөхрөлт үүсч болзошгүй.

6. НАСНЫ ӨӨРЧЛӨЛТ

Эмч нарын өгүүлснээр насны өөрчлөлт буюу хялгасан судасны элэгдлээс болж хөхрөлт үүсдэг гэнэ. Нас ахихын хэрээр эд эсийн уян хатан чанар буурдаг тул судасны систем сулардаг байна.

7.ЧИХРИЙН ШИЖИН

Чихрийн шижин цусны эргэлтийн явцад сөргөөр нөлөөлдөг тул хөхрөлт үүсэх нь элбэг байдаг. Эмч нарын зөвлөснөөр хөхрөлт үүсэх нь чихрийн шижин өвчин эхэлж буйн шинж тэмдэг байж болзошгүй тул эмчид хандах шаардлагатай гэнэ. Түүнчлэн ам цангах, шарх хурдан эдгэхгүй байх, амархан ядрах, хараа муудах, арьсан дээр цагаан толбо үүсэх зэрэг шинж тэмдгүүд илэрвэл чихрийн шижин өвчин байж болзошгүй тул эмчид хандахаа хойшлуулж хэрэггүй.

Г.Бямбасүрэн

Бууз жигнэх хугацааны тухай нэг богинохон домог

saikhnaa — Wed, 08 Jan 2020 16:42:54 +0800

Эрт цагт ямар цаг гэж байсан бууз жигнэх хугацааг Монголчууд дуугаар баримжаалдаг байсан гэнэ.Нутаг нутагт янз бүрийн дуугаар баримжаалдаг байж.Гэхдээ ихэнх нутагт Монгол ардын дуу "Эрүү цагаан болжмор шувуу" дуугаар буузныхаа цагийг баримжаалдаг байж.

Буузаа тогоон дээрээ тавиад "Эрүү цагаан болжмор шувуу" дууны 50 бадгийг амандаа аялаж дуусаад буузаа гаргахад яг таардаг байсан гэнэ.Бүр сүүлд 19-р зууны эхэн үеэс хаа нэг газар цаг дэлгэрснээр бууз жигнэх минут тогтсон байна.

Анх Хүрээний Хятад гуанзны тогооч Ли овогт, Монголчуудын буузаа жигнэхдээ аялдаг дууны хугацааг 15 минут орчим юм байна гэдгийг тогтоосон юм гэнэ лээ.За за богинохон домог гэсэн чинь мангар урт болох янзтай ингээд өндөрлөе дөө

ДӨРВӨН НАСТНУУД ЮУ ХИЙЖ ЧАДАХ ВЭ?

saikhnaa — Tue, 07 Jan 2020 12:45:12 +0800

Их л дэггүй болж, үг сонсохгүй, сахилгагүйтэж, хэрэг тарингаа хөгжих хөдөлгөөний идэвх маш их байх нас.

ААВ НЬ ХҮҮХДЭЭ УСАНД ОРУУЛАХ 3 ТОМ ШАЛТГААН

saikhnaa — Mon, 06 Jan 2020 11:51:15 +0800

Өнөөдрийн сонссон подкаст аав нь хүүхдээ усанд оруулахын 3 том шалтгааны талаар байсан юм. Азийн орнуудад хүүхэд өсгөхөд эцгийн оролцоо сул байдаг. Энэ нь тухайн улсын ёс заншил, ажил, амьдралын хэв маягтай салшгүй холбоотой. Гэхдээ та нар минь ядаж хүүхдээ усанд оруулах мэтийн зүйлсийг заавал ааваар нь хийлгэж сургаарай. За тэгэхээр гол сэдэвтээ орьё

Аав нь хүүхдээ усанд оруулахын 3 том шалтгааныг сэтгэл зүйч эмч Чон Ү Ёол ( 정우열) дурьджээ.

1. Дөнгөж төрсөн эхнэрээ гам барьж ирээдүйд үүсэх өвчлөлөөс сэргийлэхийн тулд аав нь хүүхдээ усанд оруулж байх хэрэгтэй гэжээ.

Эмэгтэй хүн төрөх явцад аарцагны яс тэлэгдэж, буцаж нийлэх буюу хуучин хэвэндээ ороход дор хаяж 3 сар бүр удаандаа 3 жил болдог талаар уншиж байсан. Уг үйл явц нь тухайн ээжийн биеийн байдал асаргаанаас их шалтгаалдаг талаар Ази, Европ, Америк гэлтгүй бүх газар ярьдаг. Мөн төрсний дараа үе мөч тэр дундаа гарын бугуй, өвдөг, тохой зэрэг өвдөх магадлал өндөр байдаг байна. Манай монголчууд ч гэсэн төрсөн эхийг 1 сар хүйтэн усанд гараа дүрж, даарч салхи авч болохгүй гэдэг шүү дээ. Энэ нь цаанаа бас маш их учиртай.. Хэрвээ тэр гамаа сайн барихгүй бол дараа нь нуруу, толгой, гар хөл өвддөг болно гэдэг үнэн юм шиг санагдасан шүү. ( Бодит жишээ би байна өө.. Юм уншдаггүй мэддэггүй байхдаа за эндхийн ээжүүд шууд усанд ороод л болоод байхад би яавал гэж бодоод гам бариагүйгээс болж миний гарын яс их өвддөг болсон)

Энэ дээр нэг асуудал гарч ирнэ. Тэгвэл Европ болон Америкийн орнуудын ээж нар яадаг юм бэ? Зүгээр л байдаг ш дээ гээд.. Гэтэл энэ эмчийн тайлбарлаж байгаагаар Европ эмэгтэйчүүдийн яс тэр дундаа аарцагны яс Ази эмэгтэйчүүдийнхээс том дээр нь хүүхдүүд нь жижигхэн төрдөг учир энэ талын өвчлөлд өртөх нь бага байдаг гэнэ. Азийн орнуудын хувьд эмэгтэйчүүд жижигхэн ястай мөн хүүхдүүд нь том ялангуяа толгой томтой төрдөгт учир байдаг гэжээ..

Нэрээ л эндхийн хүүхдүүд дийлэнх нь жижигхэн төрдөг шүү. Манай Тэнүүкаг анх эмч, сувилагч хажууд төрсөн ээж нар яасан том хүүхэд вэ? гэж дуу алдацгааж байсан хэхэ( 3850 гр төрсөн)

2. Аав хүүхэд хоёрын хооронд итгэлцэл үүснэ.

Хүүхдийг эхний нэг жил тэр дундаа эхний 3 сар усанд оруулахад хэцүү байдаг шүү дээ.. Гулгаж уначих гээд, эсвэл нүд чих рүү нь ус орчих гээд.. Тэгвэл энэ бүхнийг ээж нь биш аав нь хийвэл:

✔️1рт: аюул багатай,

✔️2рт хүүхэд аавдаа итгэх итгэл нь нэмэгддэг гэнэ. Энэ нь юу гэсэн үг вэ гэхээр хүүхэд тухайн усанд оруулж байгаа хүндээ 100% итгээд биеэ сул тавьдаг гэнэ. Энэ үед аав нь тэр үйлдлийг хийх юм бол ирээдүйд аавдаа илүү их итгэж бас ойр дотно болдог байна.

3. Аав ба хүүхдийн харилцаанд чухал үүрэгтэй

Лондонгийн их сургуулиас 100 эцэг эхийг сонгож аваад 14 жилийн хугацаанд судалгаа хийжээ. Ингэхдээ хүүхдийг төрсөн цагаас нь эхлэн аав нь дандаа усанд оруулж байжээ. Судалгааны үр дүн нь: Аавтайгаа багаасаа усанд орсон хүүхэд нийгмийн харилцаанд идэвхитэй сайн оролцож байсан бол аав нь усанд оруулдаггүй байсан хүүхдүүд нь дотны сайн найз байхгүй, бусад хүүхдүүд өөртэй нь найзлахгүй байх вий хэмээн байнга айдастай явдаг, өөртөө итгэл муутай болж өссөн байна. Аавтайгаа багаасаа хамт усанд ордог байсан хүүхдүүдийн зөвхөн 3% нь л дээрх асуудалтай байсан байна.

Аавтайгаа хамт усанд орж байх үед хүүхдийн тархинаас Окситоцин гэдэг даавар ихээр ялгардаг ба уг даавар нь хүүхдийн нийгмийн хөгжилд эерэг нөлөө үзүүлдэг гэнэ.

Ээж хүүхэд 2 бол хүйн холбоотой байдаг ба үүнийг салгах ямар ч боломжгүй. Гэтэл аав хүүхэд хоёрын харилцааг сайжруулж илүү гүнзгий болгохын тулд аав нь өөрөө маш сайн хичээж ядаж усанд оруулдаг байгаарай. Гадаадын орнуудад хүүхдийг дөнгөж төрөнгүүт нь аавтай хамт ямар ч хувцасгүйгээр биесийг нь наалдуулж эцгийн хайрыг хүүхдэд мэдрүүлдэг( skin-to-skin contact)

Манай оронд одоохондоо ийм зүйл байхгүй учир аавууд маань аль болох хүүхдээ энгэртээ тэвэрч, хамтдаа цагийг өнгөрөөж байгаарай..

Хүүхэд өсгөхөд Солонгосчуудын хэлдэг нэг үг байдаг. Тэр нь нөхөр нь хүүхэд өсгөхөд туслах биш хамтдаа хийх зүйл юм гэж.. (хэхэ муухай махчилаад орчуулчихлаа.) Ямартай ч та эхнэртээ хийж өгч байгаа зүйлийг хэзээ ч битгий би энэ хүнд тусаллаа гэж бодоорой. Энэ бол таны хүүхдийнхээ өмнө хүлээсэн нэг хариуцлагынхаа хүрээнд хийж байгаа зүйл шүү.

Мөн ээжүүд минь дандаа битгий тусалсанд баярлалаа гэж байгаарай. Туслуулах биш хамтдаа хийх зүйл гэдгийг зөвөөр тайлбарлаж байх нь чухал шүү.

Мэдээж өдөржин ажилтай байж байгаад ирсэн нөхрөө чиний үүрэг гээд уурлаад дайраад бай гээгүй шүү.. Цаг боломжийг нь харж байгаад хийх ёстой зүйлсийг нь хийлгэж хамгийн гол нь эцэг хүүхэд хоёрыг хамтдаа өнгөрөөх цагийг олгож байгаарай.

Сонссон подкаст өөрийн бодол, туршлага, нэмэлтээр олж уншсан зүйлсээ нэгтгээд биччихлээ..

Хонины сүүл дархлаа сайжруулдаг...

saikhnaa — Sat, 04 Jan 2020 16:20:10 +0800

Юун тэр сүлжээний ийм тийм өвчинд сайн дархлааг сэргээнэ гэдэг хуурамч бараануудаас хэдэн мянга дахин илүү юм шүү дээ...
Монголчууд эрт дээр үеэс хүүхэддээ хонины сүүл хөхүүлдэг байсан. Энэ нь зүгээр нэг хоол тэжээл төдий зүйл биш байж. Монгол хүн оюуны өндөр чадамжтай, хурдан сэтгэдэг нь сүүл хөхөж өссөнтэй холбоотой гэнэ. Сүүлийн үед өөх тос хүний биед муу нөлөөтэй гэж амтай болгон ярьж, хоол хүнсэндээ сүүлний тос хэрэглэхээс аль болох татгалзах болжээ. Ийм муухай амттай зүйлийг хүүхдэд түүхийгээр нь яаж хөхүүлэх юм, янз бүрийн малын өвчин халдчихна хэмээн эцэг эхчүүд ч цэрвэдэг болж. Гэтэл БНХАУ, Австралийн үйлдвэрүүд хонины сүүлийг бүтээгдэхүүн болгон худалдаанд гаргасан нь эрэлт ихтэй байгаа аж.

Хонины сүүл, өвчүүний хэрсэнгийн өөх нь ханаагүй хүчил ихтэй, царцах нь удаан, тэжээллэг чанар өндөр, кальци ихтэй байдаг нь судалгаагаар батлагдсан тул гаднын орнууд хүнсэндээ ашиглаж байна. Түүнчлэн монгол хонины мах бусад улсынхаас хамгийн зөөлөн, амт чанартайгаараа алдартай гэнэ. Тухайлбал, XVIII зууны эцсээр Францын Марсельд болсон яармагт Монголын тал нутгийн хонины мах тавигджээ. Тэр үед монгол хонины махтай дүйцэхүйц өрсөлдөгч гараагүй бөгөөд зоогийн газар хийсэн хоолны дотор монгол хонины махаар хийсэн зууш хамгийн амттай байсан аж. Бас нэгэн жишээ дурдахад, ОХУ-ын нэрт удирдагч Л.И.Брежнев долоо хоног бүр монгол хонины мах хүнсэндээ хэрэглэдэг байжээ. Энэ нь түүнийг ухаан санаа саруул, эрүүл чийрэг амьдруулж урт удаан наслуулсан хэмээн Л.И.Брежневийн итгэмжлэгдсэн эмчээр ажиллаж байсан монгол эмч, анагаах ухааны доктор, профессор, ОХУ-ын гавьяат эмч Г.Лувсан гуай нэгэнтээ дурссан байдаг юм билээ.

Хонь бусад малын иддэгээс илүү буюу 80 гаруй төрлийн ургамлаар хооллодгоос 30 гаруй зүйл нь зөвхөн эмийн ургамал байдаг аж. Амт чанар сайтай учир хонины махыг хүнсний болон сувиллын газруудад гол бүтээгдэхүүн бол гон ашигласаар ирсэн. Ийм ч учраас амаржсан эхэд шинэ хонины шөл уулган, нярай хүүхдийг хонины ясны шөлөөр угааж, хонины уураг сүүлний өөх хөхүүлэх монгол уламжлал эрт дээр үеэс бидний үе хүртэл уламжлагдан ирсэн байна. "Хонины сүүл хөхөж өссөн хүүхэд өлчир чийрэг, өвчин эсэргүүцэх чадвартай болдог. Түүнд агуулагдах Д, С, А, К амин дэмүүд сульдаа, элдэв хордлого, харшил, харааны хөгжилд эерэгээр нөлөөлж, цус багадалтаас сэргийлдэг юм. Мөн хоолны шингэц сайжруулж, хүүхдийг тураалд оруулахгүй, өөх тосыг сайн задалдаг, ходоод нь үүнд дасан зохицсон байдаг тул гэдсийг нь эвгүйтүүлэхгүй.

Сүүл хөхөх үед хүүхэд тайвширдаг учраас тархины даралт хэвийн байдаг юм” хэмээн эмээ маань үргэлж зөвлөдөг байв. Найзын маань хүүхэд түнхний мултралтай төрсөн. Хүүхдээ ГССҮТ-ийн эмчид үзүүлтэл "Чи хүүхэддээ хонины сүүл хөхүүлдэг үү. Сүүлэнд кальци ихээр агуулагддаг учир хүүхэд рахит, тархины даралттай болдоггүй. Өөрт хэрэгтэй кальциа сүүлээр дамжуулан авдаг болохоор түнхний мултрал нь ч яваандаа зүгээр болно” гэж зөвлөсөн байна лээ. Сүүлний тосоор үр хүүхдээ болон өөрсдийгөө тосолбол хий хуй дардаг хэмээн хөгшчүүл ярьдаг. Бас манай уулчин эмэгтэйчүүд өндөр ууланд авирахдаа сүүлний тосоор нүүрээ тослоход хагардаггүй гэдгийг баталсан. Ханиад хүрвэл хонины сүүлтэй "найзалбал” илүү үр дүнтэй гэнэ. Хонины сүүл идсэн хүүхэд ханиад хүрэхгүй байх боломжтой. Сүүлний ач тусыг дурдаад байвал энэ мэтчилэн олон байх юм. Монголчууд өөх тостой хоол их иддэг учраас мартах өвчинд өртдөггүй гэлцдэг.

Харин АНУ, Европын орнуудад өөхний хэрэглээ байхгүй болсноос зөнөх, мартах өвчин элбэг тохиолдох болсон байна. Монгол Улс хүн амынхаа тооноос хэд дахин илүү малтай. Түүнээс 15.5 сая нь хонь. Тийм учраас хонины сүүлэнд агуулагддаг давуу шинж чанарыг нь тодорхойлж төрөл бүрийн бүтээгдэхүүн хийн дотоод, гадаадын зах зээлд гаргах боломж бидэнд байна. Манайхан хагас боловсруулсан бууз, баншинд хонины сүүл хавтгай хэрчиж савласан байдаг. Харин дангаар нь боловсруулж бүтээгдэхүүн болгож байгаагүй юм байна. Бас энэ талаар дагнаж судалгаа хийсэн эрдэмтэн байхгүй бөгөөд судалгааны зарим ажилдаа ганц хоёр хүн жишээ татаж дурдсанаас хэтрээгүй байх юм. Монгол Улсад энэ чиглэлээр бүтээгдэхүүн боловсруулах түүхий эд хангалттай бий. Дэлхийд алдартай хонины мах, сүүлийг бид бүтээгдэхүүн болгож гаднынханд сурталчилж яагаад болохгүй гэж.

Ухаантай хүмүүс цөөхөн найзтай байдгийн нууц

saikhnaa — Fri, 03 Jan 2020 11:21:44 +0800

Хэрвээ анзаарсан бол ухаантай хүмүүс цөөхөн найзтай байдаг. Яагаад гэдгийг одоо хэлье.

Та бол эрх чөлөөг эрхэмлэгч. Тиймээс танд заавал яах, юу хийхийг чинь заах ёстой "найз” хэрэггүй. Та юуг хийх ёстой, юуг хийж болохгүйг сайн мэддэг учраас тэр шүү дээ. Та юунд ч хязгаарлагддаггүй учраас маш сайн шинийг санаачлагч.

Танд худлаа ярих зав байдаггүй. Та үнэнийг л хэлдэг. Бас та хэрэгжих боломжтой зүйлийг л ярьж, түүндээ цаг хугацаагаа зарцуулах дуртай. Түүнээс биш найз гэгддэг олон хүнтэй нийлж хэн нэгнийг үндэслэлгүй муулаад суух нь танд цагаа дэмий үрж байгаагаас ялгаагүй байдаг.

Бусад хүмүүсийг хичээж байхад та жинхэнэ утгаар нь хийж байдаг. Тэд хичээж байна гэдэг ч үнэндээ ядрах мэдрэмжийг мэдрэх хүртлээ л ажилласан байдаг бол та түүнээс цааш алхаж чаддагт гол нууц оршдог.

Та ярихаасаа илүү сонсох дуртай. Та сонссоныхоо хэрээр өөрийгөө танин мэдэж, орчин тойрныхоо хүмүүсийг ч мөн таньж мэдэж чаддаг. Та заавал Facebook-т пост оруулахгүй л бол, утга учиргүй зүйл бичихгүй л бол байж чаддаггүй хүмүүсийн нэг биш. Үүний оронд байдлыг ажиглаж, тэгснээр зөв сонголт хийж чаддаг.

Та хийсвэр зүйлст биш жинхэнэ амьдралын үнэ цэнэд дурладаг. Таны цаг хугацаа өсөлт, дэвжилтэд зарцуулагддаг.

Та шалдар булдар зүйлс, тэр дотроо савангийн дуурьт дургүй. Үүний оронд хайртай гэр бүлийнхэнтэйгээ сууж цагийг үнэ цэнэтэй өнгөрөөх нь чухал гэдгийг та мэддэг. Ач холбогдолгүй, уйлахаас өөр зүйлгүй савангийн дууриуд цагийг дэмий үрдгийг та маш сайн мэддэг. Тиймээс л бусад нь олон ангит цуврал үзээд хайран цагаа уйлж өнгөрөөж байхад та амжилт гаргаж байдаг юм шүү дээ.

Та үнэ цэнээ заавал хэн нэгэнд баталж харуулах шаардлагагүй гэж үздэг. Яагаад гэвэл та өөртөө сэтгэл хангалуун байдаг. Та бие даасан, хүчирхэг эмэгтэй учраас хэн нэгэнд найдах шаардлага байдаггүй. Харин та өөрөө өөртөө маш сайн тусалж чаддаг.

Та өглөө бүр инстаграм хуудсандаа инээмсэглэсэн зургаа оруулах гэж хичээдэггүй. Та багахан зүйлст ч талархаж сурсан нэгэн.

Та эртний танил цөөн хэдэн найзтай. Та тэдний хэн болохыг хэзээ хэзээнээсээ сайн мэддэг болохоор энэ жагсаалтад хэн нэгнийг заавал нэмэх гэж оролддоггүй. Та хэн нэгнийг найзаараа сонгох гэж байгаа бол заавал тэднийг туршиж, шалгуур тавьдаг. Таны шалгуурт нийцээгүй хүнтэй ярилцах ч дургүй.

Таны дотор хөгшин хүнийх гэмээр сүнс орогнодог. Тиймээс та ирээдүйг бараг л таамаглаад мэдчихдэг. Та тархины багтаамж нь бага хүмүүст хүсэл мөрөөдлөө ярих дургүй. Та зорьсон зорилгодоо хүрэхийн тулд махруу хөдөлмөрлөж чаддаг. Тиймээс танд өөр зүйлд зарцуулах цаг маш бага байдаг. Бусад нь шөнийн клубт бүжиглэх тухай төлөвлөж байхад та өөрийгөө хөгжүүлэх зүйлсийг хайж байдаг.

Бусад хүмүүс чамайг сүртэй, хүчирхэг нэгэн гэж хардаг болохоор чамаас дөлдөг. Яагаад гэвэл чи өөрөө өөрийгөө хүчирхэг нэгэн болгон хөгжүүлж чаддаг. Та бусдад бодож буйгаа хэлж чадна, тэднээс эмээх шаардлагагүй гэдгийг мэддэг. Ийм болохоор та энэ орчлон дээрх цорын ганц, дахин давтагдашгүй хүчирхэг нэгэн гэдгээ өдөр бүр мэдэрдэг. Үүнийг чинь бусад хүмүүс ч бас мэдэрдэг учраас танаас зөвлөгөө авах маш дуртай байдгийг та анзаарсан л байж таарна.

Мандал өргөхийн утга учир

saikhnaa — Mon, 30 Dec 2019 15:05:46 +0800

Мандал өргөх ёс бол өнгөрсөн, одоо, ирээдүй гурван цагийн буянаа туулсан бодийн угт зориулан өргөж буй зан үйл юм. Ямарваа буянт үйл үйлдсэнийхээ дараа уг буянаа Бурхан, бодьсадва нарын буянд зориулан өргөдөг ёстой. Буяны үйл нь цувирч барагддаг буян, цувирч барагддаггүй буян гэж байдаг. Бурхан, бодьсадва нарын буян нь цувирч барагддаггүй буян учраас үйлдсэн буянаа тэдэнд зориулбал барагдахгүй бөгөөд улам арвидаж байдаг гэж үздэг тул буяны үйл үйлдсэнийхээ дараа заавал зориулга, ерөөл, гүйцэтгэдэг ёстой юм.

Мандал өргөх нь:

Орон дэлхийг өргөн айлтгамуй. Ум базар вүмэ аа хум. Их эрхэт алтан дэлхий. Ум базар рэгхэ аа хум. Гадуур төмөр уулаар эргэн тойрон хүрээлсний төвд уулсын хаан Сүмбэр уул, дорноо Үлэмжийн биет, өмнөө Замбуу тив, өрнөө Үхэрт эдлэгч, умараа Муу дуут, Биет хийгээд Үлэмж биет, Дохиурт хийгээд Бус дохих, Хэлбэрэлт хийгээд Дээд мөрд зорчигч, Муу дуут хийгээд Муу дуутын нөхөр, Эрдэнийн уул, Галбарагча мод, Гаминдини үнээ, Эс тарьсан тутарга, Хүрдэн эрдэнэ, Чандмань эрдэнэ, Хатан эрдэнэ, Түшмэл эрдэнэ, Заан эрдэнэ, Морин эрдэнэ, Баатар эрдэнэ, Их сангийн хумх, Үзэсгэлэнт эх, Эрхич эх, Дууч эх, Бүжигч эх, Цэцэгч эх, Хүжич эх, Зулч эх, Үнэртэнт эх, Наран, Capан, Эрдэнийн шүхэр, Хамаг зүгээс сайтар ялагч ялгуусны тэмдэг, Төв дунд тэнгэр хүмүүний хотол төгс цог учрал эс бүрдсэн нь үгүй эдгээрийг ачит язгуурын ба дамжлага сэлтийн цог төгс лам дээдэс хийгээд итгэлт нигүүлсэнгүй Аръяабал нөхөр лүгээ сэлтэд өргөмүй. Их нигүүлсэнгүйгээр амьтны тусад таалан соёрхоо. Таалан соёрхоод би тэргүүтэн хамаг амьтныг адистэдлэн соёрхоо.

Газар дэлхийг анхилам хүжсээр сүрчин цэцэг дэлгээд
Сүмбэр уул, дөрвөн тив, нар сараар чимэглэсэн үүнийг
Гэтэлгэгч Бурханы гайхамшигт орноо зоригдон өргөснөөр
Сац амьтан бүхэн арилсан орноо эдлэхүй болтугай.

Тус амгалан гарахын орон шашин өргөжин дэлгэрснээр
Шашныг баригч төрөлхтөн бүгдийн бие батжин сайжирч
Түйтгэрт амьтан бүхэнд амгалан жаргалан гарахын орон
Шагжамүнийн шашин өнө мөнхөд орших болтугай.

Богд тойн ламын нас сүүдэр машид батжаад
Буянт цагаан үйлс арван зүгт дэлгэрэх ба
Зонхабын шашны зул гурван газрын амьтдыг
Зүдрээгч мунхагийн харанхуйг ашид гийгүүлэх болтугай.

Буяныг ихэд дэлгэрүүлэгч Төгс баясгалант Их хөлгөний хийд
Сансрын эцсийг хүртэл оршин өргөжин үйлс нь дэлгэрээд
Саруул оюунт олон мэргэд үргэлжид хуран чуулаад
Бахдам номлол бүтээлийг шинийн саран мэт арвижуулсугай.

Багш шавь нугуудын ном лугаа зохилдох шалтгаан
Ямар мэт санасанаар сэтгэлчилэн бүтэх хийгээд
Бабарцад саад өвчин, ад, тотгорлогчийн чуулган
Ямар мэт буйг амирлуулан адистлэн соёрхоо.

Дээд их бодийн сэтгэл
Эс төрсөн нь төрөх болтугай.

Төрсөн нэг нь эс доройтон
Дээш дээш арвижих болтугай.

Орон үүнд өвчин, мэсний аюул, зуд турхан зэрэг
Үл зохилдон доройтуулагчийн нэр ч гаралгүй
Оройн дээд Зонхабын шашин зүг бүхнээ дэлгэрээд
Үймрэгч амьтан бүхнээ амгалан жаргалан төгс болтугай.

Өмөг болсон их нигүүлсэхүй, энэрэлийн мөн чанарт бээр
Би тэргүүтэй хамаг амьтны харшлах шалтгааныг арилгаж
Өвчин, ад, хилэнцийн түйтгэрийг сайтар амирлуулаад
Балартуулагч гэм хирээс нүдийг илааршуулан адистэдлэ.

Эцэг, эх хамаг амьтан амгалан лугаа төгс болтугай.

Энэлгээт муу заяаны орон бүгд үргэлжид хоосроод
Энэрэлт Бодьсадбын аль ч газарт оршсоноор
Эндүүрэлгүйгээр тэдний ерөөл бүтэх болтугай.

Өглөгийн эзэн нөхөр сэлт нүгүүдийн
Нас үүнээ санасан хэрэг бүтэх бөгөөд
Өмөг бус зэтгэр амирлан, өлзий хутаг
Номчилон санасанаар бүтэх болтугай.

Гайхамшигт Бодьсадба сэлт Бурхдын адистэд ба
Аяа шүтэн барилдлага хуурмаг үгүй үнэн хийгээд
Гагц бас миний ариун санааны хүч чадлаар
Асар ариун ерөөлийн орон энэ нь бүтэх болтугай.

Бишрэнгүйгээр мөргөж, тахиж, наминчилсан хийгээд
Бишрэнгүйгээр даган баясаж, дуртган залбирсанаар
Бишрэнгүйгээр өчүүхэн буян юу хураасан бүгдээ
Бишрэнгүйгээр би бээр бодийн уг дор зориулмуй.

Хотол хүслийн баялаг нь зуны далай мэт арвижиж
Хориг гэм үгүй язгуурын явдал үргэлжид тасралтгүй
Хоног өдөр бүхэнд Зонхабын шашны номын дуу дуурсаж
Хотол чуулганы цогоор цэнгэхийн өлзий хутаг орших болтугай.

Ум сарва дата гада идам гүрү радна мандала хам ниряа даяа ми.

Их Догшид Төв

Хүүхдэд хэт их анхаарал тавих буюу бөөцийлөх

saikhnaa — Mon, 30 Dec 2019 14:42:53 +0800

Бүх юмаа аав ээжээрээ заалгадаг хүүхэд бодол санаагаа чөлөөтэй илэрхийлэхээс айх айдастай болдог. Хүүхэддээ хэт их анхаарал тавьдаг аав ээжүүд учирч болох аюулыг улам ихэсгэдэг байна. Хүүхэд түүнийг даван туулах хүсэл эрмэлзэлгүй болж, аливаа саад бэрхшээлийг даван туулах хүүхдийнхээ чадварыг зохиомлоор багасгах магадлал их.

Аав ээжүүд битгий гүй, уначихна, хамаагүй гүйж болохгүй, унана, танихгүй хүн аваад явна шүү гэх мэт гэх мэтээр харилцдаг.

Хэт их анхаарал нь хүүхэд түгшүүр ихтэй, бэрхшээлийг даван туулах чадвар хомс болон өсдөг. Хүүхдийн идэвхтэй төлөвших үе нь сургуулийн өмнөх нас бөгөөд энэ наснаас нь хойш хүүхдэд нөлөөлөхөд нилээн хүнд болж эхэлдэг.

Үүнээс гадна аав ээжүүд хүүхдийг хайрлаж байна гээд хэт магтах, хэт шүтэх хандлага гаргана. Ингэх тусам хүүхэд өөрийгөө бурханаас дээгүүр үзнэ. Ийм аав ээж өөрсдөө сул дорой, чадваргүй байх нь бий. Хүүхдэд хүссэн бүгдийг авч өгнө. Түүгээр ч үл барам хүүхдийн хооллолт, нойр маш асуудалтай байдаг ба хүүхдийн хэрэгцээ, шунал аяндаа дийлдэхээ байдаг.

Ер нь том болсон хойноо бусадтай харилцахдаа болон бодол санаагаа илэрхийлэхээс айдастай болдог.

Гэр бүл хүүхдийн сэтгэл зүйч Н. Ариун-Эрдэнэ

Харзны усанд орохын тулд биеэ эртнээс бэлдэх хэрэгтэй

saikhnaa — Thu, 26 Dec 2019 14:03:52 +0800

Харзны усанд орох нь биеийг хасах цэнэгтэй ионоор цэнэглэж биеийг сэргээж өгөхөөс гадна хүний биеийн цусны эргэлтийг сайжруулж, судасны бөглөөсийг арилгаж, биеийн зарим хэсэгт бий болсон үхжилтийг сааруулж, сэргээж өгдөг байна. Харзны хүйтэн усанд орох нь эмэгтэй хүний арьс болон суларсан булчинг чангаруулж, тураадаг ач тустай. Монголчууд усны эмчилгээний гайхамшигт чанарыг эртнээс мэдэж амьдрал ахуйдаа хэрэглэж ирсэн ард түмэн. Монголчууд Намрын дунд сарын 15-наас урсгал ус рашаан болж, таван махбодийг эмчилдэг гэж ярьдаг. Рашаан ус хүртэж биеэ эмчилдэг хүмүүс намар өөрийн өвчин шаналлыг арилгахаар рашаан усанд их явдаг юм. Харзны усанд орсноор сэтгэцийн өвчин, үе мөчний гээд олон өвчин хууч эдгэрдэг байна. Яагаад гэвэл харзны усанд сөрөг нөлөө гэж байдаггүй онцлогтой.

Харзны усанд орохын тулд биеэ эртнээс бэлдэх хэрэгтэй

Анх удаагаа харзны усанд орж буй хүн хатгаа авах аль эсвэл хүнд уушигны өвчин авах магадлал өндөр байдаг. Тйимээс харзны усанд орохоор шийдсэн бүсгүйчүүд одооноос эхлээд маш хүйтэн устай алчуурыг базаад биеэ арчиж үрж байх хэрэгтэй. Ингэж дасгадаг нь харзны усанд орох бэлтгэл үе болдог байна. Хамгийн гол нь харзанд орох тунгаа тааруулах хэрэгтэй. Зарим хүмүүс өөртөө бардаж харзанд удаан орсоноос жин цохиулдаг. Жин цохиулахын аюул их. Тиймээс ердөө цочроох маягаар шумбаад л гарах хэрэгтэй. Мөн харзанд ороход хэрэгтэй сэтгэлзүйн байдал бусад зүйлийг нэмж судлахад илүүдэхгүй.

Бэлтгэл

Мэдээж усанд орох хувцас, уснаас гарч ирээд бие арчих алчуур, нөмрөх хувцас, шаахай зэргийг авч явах хэрэгтэй. Мөн халуун савтай цай, цайндаа шар тос самраад авч явбал бүр сайн. Уснаас гарч ирээд ууна. Шар тостой цайг монголчууд осгосон хүн малд өгдөг нь хүний голын тамирыг сэргээж, голд хуралдсан хүйтнийг зайлуулж өгдөг гэж үздэг тул усанд орсны дараа уухад сайн байдаг.

Заавар

Анх орж байгаа хүн бол өвдгөө, духаа, 20 секунд орчим шавшаад биеэ арчиж байгаад харзандаа орвол бүр сайн байдаг. Харин харзны усанд та бүх биеээрээ 3-5 секунд ороход л болно. Хамгийн гол биеийнхээ бүх хэсэгээ оруулах ёстой.

Харзны усанд ордог бүлэг хүмүүстэй нэгд

Улаанбаатар хотод 7 хоног бүр цуглаж харзны усанд ордог хүмүүс цөөнгүй болжээ. Мөн Монголын Рейкийн холбооны гишүүд ч ийм арга хэмжээг идэвхитэй зохиодог байна. Тэд голын мөсийг цоолж харзны усыг гаргаж ирдэг байна.

Д витамины талаар мэдвэл зохих 10 зүйл

saikhnaa — Tue, 24 Dec 2019 11:02:20 +0800

1. Удаан хугацааны туршид Д витамин ихээр дутагдсанаас хоол боловсруулах замаас кальци, фосфорын шимэгдэлт буурч улмаар өсч буй бие махбодийн яс зөөлрөх өвчнийг сульдаа/рахит/rickets гэнэ. Д витамин дутагдахад хоол боловсруулах замаас нийт кальцийн ердөө л 10-15% нь цусанд шимэгдэнэ.

2. Иймд өсөлт хоцрох буюу хүүхдийн жин, өндөр хэвийн хэмжээнээс бага байх, булчин сулрах, яс зөөлөрч хэлбэр дүрсээ алдах (дөрвөлжин толгой, майга эсвэл Х хөл, бугуй, шагай, өвдөгний үеэр бүдүүрэх, хавирганы яс-мөгөөрсний үе бүдүүрэх – сампингийн эрхний шинж) нь энэ өвчний үндсэн шинж юм.

3. Булчин суларч яс зөөлөрснөөс шалтгаалан хүүхэд мөлхөх, хөлд орох нь хоцрох, суух болон явахад хөл нь өвдөх, сүүн шүд цоорох шинжүүд илэрнэ. Цусан дахь кальцийн хэмжээ хэт багассанаас булчингийн таталт илэрч болно. Түүнчлэн сульдаатай хүүхэд өвчлөмтгий байхаас гадна аливаа өвчнөөр илүү хүнд өвчилдөг.

4. Дан хөхөөр хооллодог хэрнээ Д витамин уудаггүй, агаар салхинд гардаггүй, дутуу төрсөн, 6 сар хүрээд нэмэгдэл хоолонд ороогүй, бор арьстай, элэг ба бөөрний хүнд өвчтэй, уналт таталтын эм (үүнд люминал буюу фенобарбитал орно), гормон байнга хэрэглэдэг, сүү сүүн бүтээгдэхүүн хэрэглэдэггүй байх нь рахитаар өвчлөх эрсдэлт хүчин зүйл болно.

5. Хүүхэд 2 нас хүртлээ рахитаар өвчилж боловч 3-6 сартай хүүхэд хамгийн өндөр эрсдэлтэй.

6. Рахитаас урьдчилан сэргийлэхийн тулд эх жирэмсний хугацаанд пренаталь витамин тасралтгүй уух, гүйцэт төрсөн бол 14 хоногтойгоос, дутуу төрсөн бол төрсөн өдрөөс нь Д3 витаминыг өдөр бүр уулгах хэрэгтэй. Спирт агуулсан бэлдмэлүүдийг хүүхдийн эрүүл мэндэд хортой тул Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллага хориглодог. Түүнчлэн 6 сартайгаас нэмэлт хоолонд оруулж өдөрт 2 аяга сүү, түүнтэй тэнцэх сүүн бүтээгдэхүүн идүүлэх шаардлагатай.

7. Д витамин хүүхдийн уураг тархины хөгжилд нэн шаардлаатай бөгөөд бага насандаа Д витамин байнга уух нь уураг тархины хөгжилд сайнаар нөлөөлж цаашид сэтгэцийн хувьд эрүүл байх нэг нөхцөл болдог.

8. Д нь тосонд уусдаг витамин бөгөөд энэ нь бие махбодид хуримтлагддаг гэсэн үг. Хүнсний бүтээгдэхүүнээс загас Д аминдэмээр баялаг бөгөөд өндөгний шар, үхрийн элгэнд бага хэмжээгээр агуулагддаг. Ихэнх хүнсний бүтээгдэхүүнд энэхүү аминдэм агуулагддаггүй.

9. Олон найрлагатай (мультивитамин) сонгохдоо Д витамины агууламжийг нь харах ёстой. Д витамины тун бага тохиолдолд хоногийн хэрэгцээг нь хангахын тулд заавраас нь ихээр уулгах нь бусад витамины тун ихсэх (ялангуяа А) аюултай. Илүүдэл жинтэй тарган, таталтын эсрэг эм байнга уудаг, хөгжлийн бэрхшээлтэйн улмаас гадаа гарах боломж хомс, элэг бөөрний архаг өвчтэй хүүхдэд эмч илүү өндөр тун бодож зөвлөдөг.

10. Сүүлийн жилүүдэд цэцэрлэг сургуулийн насныхан зурагт, компьютер, видео тоглоом тоглох нь эрс ихсэж гадаа тоглох нь багассан, цэцэрлэг/сургууль руугаа, гэртээ алхаж очихын оронд машин автобусаар явах болсон, сүүний оронд ундаа жүүс уух болсон зэрэг шалтгаанаар тэдэнд ч рахитын шинж илрэх болсныг хөгжсөн орнуудын хүүхдийн эмч нар анхааруулж байна.

Тархины цус харвалт болохын өмнөх анхааруулах дохио

saikhnaa — Mon, 23 Dec 2019 17:51:48 +0800

Арга хэмжээний үеэр нэгэн эмэгтэй тээгэлдээд багахан гуйвжээ. Тэрээр бүх зүйл зүгээр, шинэ гутландаа дасалгүй тээгэлдчихлээ гэж хэлэв. Арга хэмжээ үргэлжилсээр, бүх зүйл тайван байв. Эмэгтэйн нөхөр бүх хүмүүс руу утасдаж эхнэр нь эмнэлэгт хүргэгдсэн тухай дуулгав (18 цагт эмэгтэй нас баржээ).
Арга хэмжээний үеэр эмэгтэй цус харвасан байж. Тэр үед хүмүүс цус харвалтын шинж тэмдгийг мэдэж байсан бол түүний амийг аварч чадах байсныг үгүйсгэхгүй. Та ч бас энэ өвчний талаар мэдэж байх ёстой.
Та энэхүү хэрэгтэй мэдээллийг уншихад ердөө ганцхан минут л зарцуулна. Цус харвасан хүнд 3 цагийн дотор тусламж үзүүлж чадвал муу үр дагавраас зайлсхийж болно гэж мэдрэлийн эмч үзэж байна.
Цус харвалтыг тодорхойлох нь:
- Зарим үед цус харвалтын шинж тэмдгийг тодорхойлоход хэцүү байдаг. Харамсалтай нь мэдээллийн дутагдлаас болж нас баралтын тоо ихэсдэг гэж хэлж болно. Цус харвасан хүний тархи хүнд гэмтсэн байх бөгөөд үүнийг нь ойр орчимд байгаа хүмүүс ухаардаггүй. Энгийн гурван асуултаар л цус харвасан эсэхийг тодорхойлж болно.
Үүнд:
1. Тухайн хүнийг инээхийг хүс
2. Энгийн нэг өгүүлбэр хэлэхийг хүс
3. Гараа өргөхийг хүсээрэй.
Хэрвээ эдгээр даалгаврын аль нэгийг л хийж чадаагүй бол яаралтай түргэн тусламж дуудах хэрэгтэй.
Бас нэгэн "шинж тэмдэг”: өвчтөнийг "хэлээ урт гаргах”-ыг хүснэ. Хэрвээ хэл нь "мурий” буюу нэг тийшээ хазайсан байвал цус харвалтын шинж тэмдэг байх магадлал өндөр.
Нэг хүн уг мэдээллийг 10 хүнд тараавал нэг хүний амь насыг аварч чадна гэж эмч нар үзэж байна. Тиймээс та бүхэн уг мэдээллийг сошиал сувгаар тарааж өгнө үү. Хэн нэгний амь насыг аврах нь лавтайяа...
Эхний ээлжинд хөдөлгөөн багатай тайван хэвтүүлэх шаардлагатай. Мөн хурууны өндөгнөөс нь хатгалт хийж цус шүүрүүлбэл сайн гэдэг юм.

Бусдыг магтдаг хүнтэй ойр бай. Тэр даруухан, эелдэг байдаг

saikhnaa — Tue, 10 Dec 2019 15:00:48 +0800

Магтдаг хүнтэй ойр бай… Муулдаг хүнээс хол яв. Бусдыг муулж доош нь хийх чамд амархан. Өөрийгөө хөгжүүлж өсөж дэвжих нь чамд хэцүү байдаг. Ингэж өөрийгөө өөрчлөх гэж зовж байхаар бусдыг муулж өөртэйгээ адил тэрэгний дугуй гэж тооцох нь чамд хавьгүй амар. Магадгүй би түүнээс илүү гэж мэдрэх нь бүр ч таатай. Ийм хүмүүс өөрөөсөө бусдыг илүү гэж хүлээн зөвшөөрч чаддаггүй. Би л мундаг нь гэж бүхний эхэнд өөрийгөө тавихыг хүсдэг. Онгироо дээрэлхүү бусдыг хүндлэхгүй үл тоосон хандлагтай байдаг. Бас зусарч хуурамч зан гаргадаг. Бусдыг магтваас түүнээс дутуу болчихгээд байдаг болохоор барагтай л бол магтаалын үг амнаасаа унагахгүй. Хэрэв та ийм бол энэ зангаа эртхэн засаарай. Эргэн тойрны хүмүүс чинь чамд дотроо дургүй байгаа шүү. Ийм биш бол тийм хүнээс харин аль болох холхон байгаарай. Тэр өөрийнхөө эрх ашгийн төлөө юуг ч зольж чадна шүү. Бусдыг байнга магтаж явдаг хүн хамгийн гайхалтай. Тэр даруухан эелдэг дөлгөөн байдаг. Бусдын сайхан чанарыг байнга олж харж чадаж байна гэдэг ухаантай байгаагийн шинж. Тэр өөрийнхөөсөө илүү бусдын эрх ашгийг тавьж чаддаг. Ийм л хүн чиний жинхэнэ найз шүү. Түүнтэй аль болох ойрхон байгаарай. Сайн хүн эсэхийг бусдыг бага муулж их магтдагаар нь мэдэж болно. Бусдыг муулахыг биш өөрсөдөө сайжлах тухай л хичээцгээье. Бусдыг муулах дээр биш магтах дээр л илүү төвлөрцгөөе.

Шинэ жилийг бие, сэтгэлийн хувьд өөдрөг эхлүүлэхэд тань туслах ЗӨВЛӨМЖҮҮД

Mart — Thu, 05 Dec 2019 13:11:50 +0800

Цаг хугацаа урсан өнгөрсөөр нэг л мэдэхэд шинэ онтой золгоход нэг сар үлджээ. Өглөө бүр урьдын адил нар мандаж дөрвөн улирал ээлжлэн солигдсоор 2019 оны арванхоёрдугаар сар ирсэн байна. Энэ бол бодсон ч ажил хэрэг болгож чадаагүй зүйлсээ амжуулах сүүлийн боломж.

Өнгөрсөн жилийн өдийд та юу төлөвлөсөн байв? Түүндээ хүрч чадсан уу? Одоо сэтгэл хангалуун байна уу? Дурсамжаараа нэг аялаж, бодоод үзээрэй. Алдсан бас оносон зүйлүүд олон байгаа байх. Таныг бие болоод сэтгэхүйн хувьд ямар нэгэн байдлаар сайжирсан гэдэгт итгэлтэй байна.

Шинэ бүхний эхлэлийг тавих шинэ жилийн баяр хаяанд иржээ. Тиймээс энэ сард таны заавал анхаарал хандуулах, эхлүүлэх бас амжуулах хэрэгтэй зүйлүүдийг хүргэж байна.

СЭТГЭЛ ЗҮЙН ЭРҮҮЛ МЭНД ХАМГИЙН ЧУХАЛ

Энэ сард таны нэн тэргүүнд анхаарал тавих ёстой зүйл бол сэтгэл зүйн эрүүл мэнд билээ.
Хүн бүр өөрийн гэсэн цорын ганц, дахин давтагдашгүй дотоод ертөнцтэй. Бүгд л асуудалтайгаа тэмцэж, шийдэл олохоор хичээж яваа. Гагцхүү харах өнцөг, хандлагаараа хоорондоо ялгагдана.

Эерэг хандлагатай хүн ямар ч асуудалд шийдэл байгаа гэдгийг далд ухамсартаа суулгасан байдаг. Та айдас, асуудалтайгаа нүүр тулдаг уу? Хэрэв бүгдээс зайлсхийж зугтдаг бол энэ сард нүүр тулж, халз үзэх цаг иржээ. Удахгүй бид бүхний хүсэн хүлээдэг, сэтгэл догдлуулсан шинэ жилийн баяр болох гэж байхад хөмсгөө зангидаж, бодолд дарагдаж суугаа юм биш биз. Дотоод гүнд тодорхойлошгүй хоосон, ёроолгүй ангал бий. Тийшээгээ өнгиймөгц бид айдаст автдаг. Тиймээс бодол санаагаа цэгцэлж, өөрийгөө ойлгож, эргэлзээтэй асуудлуудыг шийдэх нь чухал ач холбогдолтой. Зугтах бус тунгааж, аажим аажмаар тодорхойгүй нөхцөл байдлаас сал.

Үнэн хэрэгтээ жаргалын булаг таны дотор оршиж байдаг.

Сэтгэл санааны амар амгалан байдал бол аз жаргалтай, сэтгэл хангалуун байхын үндэс. Хийсэн алдаа бүрээ арванхоёрдугаар сартай хамт үдэн өөрийгөө уучилж, шинэ жилээ эрч хүчтэй, урам зоригоор дүүрэн, балиар өөдрөг сэтгэл зүйтэй угтаарай. Сэтгэл давчуу бол ертөнц давчуу, сэтгэл уужим бол ертөнц уужим. Бүх зүйл шалтгаан нөхцөлийн түгжээс байдаг. Тэр түгжээг тайлаад эерэг хандлагаар ирээдүй рүү тэмүүлэх сонголт бидний гарт байна. Зовлонг таньж байж л жаргалыг танина. Үнэн хэрэгтээ жаргалын булаг таны дотор оршиж байдаг. Дотоод гүн рүүгээ өнгийгөөд хар. Уйтгар зовлон, асуудал бэрхшээл хаана байна?

АМЬДРАЛ БОЛ СУРАЛЦАХУЙН НЭР

Хүн ер нь насан туршдаа өөрийгөө таньж, эрж хайсаар байдаг. Шинээр сурах, мэдэх, хөгжих зүйл хязгааргүй. Хамгийн гол нь дотоод дуу хоолойгоо сонсож явбал та хэзээ ч төөрөхгүй. Мянга түм алдахаас битгий айгаарай. Гагцхүү нэг алдаагаа улиг болгон давтах хэрэггүй. Ухаарал бүрээрээ та хөгжинө. Амьдрал бол тэр чигтээ суралцахуйн нэр.

Хүмүүс үл мэдэх байдлаас болж хамгийн их бухимддаг. Тодорхой харж чаддаггүйдээ л ахин дахин алддаг. Асуудалд бодит хандаж чадвал өрөөлтэй өрсөлдөж, өөрийгөө харьцуулах хэрэггүй болно. Хамгийн гол нь өнөөдрийн та өчигдрийнхөөс ямар нэгэн байдлаар сайжирсан бол тэр хамгийн том амжилт.

Юу хийхээс биш, өөрөө хэн байхаас бүх зүйл хамаардгийг ойлгобол ээдрээ тайлагдана. Хүмүүс мэдэхгүй зүйлээсээ айдаг нь хорвоогийн жам. Энэхүү хувь хүний тестийг бөглөөд өөрийгөө ямар төрлийн хүн болох мөн ямар мэргэжил илүү тохирох зэргийг олж мэдээрэй. Нэг ч гэсэн тодорхойгүй байдлыг арилгаж чадна гэдэгт итгэж байна.

СОНГОЛТ БАГАСАХ ТУСАМ БУХИМДАЛ АРИЛНА

Бид үнэндээ маш олон сонголт дунд амьдардаг. Тэр хэрээрээ цаг зарцуулдаг. Сонголт багасах тусам бухимдал арилна.

Хүч чадал бол чиний өөрийн төлөв байдал. Энергиэр бялхах үедээ чи хүчтэй болж, алдах юм бол сул дорой болно. Хэрэгтэй, хэрэггүй олон шийдвэр гаргах нь таны эрч хүч, энергийг сордог. Тийм ч учраас өдрийн төгсгөлд толгой тархи ядарч, бие сульдсан байдаг.

Шинэ оноо эмх цэгцтэй, өөдрөг угтахын хулд сонголтыг багасгах хэрэггүй зүйлсдээ баяртай гэж хэлээрэй. Дэлхий нийтээр чамин тансаг хэрэглээнээс татгалзаж, энгийн бухимдалгүй амьдрал руу тэмүүлэх болжээ. Өмсөнө, ашиглана гэсээр хэдэн жилийг ардаа үдсэн тэр зүйлүүдийг зоригтойгоор хаяхыг зөвлөе. Хуучин хувцаснуудаа хэрэгтэй хүмүүст нь хандивлаж болно шүү дээ. Ингэснээр та жинхэнэ эрх чөлөөг мэдэрнэ. Материаллаг эд зүйлсээс татгалзаж энгийн бөгөөд хялбар амьдралын хэв маягт шилжих эхлэлээ энэ сард тавиарай.

ХАЙР БОЛ АМЬДРАЛЫГ ГЭРЭЛТҮҮЛЭГЧ НАР

Бид хайртай хүмүүстээ хэр их цагийг зарцуулдаг бол? Үнэ цэнийг нь ойлгож мэдэрдэг болов уу? Та өнгөрсөн жил гэр бүлийнхэндээ хэдэн удаа хайртай гэж хэлсэн бэ? Үнэндээ бид тэдэнгүйгээр хэн ч биш. Энэ бол амьдралын хатуу үнэн. Хүн гэдэг нийгмийн амьтан, угаас хоорондоо харилцаж, хайрлаж бас хайрлуулж байж л орчлон хорвоод оршдог. Хайр бол амьдралын утга учир, бүхнийг гэрэлтүүлэгч нар, амьдрах итгэлийг бадраагч цорын ганц хэмжигдэхүүн.

Хайр үгүй бол хэн ч оршихгүй.

Бид хамгийн үнэ цэнэтэй хайртай, дотнын хүмүүстээ шинэ жилийн сэтгэлийн бэлэг бэлдвэл тэд ямар их баярлах бол? Нүүрэндээ мишээл тодруулаад, чин зүрхнээсээ баярлаж байгааг харах нь хамгийн гайхалтай мэдрэмжийг өгөх болно. Тиймээс одооноос бэлгээ бэлдэж эхлээрэй. Хүнийг баярлуулж байгаа хүн өөрөө хамгийн их баяр баяслыг авч чаддаг нь маргашгүй үнэн.

Мөн хайртай хүмүүстээ цаг гаргахаас гадна удаан уулзаагүй найзуудтайгаа уулзаарай. Хэн нэгэнд гомдол тээж яваа бол тэр бүхнийг чөлөөлж, явуулах боломж танд бий. Өнгөрсөндөө хүлэгдэн харамсаж амьдрахыг хүсэхгүй байвал бүгдийг уучилж, яг одоо бусдад хайр түгээгээрэй. Таны зүрх цэцэглэнэ.

ЦАГ ХУГАЦАА БА НЭГ САРЫН ҮНЭ ЦЭНЭ

Цаг хугацаа урсан өнгөрч, амьдрал үргэлжилсээр л. Хүн бүрд жилийн 365 хоног, хоногийн 24 цаг оногддог. Цаг хугацаа бол хүн болгонд илүү ч үгүй, дутуу ч үгүй оногддог бэлэг. Хэрхэн ашиглах нь таны дур.

Энэ оны сүүлийн сар бол бодсон ч ажил хэрэг болгоогүй зүйлсээ хэрэгжүүлэх сүүлийн боломж. Төлөвлөсөн ч дуусгаагүй ажлаа гүйцээж, сэтгэл ханамж авахад хараахан оройтоогүй байна. Нэг сарын үнэ цэнийг утгаар нь ашиглах боломж нээлттэй.

Ганцаараа кофе шоп орж, өөрийгөө баярлуулж болно. Аль эсвэл өмнө нь огт хийж байгаагүй зүйлийг туршиж үзэж болно. Бодсон зүйл байвал одоо л амжуулах цаг.

ТАЛАРХАЖ АМЬДРАХ НЬ ХЭМЖЭЭЛШГҮЙ ИХ АЗ ЖАРГАЛЫН ҮҮД ХААЛГЫГ НЭЭДЭГ

Бүх хүмүүст ямар нэгэн зүйлд баярлаж, талархах шалтгаан заавал байдаг. Заримдаа бид зүгээр л сохорчихдог. Талархлын тэмдэглэл хөтөлж эхэлснээр таны нүд нээгдэж, ямар гайхамшигтай хорвоо ертөнцөд амьдарч байгаагаа ойлгоно.

Бүх зүйл олон өнцөгтэй байдаг ч өөртөө хэт хатуурхах нь таныг хонгилын үзүүр лүү түлхэж мэднэ. Өөрийгөө ялан дийлсэн өдрүүдээ санаж, өөртөө баяр хүргээрэй.

ЭРҮҮЛ БАЙХ НЬ ХАЙРТАЙ ХҮМҮҮСИЙНХЭЭ ӨМНӨ ХҮЛЭЭЖ БУЙ ХАМГИЙН ТОМ ХАРИУЦЛАГА

Хэрэв та эрүүл мэнддээ хайнга ханддаг бол энэ сараас эхлэн эрүүл амьдралын хэв маягт суралцаж эхлэхийг зөвлөж байна.

Ядахнаа өглөөний цайгаа уудаг, ямар бүтээгдэхүүн биед чинь хор болдгийг мэдэх шаардлагатай. Эрүүл биш бол тэр их хөрөнгө мөнгө, алдар нэр хэнд ч хэрэгггүй. Эрүүл хүн эрхэм баян.

Дасгал хөдөлгөөн хийх, йога бясалгал хийх зэргээр сэтгэл зүйн эрүүл мэнддээ анхаарч болно. Нөгөө талаас зөв хооллолтын талаар ерөнхий мэдлэгтэй болж, өөрийн бие физиологийг хайрлаарай.

ЭМХ ЦЭГЦТЭЙ БАЙХ УУ? ҮНЭТ ЦАГАА ҮРЭХ ҮҮ?

Шинэ жилээс өмнө компьютер, утсан доторх бүх зүйлээ цэгцлэх хэрэгтэй. Дотроосоо ч гаднаасаа ч гэрэлтэж, шинэ жилийг шинэ цаас шиг эхлүүлье. Хэрэггүй имэйлүүдээ устгаж, чамайг үнэлж хүндэлдэггүй, хортой харилцаатай хүмүүсээс ч бас ангижрах хэрэгтэй. Өөрийг чинь үнэлдэг, амьдралыг гэрэлтүүлдэг тийм хүмүүсээр өөрийгөө хүрээлүүл. Хүмүүс бол тэр чигтээ урам зориг.

Бие болоод сэтгэл санаагаараа бүх зүйлийг эмх цэгцтэй эхлүүлэх нь амьдралын шинэ түүхийг бүтээж байгаа юм шиг гайхалтай мэдрэмж төрүүлэх болно.

Сармисны ач тус

zulaa — Tue, 19 Nov 2019 17:37:15 +0800

Сармис нь хоолны шингээлтийг сайжруулж, бактерийг эсэргүүцэж, залуужуулах, бие махбодын тамир тэнхээг нөхөх, хавдар өвчнөөс сэргийлэх үйлдэлтэй.

Таны санхүүг дээшлүүлэх 30 секундын ГУРВАН ЗУРШИЛ

Mart — Fri, 08 Nov 2019 10:21:43 +0800

Ердөө 30 секундийн дотор та ажил мэргэжил болон санхүүгээ сайжруулж чадна гэж хэлбэл та яах вэ? Дараах 30 секундийн зуршлуудыг хэрэгжүүлж эхэлснээр хагас минутын дотор та их зүйлийг хийж чадна.

ЗУРШИЛ 1: ҮРЭХДЭЭ УРАЛДААНЫ МОРЬ, ХУРИМТЛУУЛАХДАА УРГАА ХАД

Таны өдөр тутам хийж буй санхүүгийн жижиг шийдвэрүүд ирээдүйд том нөлөө үзүүлэх боломжтой. Жишээ нь үнэтэй кофе худалдаж авах эсвэл бараг л ижил чанартай, сайхан амттай боловч энгийн чанасан кофе авах гэх мэт. Ийм шийдвэрүүд урт хугацааны санхүүгийн зорилго буюу орон байр авах гэх мэт хэрэгцээгээ хэр хурдан хангахад нөлөөлнө.

Зохиолч Жекоб Ланд Фискерын зөвлөснөөр аливаа санхүүгийн шийдвэрийг гаргахын өмнө "Хааз ба Тоормосны шалгалт" буюу зарцуулалтандаа "хааз гишгиж” мөнгө хэмнэснээр зорилгодоо хүрэхэд нэг алхам ойртох эсвэл мөнгө зарцуулснаар тоормосолж зорилгодоо хүрэх хурдыг удаашруулна гэж бодож бай. Тиймээс худалдан авалт хийхээсээ өмнө тухайн зүйл таны хадгаламжийг түргэсгэх эсвэл багасгах мөн хэрэв хариулт нь сүүлчийнх бол та тэрхүү зүйлгүйгээр байж чадах уу гэсэн асуултыг өөрөөсөө асуугаарай. Ихэнх тохиолдолд хариулт "Тийм” байх болно.

ЗУРШИЛ 2: БАРИМТУУДАА БҮРТГЭ ЗАРДЛАА ХЯНА

Олон баримтуудынхаа учрыг олохоос залхаж байна уу?

OneReceipt эсвэл Receipts by Wave мэтийн үнэгүй аппликейшнуудыг ашиглаад үзээрэй, баримтуудын зургийг авч өдөр тутмын худалдан авалтууд болон өрхийн санхүүгээ хялбархан хянах боломжтой. Манай Монголын баримт бүртгүүлдэг апп өрхийн санхүүгийн зарлагыг гаргаад ирж болдоггүй д юм байхдаа.

ЗУРШИЛ 3: ЮУНЫ ТӨЛӨӨ ИНГЭЖ ЗҮТГЭЭД БАЙГАА БИЛЭЭ?

Маркетингийн судалгааны сэтгүүлд хэмнэлт хийх зорилгыг тань сануулах зүйлийг гарын дор, ойрхон хадгал хэмээн зөвлөжээ. Жишээ нь, та хүүхдүүдээ сайн сургуульд сургах гээд сургалтын төлбөрийг нь хуримтлуулж байгаа бол хүүхдүүдийнхээ зургийг түрийвчиндээ эсвэл байнга харагдах газар байрлуулснаар төлөвлөөгүй зарцуулалт хийхээс өөрийгөө аварч чадах аж. Торонтогийн Их Сургуулийн маркетингийн профессор Дилип Соман "Санхүүгийн сахилга баттай зорилго ихэвчлэн гэр бүлийнхний төлөө байдаг бөгөөд гэр бүлийнхээ зургийг харах, тэдний төлөөх анхны зорилгоо санах нь хүчтэй сэтгэгдэл төрүүлж, сэтгэл зүйд нөлөөлдөг" хэмээжээ.

Эх сурвалж: info.ncd.mn

Улаан лоолийн ашиг тус

batdorj — Mon, 08 Jul 2019 14:27:54 +0800

Улаан лооль буюу бидний хэлж заншсанаар помидор нь хүний эрүүл мэндэд маш чухал ач холбогдолтой ажээ. Бид хүнсний ногоо хэмээн нэрлэж хэвшсэн боловч улаан лооль нь угтаа бол жимс юм.

Улаан лооль нь дотроо ликопин хэмээх бодис агуулдаг бөгөөд энэ нь хүний бие дэх хортой бодисыг зайлуулах хамгийн чухал зүйл төдийгүй аливаа хорт хавдрын эс бүрэлдэн тогтох болон бусад өвчин эмгэгийн эсрэг идэвхтэй эсэргүүцэл үзүүлдэг гэж судлаачид тогтоожээ.

Ликопин өөрөө байгалиасаа хүний биед үүсдэг бодис биш учраас та заавал хоол хүнсээрээ дамжуулж гаднаас авах ёстой байдаг аж. Хэдийгээр бусад хүнсний ногоо, жимс жимсгэнд энэхүү бодис агуулагддаг ч улаан лооль шиг өндөр хэмжээтэй агуулдаггүй юм байна.

Сүүлд хийсэн судалгаанууд ч энэхүү гайхамшигт жимсний ач тусыг олонд харуулсаар байгаа бөгөөд зүрх судас, хорт хавдрын эсрэг мөн холестринийг үгүй болгоход маш ач тустай гэдгийг баталжээ. Өдөр бүр тогтмол улаан лооль хоол хүнсэндээ хэрэглэхээс гадна 500 мл улаан лоолийн шүүс уухад л ликопиний бүрэн ашиг тусыг мэдрэх болно. Та өдөрт ердөө ганц стакан улаан лоолийн шүүс уухад л хангалттай гэсэн үг юм.

Эх сурвалж: mnb.mn

ФЭЙСБҮҮК МЕССЕНЖЭРТ ИЛГЭЭСЭН МЕССЭЖЭЭ 10 МИНУТЫН ДОТОР ИНГЭЖ УСТГАДАГ БОЛЛОО

Mart — Mon, 11 Feb 2019 10:53:49 +0800

Хүмүүс хоорондоо Фэйсбүүк Мессенжэрээр харилцахдаа санамсаргүй алдаатай мессэж илгээдэг. Эсвэл түр зуурын сэтгэл хөдлөлөөр болгоомжгүй бичсэн үгээ буцаахыг хүсэх тохиолдол байдаг.

Харин Фэйсбүүк Мессенжэрт нэгэнт илгээсэн мессэжээ болиулах ямар ч аргагүй байв.

Тэгвэл энэ долоо хоногоос илгээсэн мессэжээ 10 минутын дотор устгах боломжийг Фэйсбүүк компани хэрэглэгчдэдээ олгож эхэлжээ.

Таны Мессенжэр аппликэйшн сүүлийн хувилбараар шинэчлэгдсэн бол энэ боломж нээгдсэн байгаа.

Хэн нэгэнд илгээсэн мессэж дээрээ дарахад "Copy”, "Forward”, "Remove” гэсэн гурван комманд гарч ирнэ. Хэрвээ "Remove” коммандын оронд "Delete” комманд үзэгдэж байвал таны аппликэйшн шинэчлэгдээгүй байна гэсэн үг.

"Remove” товчийг дарахад хэрвээ уг мессэжийг бичсэнээс хойш 10 минутаас хэтрээгүй байгаа бол "Remove for Everyone”, "Remove for Me” гэсэн хоёр сонголт гарч ирнэ.

Эхнийх нь бичсэн мессэжээ өөрийн болон хүлээн авагчийн цонхноос устгана гэсэн сонголт. Харин хоёр дахь нь зөвхөн өөрийн цонхон дээрээс устгана, хүлээн авагчид мессэж харагдсан хэвээр үлдэнэ гэсэн үг юм.

Ингэж устгавал илгээгчийн болон хүлээн авагчийн цонхон дээр мессэжний оронд "You (эсвэл хэрэглэгчийн нэр) removed message” гэсэн бичиг үлддэг байна.

Өөрөөр хэлбэл мессэж устгасан ул мөр заавал үлдэнэ.

Харин мессэжийг илгээгээд 10 минутаас хэтэрсэн бол "Remove” комманд нь зөвхөн өөрийн цонхноос устгах нөхцлийг санал болгодог.

Уг шинэ боломжийг Фэйсбүүк компани өнгөрсөн оны дундуур нэвтрүүлэх тухай анх мэдэгдэж байсан ч хойшилсоор өнөөдрийг хүрчээ.

iOS, Android аппликэйшнүүдэд нэвтэрснээс гадна вэб мессенжэрт мөн нэвтрээд байна. Вэб орчинд ашиглахдаа бичсэн мессэжнийхээ дээр хулганаа байрлуулахад урд нь гурван цэгтэй (***) товч гарч ирэх ба түүн дээр дарвал "Remove” комманд үзэгдэх юм.

Эх сурвалж: Facebook

Цагаан сараар хэрхэн зөв хооллох вэ?

nomun — Thu, 31 Jan 2019 09:48:27 +0800

Сар шинийн баяр болох гэж буйтай холбогдуулан Нийгмийн эрүүл мэндийн үндэсний төвөөс хоол судлалын албаны эрдэм шинжилгээний ажилтан Б.Түвшинбаяр зөвлөж байна.

1. МАХ

Хоногт шаардлагатай махны дээд хэмжээ нь 180г байдаг. 1 бууз = 35 гр мах гэж тооцвол та өдөртөө 5-6 ширхэг бууз идэхэд хангалттай. Махны шингэц 3-4 цаг байдаг тул тохируулж хэрэглэхийг сануулж байна.

Махны их хэрэглээнээс шалтгаалж дараах эрсдэлүүд үүсдэг.

Үүнд:

- Бие махбодыг хордуулах

- Жин нэмэх

- Өтгөн хатах

- Зүрх судасны эмгэг үүсэх

- Даралт ихсэх

- Ходоод гэдэсний эмгэг үүсэх

- Элэг, цөс, нойр булчирхайн эмгэг үүсэх

- Бөөр, тулай, үе мөчний үрэвсэлт өвчин сэдрэх зэрэг сөрөг үр дагавруудтай.

2. ХҮНСНИЙ НОГОО, ЖИМС-ийг түлхүү хэрэглэж байх хэрэгтэй.

Хоногт шаардлагатай хэмжээ хүнсний ногооны хэмжээ нь 400г байдаг. Аль болох түүхий ногоо жимс, тэдгээрийн шүүсийг уух нь зөв.

Ач холбогдол

o Махны задралаас үүссэн хорт бодис, холестерины шингэцийг саатуулж биеэс зайлуулах

o Хоол боловсролтыг эрчимжүүлэх

o Гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөнийг нэмэгдүүлнэ

o Өтгөн хаталтаас сэргийлэх

o Жин нэмэхээс сэргийлэх

o Антиоксидант, фитохимийн бодис, будагч бодис, үнэрт бодис гэх мэт эрүүл мэндийг дэмжигч олон төрлийн бодис агуулдаг

o Аминдэм, эрдсийн өндөр агууламжтай

3. Мөн ус, шингэн зүйл тогтмол ууж байх нь зөв.

Хоногт шаардлагатай хэмжээ 2-2,5 л байдаг.

Усны ач холбогдол нь:

- Жин нэмэхээс сэргийлнэ

- Бие махбодыг цэвэрлэнэ

- Өтгөн хаталтаас сэргийлнэ

- Хоолны шингэцийг нэмэгдүүлнэ

- Даралт ихсэлтээс сэргийлнэ

- Бодисын солилцоог эрчимжүүлнэ

Хоол идэхээс 20-30 минутын өмнө ус ууж байгаарай.

4. ЧИХЭР, ЧИХЭРЛЭГ УНДААНЫ ТАЛААР:

Сахарын хоногийн хэрэглээ – 25-30 гр байдаг.

- Жин нэмнэ /200 мл ундаа 320 ккал/

- Элэг өөхөлнө

- Дархлаа сулруулна

- Шимт бодисын шингэцийг бууруулна

Ухаалаг утасны зайг нураадаг 8 үйлдэл

nomun — Mon, 28 Jan 2019 16:37:35 +0800

Шинэ утас аваад хоёр жил ч бололгүй зай нь нураад өдрийн тал хүрэлгүй унтардаг болчихдог уу? Магадгүй та ухаалаг утасныхаа зайг нураадаг доорх нийтлэг алдаануудыг гаргадаг байх.

Утсаа хэзээ ч унтраадаггүй

Мэргэжилтнүүд утсаа ядаж 7 хоногт 1 удаа унтрааж байх нь зайны ашиглалтыг хугацааг нэмэгдүүлдэг гэдгийг баталдаг.

Утасны Wi-Fi, Bluetooth-ыг үргэлж асаалттай байлгах

Шаардлагагүй тохиолдолд Wi-Fi, Bluetooth-г унтрааж байх нь зайг хэмнэдэг. Ялангуяа Bluetooth-ыг орчин үед бараг л хэрэглэхээ больсон шүү дээ.

Цаг агаарын таагүй нөхцөлд утсаа ашиглах

Ухаалаг утаснууд хэт хүйтэн, эсвэл хэт халуун уур амьсгалд тэсвэр муутай байдаг. Тухайлбал, +30 градусаас дээш халуунд, мөн -20 градусаас доош хүйтэнд утсаа аль болох ашиглахгүй байхыг зөвлөж байна.

Утсаа тэжээлээс нь салгалгүй, шөнөжин цэнэглэх

Утсыг 95-97% хүртэл цэнэглэх нь хамгийн зөв гэж үздэг тул шөнөжин уяатай хонуулах нь утасны зай нурдаг болох үндсэн шалтгааны нэг юм.

Утасны цэнэгээ 0% хүртэл нь хүлээж байгаад 100% болтол нь цэнэглэх

Утасны цэнэг нь 50-95% байхдаа утасны зайны эдэлгээ уртасдаг байна.

Оригинал биш, дуураймал цэнэглэгч ашиглах

Цэнэглэж л байвал хамаагүй гэсэн сэтгэлгээгээр хямд цэнэглэгч худалдан авч ашиглах нь утасны зайнд сөргөөр нөлөөлдөг байна. Ялангуяа богино хугацаанд хурдан цэнэглэдэг цэнэглэгч бүр аюултай аж.

Утасны байршил тогтоогч (location service)-ийг үргэлж ашиглах

Утсан дээр суулгасан программ бүр байршил тогтоогч (location service) асаах эсэхийг танаас асуудаг. Хэрвээ та тийм гэж хариулсан бол энэ байршил тогтоох функц нь утасны зайг ихээр бууруулдаг байна. Хэрвээ та байршил тогтоогчийг унтраахаа хүсвэл Settings цэс рүүгээ орж Privacy дэд цэсэнд хандан энэхүү тохиргоогоо өөрчлөөрэй.

Утсан дээрх программуудыг мэдэгдэл өгөх (notification) үйлдлийг асаах

Хэрвээ та утсан дээр програмууд танд мэдэгдэл өгөх (notification)-ийг зөвшөөрсөн бол энэ мөн утасны зай бууруулах нэг шалтгаан болдог байна. Хэрэв таны утсанд онцын шаардлагагүй олон программаас цаг үргэлж мэдэгдэл ирдэг бол тохиргоог нь өөрчлөөрэй.

Жин хасахад нэн тустай 7 хүнс

nomun — Wed, 02 Jan 2019 17:38:18 +0800

Бүсгүй та жиндээ санаа зовж, жин хасах элдэв зүйл хэрэглэж өөрийгөө зовоож байна уу? Тэгвэл эдгээр 7 хүнсийг өдөр тутмын хүнсний хэрэглээндээ хэрэглэснээр эрүүл аргаар жин хасах сайхан боломж бий болно. Амжилт хүсье.

Шош ба самарны төрлийн хүнсний бүтээгдэхүүн жин хасахад нэн тустай. Учир нь уураг их хэмжээгээр агуулдаг учраас самар идсэний дараа цатгалан мэт мэдрэмж төрүүлж хоол идэх хүслийг урт хугацаагаар бууруулдаг аж. Та сайн чанарын самар худалдан авч хоол идэхийн өмнө эсвэл оройн хоолны өмнө идээрэй. Ингэвэл таны хоол идэх зуршил буурч бага идэх эсвэл бүр идэх сонирхолгүй болдог аж.

Жингээ хасахад туслах бас нэгэн хүнс бол зүгээр л шөл уух юм. Ингэхдээ та өөрийн дуртай махан бүтээгдэхүүнээс шөл гаргаж уугаарай. Шөл бага зэргийн ногоотой байж болно. Уг шөлийг их хэмжээний хоол идэхийн өмнө уувал шөлөн дэх бага зэргийн эрдэс бодис таны хоол идэх хүслийг дарж цатгадаг байна. Ингэснээр та их калори идэхийн оронд бага калори шингээж их калори идсэн мэт цадна гэсэн үг.

Шоколад хоол идэх хүслийг бууруулдаг. Гэхдээ хар шоколад хоол идэх дур хүслийг илүү их бууруулдаг нь судалгаагаар нотлогджээ. Хоол идэхээс 1-2 цагийн өмнө хар шоколад идэхэд хоол идэх хүслийг хамгийн багадаа 15 хувь болон түүнээс дээш хувиар бууруулдаг аж.

Та жингээ эрс хасахаар шийдсэн үү? Тэгвэл танд дараах ногооны зутан шөлийг санал болгож байна. Өдөр болгон нэг л төрлийн ногооны зутан хийж идэхгүй. Харин та өдөр болгон өөр өөр төрлийн хүнсний ногоо сонгож түүнийгээр зутан шөл хийж идээрэй. Эхний өдөр нь лууван, дараагийн өдөр нь байцаа гэх мэтээр сөөлжлүүлж идэж болно. Эрдэмтдийн судалснаар хүнсний ногоонууд дотроос хамгийн их тураах шидтэй ногоо бол цэцэгт байцаа болон хулуу аж. Тиймээс эдгээр ногооны зутан шөлийг ууснаар маш их хоол идсэн мэт цадах мэдрэмж аваад зогсохгүй олон төрлийн амин дэмийг авч таны арьс, үс зүс хүртэл өнгө ордог байна.

Алим тураах шидтэй. Гэхдээ ингэлээ гээд та алимны нухаш, алимны шүүс зэрэг алиман бүтээгдэхүүнийг хэрэглэ гэсэн үг биш шүү. Алимыг зөвхөн органик жимс байдлаар нь сайн зажилж идэх хэрэгтэй. Ингэснээр алимны амин дэм, цэвэр шүүснээс гадна сайтар зажилснаар таны тархинд хоол идэж байгаа мэт дохио очиж цадах мэдрэмжийг өдөөдөг аж.

Харвардын их сургуулийн судлаачдын 120,000 хүнийг хамруулж 10 гаруй жил хийсэн хоолны зуршил бууруулах судалгааны үр дүн гарчээ. Уг судалгаанд тураах, хоолны зуршил бууруулах бүхий л төрлийн хүнсний бүтээгдэхүүнийг хамруулсан бөгөөд хамгийн шилдэг нь тараг болж таарчээ. Хоолны зуршил бууруулж, тураах хамгийн шилдэг, үр дүнтэй хүнс бол тараг юм. Түүгээр ч зогсохгүй өдөр тутам хүнсэндээ хэрэглэснээр бэлхүүсний хэсгээр илүү турах магадлал өндөр гэнэ.

Усан үзэм бол жин хасах гайхалтай шидтэй жимс юм. Гэхдээ та өдөр болгон өглөө, өдөр, оройн бүхий л хоолыг идэхийн өмнө 100-150 гр усан үзэм идэж заншвал 12 долоо хоногийн дотор 1,5 кг жин хасдаг гэсэн судалгааны үр дүн гарчээ. Усан үзмийн цэвэр шүүсийг ч хэрэглэж болно. Уг жимсийг идсэнээр цадсан мэт мэдрэмжийг удаан хугацаанд барьдаг гэнэ.

Монголчуудын цээрлэх ёсон

saikhnaa — Sat, 22 Dec 2018 16:22:06 +0800

-Давс харамлахыг цээрлэнэ. Харамлаваас цавь цоорхой, ивэрхий хүүхэд гарна гэнэ. -Давс галд хийхийг цээрлэнэ. Нүүрлэсэн гай, шүгэлсэн муу юмыг зайлуулах, хөөхөд гал дээр давс хийн түлдэг. Энгүүн цагт галд давс хийвээс галын бурхан цочино гэнэ. -Давсыг гараараа өгөх, авахыг цээрлэнэ. Заавал юман дээр тавьж өгч авалцана.Аргагүй авах бол алганы ар дээр тавиулж авна. Гар хуруугаар атгаж, чимхэж авч өгөлцвөөс өстөн болно гэнэ. -Давсгүй цай, хоол аягалахыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс хойт төрөлдөө нүцгэн явна гэх буюу тухайн өдөр үйлс бүтэхгүй болно гэнэ.

-Давхар биетэй эмэгтэй нас барвал хүүхдийг нь салган авахгүй хайлах, оршуулахыг цээрлэнэ. Заавал салгадаг ёстой. Учир нь талийгаач үрийн эх учраас төрөл аваад бүтээгүй хүүхдийн хойшдын зам мөрд саад болох учиргүй гэснийх бөлгөө. -Дуутай ширүүн бороотой үед унаа моринд хазаар зүүхийг цээрлэнэ. Зүүвээс аянга цахилгаан дайрч мэднэ гэнэ. -Дуутай бороо орох үед мал саахыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс тэнгэрийн дуунд харш гэнэ. -Дэлэнг зарим нутагт идэх огтлохыг цээрлэнэ. Малын дэлэн сүү саалийн эх булаг тул эхтэй хүн, мал сүрэгтэй айлынхан идэхийг цээрлэдэг заншилтай байжээ.

-Дэлүүг махтай нь хаяхыг цээрлэнэ. Заавал махнаас салгаж тавина. -Дэлүүг хазаж идэхийг цээрлэнэ. Идвээс заавал хутгаар огтлон идээд үлдвээс галд өргөн түлдэг ёс буй.

Гал голомттой холбоотой цээрлэх ёс

-Галд хутга дүрэхийг цээрлэнэ. Үл хэрэсвээс хөнөөх муу ёр удлаа гэх буюу галын бурхан шархдана, хилэгнэнэ гэнэ.

-Гал тахих үеэс галын хайчийг ил байлгахыг цээрлэнэ. Заавал далд хийнэ. Зөрчвөөс галын бурхан цочино гэнэ.

-Гал тахин архи, тос өргөх үеэс жирэмсэн эмэгтэй ойр байхыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс ураг унах буюу үр зулбана.

-Галаар наадах, тоглохыг цээрлэнэ. Тухайлбал хүүхэд багачууд галтай цучил, мөчир, бамбар барьж тогловол гал алдана, түймэр тавина хэмээн хориглоно.

-Галд ам гарахыг цээрлэнэ. Ам гарваас галын аюулд өртөнө гэнэ.

-Гал түүдэг хээр хөдөө асаагаад гүйцэд унтраахгүй байхыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс түймэр тавина гэнэ.

-Галын хайч хаалганд хүргэхийг цээрлэнэ. Үүдэн тэнгэр сахиулган хилэгнэнэ гэнэ.

-Гантай жил хуурай өвс, бут, модтой газар гал түлэх, түүдэг асаахыг цээрлэнэ. Үл хэрэгсвээс гал алдана, түймэр тавина гэнэ. Зайлбаргүй асаах бол болгоомжтой сэрэмжтэй үйлдэнэ.

-Ганц мод бариад гэрт орохыг цээрлэнэ.Үл хэрэгсвээс модоо барьсан гуйлгачны шинж үзүүлэв муу хэмээнэ.

-Гахай өдөр нүүхийг, гал таслахыг цээрлэнэ. Үл хэрэгсвээс өлзий бус болно гэнэ.

-Гахай өдөр шинэ үйл эхлэх, хийхийг цээрлэнэ.Зөрчвөөс үйлс бүтэл хазгай болно гэх буюу үхэл хагацал дайрна гэнэ.

-Голомтын галд бохир эд юм, хог шатаахыг цээрлэнэ. Галын бурхан хилэгнэнэ.Зайлна хэмээн үл шатаана.

-Голомтын тулга, зуухны үнсийг бужигнуулах, самардахыг цээрлэнэ. Айлын гал голомт ариун дархан байх учиртай бөгөөд айл гэр бат, амар түвшин байхын бэлгэ тэмдэг хэмээн монголчууд үздэг бөлгөө.

-Голомтын гал дээр ус асгахыг цээрлэнэ. Асгаваас гал голомт балрах муу ёр хэмээн жигшинэ. Ер гал, ус харшийн учир тийнхүү цээрлэнэ. Хэрэв зайлбаргүй унтраах буюу бачуу хэрэг тохиолдвол "Галын бурхан та хөлөө татаарай” хэмээн хэлээд цээр арилгана

1. Хэвтэж хоол идэхийг цээрлэнэ. Өвчтэй хүн хэвтэж идэх гэх.

2. Зогсоогоор хоол идэхийг цээрлэнэ. Яараад байна уу сууж ид гэх.

3. Ном уншсаны дараа суниахыг цээрлэнэ. Сурсан юм сугаар гарна гэх.

4. Тогоон дотор хоолны халбага хийж орхидоггүй гэх. Чөтгөр долооно, тухайн айлын ажил үйлс бүтэхгүй гэх.

5. Хоол унд идчихээд халбага сэрээгээ аяган дотроо хийчихээд гэрээс гарвал явсан ажил бүтэхгүй гэх.

6. Идсэн аяга тавгандаа халбага сэрээгээ хийж орхиж, хонуулж болохгүй ажил үйлс бүтэхээ байна гэх.

7. Аяга долоодог, таваг долоодоггүй.

8. Хүний ул руу өшиглөдөггүй, муудалцана гэх.

9. Гэрийн буурин дээр гишгэдэггүй

10. Тэнгэр лүү гэрэл тусгахыг цээрлэнэ.

11. Исгэрэхийг цээрлэнэ. Сэтгэлд хий орно гэх.

12. Багана тэвэрдэггүй. Баганы зовлонг үүрнэ гэх.

13. Гэрийн багана хоорондуур гардаггүй.

14. Гэрлийн шонгийн шургааг доогуур гардаггүй чөтгөртэй уулзана гэх.

15. Гал руу ус хийдэггүй. Галын бурхан хилэгнэнэ гэх.

16. Галаар тоглодоггүй. Галын бурхан хилэгнэнэ гэх.

17. Босгон дээр суудаггүй.

18. Тотгоноос дүүжлэгдэггүй.

19. Толгойгоо салаавчилдаггүй.

20. Шанаагаа тулдаггүй.

21. Уургаа газар тулдаггүй.

22. Голын нуурын ойролцоо бие засдаггүй.

23. Голын эхэнд айл буудаггүй.

24. Цамцныхаа захыг толгойгоо бүтээн өмсөхийг цээрлэх. Эхийгээ алсан хүн тэгж өмсдөг гэх.

25. Гэрийн ойр орчим тарвага амьтаны үүр байвал агнадаггүй.

26. Уурган дээгүүр алхаж гардаггүй

27. Явган суудаггүй. Нохой суулт гэх.

28. Том хүний яриа сонсохыг цээрлэнэ. Иймээс гэрт зочин ирвэл хүүхдүүд зөрөөд тоглохоор гардаг

29. Хоол хаяхыг цээрлэнэ. Амны хишиг ар дээрээ гарна гэх

30. Хоолоороо тоглохыг цээрлэнэ.

31. Сүүн дээр ус хийхийг цээрлэнэ. Усан дээр сүү хийнэ.

32. Гутлаа чирж явдаггүй

33. Малгайгаа буруу харуулж өмсдөггүй.

34. Малгай давхарлаж өмсдөггүй. Хоёр эхнэртэй болно гэх.

35. Өөрийн нэрээ голдоггүй

36. Хүүхдийг бүтэн нэрээр нь дуудна. Бүтэн нэртэй бүрэн заяатай гэх.

37. Бурхан шүтээн рүү хөлөө жийхийг цээрлэнэ.

38. Гол нуурын усанд юм угаахыг цээрлэнэ.

39. Хүний дээгүүр алхаж гарахыг цээрлэнэ. Үхсэн хүний дээгүүр алхаж гарна гэх. Бөхчүүд давсан бөхийнхөө дээгүүр алхаж гарч болно.

40. Эрхий хуруугаа хөхөхийг цээрлэнэ. Ээж нь үхнэ гэнэ.

41. Их унтахыг цээрлэнэ.

42. Хүний бүсэлхийнээс дээш шавьж суувал тэр шавьжийг алдаг. Хийморьт муу гэх.

43. Газарт гадас шааж орхихыг цээрлэнэ. Нүүхдээ гадсаа аваад сүү дусааж домнодог.

44. Газар аяга таваг тавьдаггүй.

45. Аяга тавагтай хоолон дээгүүрээ алхаж гардаггүй.

46. Хаалга руу толгойгоо харуулж унтдаггүй.

47. Хөлөө ачиж суудаггүй. Зовлонгоо ачлаа гэх.

48. Ширээ өнцөгдөж суудаггүй.

49. Хүнд хутга хайч гэх мэтийг өгөхдөө иртэй талаар өгөхийг цээрлэнэ. Бариултай талаар нь өгөх.

50. Хутганы ир дээш нь харуулж тавьдаггүй.

51. Тогооноос хутгаар мах зоож авахыг цээрлэнэ.

52. Гэрийг нар буруу тойрохыг цээрлэнэ.

53. Эмэгтэй хүний хормойн доогуур толгойгоо шургуулахыг цээрлэх. Хийморьт муу гэх.

54. Хүний мөрөн дээр гараа тавихыг цээрлэх. Хийморьт муу гэх.

55. Амандаа дуу аялдаггүй. Сэтгэлд хий орно гэх.

56. Сүүн шүд унахад шүдэн завсараараа хэлээ оруулж болохгүй гэж сургах. Муухай шүд ургана гэх.

57. Шүдэн завсараар орсон махыг утсаар авахгүй байх. Зай гарна гэх.

58. Хаалга гарцаар ухарч гарахгүй гэх.

59. Түлхүүр ширээн дээр тавьдаггүй.

60. Хумсаа шөнө авдаггүй. Төөрнө гэх.

61. Далны ясыг ганцаар иддэггүй. Далуулаа хувааж иддэг гэх.

62. Хоёр хүн хөлийн улаа нийлүүлдэггүй. Муудалцана гэх.

63. түлхүүр эргүүлдэггүй. Эргүү болно гэх.

64. Нохойтой зургаа авахуулдаггүй.

65. Шөрмөсөө дуугаргадаггүй. Шөрмөс сунана гэх.

66. Хонины хоосон сүүж гэрт хонуулдаггүй. Чөтгөр шүглэнэ гэх.

67. Өөд өөдөөсөө харж ярихыг эрхэмлэнэ. Солонгос кинон дээрх шиг нэг нь нуруугаа харж ярьдаггүй

68. Аавын буйд сахал тавихыг цээрлэнэ.

69. Аягатай хоол цай зөөхдөө эрхий хуруугаа аяганы амсар давуулан дотор нь хийж зөөхийг цээрлэнэ.

70. Аягатай хоол цай зөөхдөө 5 хуруугаараа битүүлж барихыг цээрлэнэ. Үхлийн барилт гэх.

71. Ахмад настны өмнүүр босч явахыг цээрлэх.

72. Шувууны өндгөнд сүүдрээ хүргэхийг цээрлэх.

73. Хүний толгой руу хөлөө жийж суух, хэвтэхийг цээрлэх.

74. Урт настай амьтан алахыг цээрлэх. Нас богиносоно гэх.

75. Цэцгийн толгой тасддаггүй гэх.

76. Элгээ тэвэрдэггүй.

77. Аяга таваг хөмрүүлж тавьдаггүй. Хоосорно.

78. Арц асаахдаа үлээж унтраадаггүй. Гараараа сэвэрч унтраах.

79. Бурхан шүтээний өмнөх хоосон аягыг хөмрүүлж тавих.

80. Гутлын алчуурыг шидэж өгөх. Гараас гарт дамжуулж өгөхийг цээрлэнэ.

81. Айлын бурхан, шүтээн, хойморын авдарын өмнүүр эс бөгөөс зуух, тулгын галын эхээр нар буруу тойрч гарахыг цээрлэнэ. Хүндлэхийн учир тийн бөлгөө.

82. Гол мөрний ус руу нулимахыг цээрлэнэ.

83. Ташуур газар тулахыг цээрлэнэ.

84. Нуруугаа үүрэхийг цээрлэнэ.

85. Айлд нуруугаа үүрч зогсохыг цээрлэнэ. Хэрвээ тийн үйлдвээс ихэрхэж, дээрэлхүү аашилж буйн тэмдэг гэх буюу ялд унан баривчлагдаж ардаа гараа хүлүүлэхийн муу ёр гэнэ.

86. Сүлсэн цайг буцалсан хойно нь самрах. Эхийн урагтай адилтгах.

87. Сүү асгахыг цээрлэнэ.

88. Ам руугаа цутгаж идэхгүй.

89. Завьжаараа асгаж цутгаж унд уухгүй. Сэтэрхий уруултай юм уу гэж сургах.

90. Монгол хүн амандаа мод зуудаггүй. Залгивал яана гэж сэрэмжлэх.

91. Далны яс мөлжихийг цээрлэнэ.

92. Ширээн дээр суудаггүй. Өрөнд орно гэнэ.

93. Тооны машин сампингаар тоглодоггүй өрөнд орно гэнэ.

94. Хүний суган доогуур, хөлөн завсараар гарахыг цээрлэх. Хийморь доройтно гэх. Бөхчүүдэд хамагүй.

95. Гэрт шүгэлддэггүй. Чөтгөр шүглэнэ гэх.

96. Доошоо харсан сав бэлэглэхийг цээрлэнэ. Малгай орно. Дээшээ харсан сав өгөх сайн гэж үзнэ. оймс, гутал орно.

97. Чонын шагай бэлэглэдэггүй. Хулгайлж, худалдаж авдаг гэх.

97. Морин хуур гэртээ худалдаж авдаггүй. Бэлгэнд авдаг.

98. Орондоо дуу дуу дуулах, орондоо уйлахыг цээрлэнэ. Зовлон салахгүй.

99. Хүүхдийн толгой руу цохихыг цээрлэнэ. Эргүү болно гэх.

100. Хоёр хүүхэд шээсээрээ тоглож шээхийг цээрлэнэ.

101. Ном уншиж байгаад дэлгэж орхидоггүй. Чөтгөр уншдаг гэх.

102. Гараа хоосон савчдаггүй.

103. Цустай зүйл гал руу хийдэггүй. (шатаадаггүй)

104. Алгаа хоосон ташдаггүй.

105. Өмд оймсоо толгойдоо углахыг цээрлэнэ.

106. Хог шатаахыг цээрлэнэ. Галын бурхан хилэгнэнэ гэх.

107. Хүний нүүр лүү толиор гэрэл тусгахыг цээрлэнэ.

108. Толь дээш харуулж тавихыг цээрлэнэ.

109. Ахмад хүнийг нэрээр нь дуудахыг цээрлэнэ.

110. Хэвтэж ном уншдаггүй.

111. Хүний түрийвч рүү өнгийж хардаггүй.

112. Түрийвчинд цээж зураг хийж авч явдаггүй.

113. Газар гараараа тулж суухыг цээрлэнэ.

114. Хүнд юм шидэж өгдөггүй. Нохойд юм шидэж өгдөг. (Гутлын алчуур хүнд шидэж өгөх нь зөв.)

115. Үсээ хаа хамаагүй хаядаггүй. Морьны уяан дээр аваачиж моринд гишгүүлбэл сайн.

116. Сүүн шүдийг хаядаггүй. Нохойнд өөхөнд боож өгөх.

117. Хүнд гарын салаагаараа юм өгдөггүй.

118. Хүнээс юм авахдаа булааж авдаггүй.

119. Буруу гараараа юм өгч авалцдаггүй.

120. Нохой зардаггүй

121. Модны мөчир дээр гишгэх авирахыг цээрлэнэ. Ургалт нь зогсдог гэх.

122. Номон дээр гишгэдэггүй. Эрдэм сурдаггүй юм гэж сургах.

123. Гарын алган дээрээ юм зурахыг цээрлэх.

124. Мал амьтанаа занчихыг цээрлэх. Малын буянтай холбож тайлбарладаг.

125. Ахмад хүний яриа тасддаггүй. Хүндлэхийн учир бөлгөө.

126. Хүн рүү хар ус цацдаггүй

127. Нүүдлийн шувуудын цуваа тоолдоггүй.

128. Хүнд юм шидэж өгдөггүй. Нохойд юм шидэж өгдөг

129. Ванны өрөөний хаалга онгорхой орхидоггүй. Хааж байх.

130. Хайч ангайлгаж орхидоггүй. Хамхиулж байх.

131. Ороо засаад унталгүй хоосон хонуулж болохгүй. Чөтгөр ороод унтчихдаг.

132. Саваа мод барьдаггүй хоосроно модоо тулна.

133. Хайч ангалзуулдаггүй.

144. Долоовор хуруугаараа юм чичилж заадаггүй.

145. Хүн рүү хуруугаараа чичилдэггүй.

146. Нялх хүүхэдтэй айл гөлөг тэжээдэггүй гэх. Хайраа булаацалдана.

147. Мөр нь цоорсон урагдсан хувцас өмсдөггүй.

148. Малгай тэлээнд хүндэтгэлтэй хандаж хаа хамаагүй хаядаггүй.

149. Өөрийн өмсөж байсан хувцасаа хүнд өгдөггүй.

151. Гудасыг толгойноос нь эхэлж эвхдэггүй. Хөлнөөс нь дээш нь эвхэх. Үхсэн хүний гудасыг толгойноос нь эхэлж эвхэх.

152. Толгой сэгсэрдэггүй.

153. Хүний нүүр лүү нулимдаггүй.

154. Ясыг сайтар мөлжиж хаях. Махтай үлдээдэггүй.

155. Хөл хүндтэй бүсгүйн өмнүүр орж алхах цээртэй.

156. Хаалга алдлах цээртэй. Хүн өнгөрсөн үед хаалга дардаг ёсон байсан.

157. Малгайгаа буруу буюу хойш нь харуулж өмсөх цээртэй. Хүн алсан хүн нүүрээ буруулж байгаа хэрэг

158. Гэрт орохдоо тотгоноос барьж, дүүжилж орох цээртэй.

159. Жаргалтай ч гэсэн орондоо бүү дуул, зовлонтой ч гэсэн орондоо бүү уйл.

160. Харанхуй шөнө үсээ самнадаггүй.

161. Харанхуй шөнө гэртээ исгэрч болохгүй.

162. Иртэй, үзүүртэй мэс зүйлсийг ир, үзүүрээр нь хүнд чиглүүлж өгөх цээртэй.

163. Хүний малгай өмсөх цээртэй.

164. Зэлэн дээгүүр хөндлөн алхаж гарах цээртэй.

165. Уурган дээгүүр алхаж гарах цээртэй.

166. Хүнд салаагаараа юм өгөх, авах цээртэй.

167. Настай хүний өмнөөс дал мөр хавчиж мэдэхгүй гэдгээ илэрхийлэх цээртэй.

169. Могой гэж хэлэх цээртэй. Лусын амьтан эсвэл урт хорхой гэж зөөлрүүлж ярьдаг.

170. Аягандаа хоол үлдээх цээртэй. Амны хишгээ барна гэдэг.

171. Ус , гол руу нулим үл болно.

172. Гол, усанд бүү оруулахаас цээрлэ. Нэг л сав, шанагаар утгах хэрэгтэй.

173. Толгойгоо салаавчилж болохгүй. Өрөнд орсон хятад шиг гэх..

174. Эмэгтэй хүн завилж сууж болохгүй.

175. Шанаагаа тулж болохгүй. Ганихарсан хүн шанаагаа тулдаг аж.

176. Сүүнд түүхий мах хийж болохгүй.

177. Болсон идээнээс заавал амсах.

178. Ахмад хүнтэй золгох, уулзахдаа энгэр задгай байх цээртэй. Заавал товчилсон байх.

179. Айлд хумсаа авах цээртэй.

180. Айлд үсний сэвээ хаях цээртэй.

181. Сэвийг галд хийх цээртэй.

182. Сүүжний ясыг гэрт хонуулах цээртэй.

183. Харуй бүрийгээр хог гаргах цээртэй.

184. Эх рүүгээ муухай харах цээртэй.

185. Эцгийн өөдөөс том дуугарах цээртэй

186. Хаалга түшиж зогсох цээртэй.

187. Гэрийн багана түшиж зогсох цээртэй. Баганын зовлон халдана гэх.

189. Тургих цээртэй. Бороо орно гэхэ.

190. Нохой нэмнэх цээртэй. Тэнгэр задраана гэх.

191. Гал руу бохир цаас хийх цээртэй. Галын бурхан сэвтэнэ гэх.

192. Утсыг хооронд нь хөрөөдөх цээртэй. Чонын шүд хурцална гэх.

193. Аав нь хормойн донтвол үр хүүхэд нь өвдөж, үхэж үрэгддэг. \Эцгийн явдал үрд\

194. Эхнэр нь хормойн донтвол нөхөр нь өвдөх, амь нас алддаг.

195. Хулгай хар мөртэй тул хүний хулгайлсан зүйлийг авах цээртэй.

196. Танихгүй хүний оршуулганд очих цээртэй.

197. Ширээн буландаж суух цээртэй.

198. Авдар болон ширээн суух цээртэй. Өрөнд орно гэх.

199. Дэмий цаас хайчлах цээртэй. Өрөнд орно гэх.

200. Гурил зуурсан гараа угаах хэрэгтэй.

201. Хундаганы ёроол гартал уух цээртэй. Архичин болно гэх.

202. Архины шавхруу уух цээртэй.

203. Тогоо шанага угсарч тавих цээртэй. Эмэгтэй хүн төрж чадахгүй гэх.

204. Уул, овоо, тахилгын газар болон мэдэхгүй газраас чулуу, эд зүйлс авах цээртэй. Хангай дэлхий лус хилэгнэнэ гэх.

205. Шүдээ хавирах цээртэй.

206. Хөмхий зуух цээртэй.

207. Нурууны мөгөөрс мэрэх цээртэй. Хошного загатнана гэх.

208. Далны яс мэрэх цээртэй. Махыг нь заавал огтолж иднэ.

209. Толгой идэхдээ 2 нүдийг нь нэг нэгээр нь 2 өөр хүн идэх цээртэй. Хялар болно гэх.

210. Тогоон дотор хутга хийх цээртэй. ээжтэй хүн бүр ч болохгүй..

211. Хуурай тогоо галлаж болохгүй.

212. Эр хүний хийморь малгай, бүсийг доош тавих цээртэй.

213. Өлзий хээ нь бурхны зүрх учир доогуур байлгахыг цээрлэнэ.

214. Гараа дэмий савчиж болохгүй. Орчинд байгаа бичил амьтдыг алж буй гэх.

215. Гараа угаасны дараа гараа сэгсэрч болохгүй. Амны хишиг барна гэх.

216. Явган сууж хооллох цээртэй.

217. Шөнө орой болсон хойно хэрүүл тэмцэл хийх цээртэй.

218. Тотгоор шагайх цээртэй.

219. Бусдын өмдөн доогуур шургах цээртэй. Бузартана гэх.

220. Хэц, цэрэвний доогуур шургах цээртэй. Бузартана гэх.

221. Гараа угаалгүй үнээ саах цээртэй. Хөх нь яр иддэг.

222. Авдар онгорхой орхих цээртэй. Сайтар таглах хэрэгтэй эс бөгөөд хоосроно.

223. Гуйлгачин хүний гарт өглөг өгөх цээртэй. Холоос чулуудаж өгөх. Эс бөгөөд өөрөө ядуурна, буянаа өгдөг гэх.

224. Оготны нүх рүү шээх цээртэй. Сэтэрхий хүүхэд гарна гэх.

225. Шүдний мах буюу чононд хазуулсан малын мах идэх цээртэй. Хууч өвчин хөдөлнө гэх.

226. Гол усанд юмаа угаадаггүй.

227. Гал руу цустай зүйл хийдэггүй.

228. Ус руу гал цогтой зүйл хийдэггүй. Нүүр нь алаг цоог болно гэх.

229. Хар ус харамладаггүй.

230. Тотгоноос гоожиж байгаа усаар тоглодоггүй муу ёр гэх

231. Малгайгаа дээш нь харуулж тавьдаггүй.

232. Шөнө орой хумсаа авдаггүй. Төөрнө гэх.

233. Эмэгтэй хүний бөгс рүү цохьдоггүй, хадамдаа гологдоно гэх

234. Чулуу түүж цуглуулдаггүй. \Чулуу цуглуулдаг хүмүүсийг хэлж байна.\

235. Ахмад хүний үгийг тасддаггүй.

236. Холд яваа хүн эдлэл хэрэглэлээ хаядаггүй гэх. Эзнээ дууддагаас тэндээ эргэж хэзээ нэг цагт буцаж очдог гэх

237. Буурин дээрээ хогоо үлдээсэн айл сайн явдаггүй гэх.

238. Хоол идэх юмаа хаяж асгадаггүй. Амны хишиг ар дээрээ гарна гэх.

239. Ус харамладаггүй

240. Нохой алдаггүй.

241. Могой алдаггүй.

242. Мэлхий алдаггүй.

243. Чулуу нясалдаггүй.

244. Халаасаа эргүүлж явдаггүй. Хоосроно гэх

245. Урт настай амьтан алдаггүй. Нас богиносно гэх

246. Толгойгоо сэгсэрдэггүй

247. Угаагүй аяга таваг хонуулж тавьдаггүй. Заавал угаах. Ядуурна гэх.

248. Хувцасны халаас эргүүлцэн явдаггүй. Хоосроно гэх

249. Уруулаа гөвдөггүй. Буянаа гөвнө гэх.

-Yйл үртэс хийх, ялангуяа хуучин юм оёж шидэхийг цээрлэнэ.

-Усанд явбал нацаг нарт нь цөв болно хэмээн,

-Эд мал зээлээр өгвөл гарзын vvд нээгдэнэ хэмээн,

-Шинийн нэгэнд айлд хоновол тэр жилдээ гэртээ тогтохгүйн ёр хэмээн,

-Сар шинээр уйлах, хэрэлдэх, ширүүн үг хэлбэл тэр жилдээ хэл ам, зовлон тасрахгvй болно хэмээн,

-Шинийн нэгэнд үнс хогоо гаргах, зочны өөдөөс бие засахаар явах тэргүүтэн зохисгүй байдлыг тус тус цээрлэдэг.

-Өдөр хэвтэх, унтахыг цээрлэдэг. Өвчтэй хvн боловч ёс бэлгийг бодож орноос босон сууж, бүсээ бүсэлж золгоно.

-Шинийн долоонд айл хэсэх, гадагш зочлохыг нийтээр цээрлэдэг. Харин зарим нутагт долоон бурхан одондоо сацал өргөж тахидаг байна.

-Шинийн гуравнаас хойш сар хуучирлаа хэмээж тахил, тавгийн идээ, шүүсээ хурааж, хэсэл зогсоно. Гэвч отор нүүдлээр явсан буюу гадагш ажил төрлөөр одсон хүмүүс цагаан сарын дараа уулзахад золгож амар мэндээ мэдэлцдэг заншилтай.

-Архи ууж, агсам согтуу тавьж хөлчүүрхэх, шинэ сарын шүүс, идээ будаанд эзний зөвшөөрөлгүй хүрч самардах, базах зэрэг наад захын ёс жаяг дулбааг зөрчихийг цээрлэнэ.Монголчуудын цээрлэх ёсон. (copy)

-Давс харамлахыг цээрлэнэ. Харамлаваас цавь цоорхой, ивэрхий хүүхэд гарна гэнэ. -Давс галд хийхийг цээрлэнэ. Нүүрлэсэн гай, шүгэлсэн муу юмыг зайлуулах, хөөхөд гал дээр давс хийн түлдэг. Энгүүн цагт галд давс хийвээс галын бурхан цочино гэнэ. -Давсыг гараараа өгөх, авахыг цээрлэнэ. Заавал юман дээр тавьж өгч авалцана.Аргагүй авах бол алганы ар дээр тавиулж авна. Гар хуруугаар атгаж, чимхэж авч өгөлцвөөс өстөн болно гэнэ. -Давсгүй цай, хоол аягалахыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс хойт төрөлдөө нүцгэн явна гэх буюу тухайн өдөр үйлс бүтэхгүй болно гэнэ.

-Давхар биетэй эмэгтэй нас барвал хүүхдийг нь салган авахгүй хайлах, оршуулахыг цээрлэнэ. Заавал салгадаг ёстой. Учир нь талийгаач үрийн эх учраас төрөл аваад бүтээгүй хүүхдийн хойшдын зам мөрд саад болох учиргүй гэснийх бөлгөө. -Дуутай ширүүн бороотой үед унаа моринд хазаар зүүхийг цээрлэнэ. Зүүвээс аянга цахилгаан дайрч мэднэ гэнэ. -Дуутай бороо орох үед мал саахыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс тэнгэрийн дуунд харш гэнэ. -Дэлэнг зарим нутагт идэх огтлохыг цээрлэнэ. Малын дэлэн сүү саалийн эх булаг тул эхтэй хүн, мал сүрэгтэй айлынхан идэхийг цээрлэдэг заншилтай байжээ.

-Дэлүүг махтай нь хаяхыг цээрлэнэ. Заавал махнаас салгаж тавина. -Дэлүүг хазаж идэхийг цээрлэнэ. Идвээс заавал хутгаар огтлон идээд үлдвээс галд өргөн түлдэг ёс буй.

Гал голомттой холбоотой цээрлэх ёс

-Галд хутга дүрэхийг цээрлэнэ. Үл хэрэсвээс хөнөөх муу ёр удлаа гэх буюу галын бурхан шархдана, хилэгнэнэ гэнэ.

-Гал тахих үеэс галын хайчийг ил байлгахыг цээрлэнэ. Заавал далд хийнэ. Зөрчвөөс галын бурхан цочино гэнэ.

-Гал тахин архи, тос өргөх үеэс жирэмсэн эмэгтэй ойр байхыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс ураг унах буюу үр зулбана.

-Галаар наадах, тоглохыг цээрлэнэ. Тухайлбал хүүхэд багачууд галтай цучил, мөчир, бамбар барьж тогловол гал алдана, түймэр тавина хэмээн хориглоно.

-Галд ам гарахыг цээрлэнэ. Ам гарваас галын аюулд өртөнө гэнэ.

-Гал түүдэг хээр хөдөө асаагаад гүйцэд унтраахгүй байхыг цээрлэнэ. Зөрчвөөс түймэр тавина гэнэ.

-Галын хайч хаалганд хүргэхийг цээрлэнэ. Үүдэн тэнгэр сахиулган хилэгнэнэ гэнэ.

-Гантай жил хуурай өвс, бут, модтой газар гал түлэх, түүдэг асаахыг цээрлэнэ. Үл хэрэгсвээс гал алдана, түймэр тавина гэнэ. Зайлбаргүй асаах бол болгоомжтой сэрэмжтэй үйлдэнэ.

-Ганц мод бариад гэрт орохыг цээрлэнэ.Үл хэрэгсвээс модоо барьсан гуйлгачны шинж үзүүлэв муу хэмээнэ.

-Гахай өдөр нүүхийг, гал таслахыг цээрлэнэ. Үл хэрэгсвээс өлзий бус болно гэнэ.

-Гахай өдөр шинэ үйл эхлэх, хийхийг цээрлэнэ.Зөрчвөөс үйлс бүтэл хазгай болно гэх буюу үхэл хагацал дайрна гэнэ.

-Голомтын галд бохир эд юм, хог шатаахыг цээрлэнэ. Галын бурхан хилэгнэнэ.Зайлна хэмээн үл шатаана.

-Голомтын тулга, зуухны үнсийг бужигнуулах, самардахыг цээрлэнэ. Айлын гал голомт ариун дархан байх учиртай бөгөөд айл гэр бат, амар түвшин байхын бэлгэ тэмдэг хэмээн монголчууд үздэг бөлгөө.

-Голомтын гал дээр ус асгахыг цээрлэнэ. Асгаваас гал голомт балрах муу ёр хэмээн жигшинэ. Ер гал, ус харшийн учир тийнхүү цээрлэнэ. Хэрэв зайлбаргүй унтраах буюу бачуу хэрэг тохиолдвол "Галын бурхан та хөлөө татаарай” хэмээн хэлээд цээр арилгана

1. Хэвтэж хоол идэхийг цээрлэнэ. Өвчтэй хүн хэвтэж идэх гэх.

2. Зогсоогоор хоол идэхийг цээрлэнэ. Яараад байна уу сууж ид гэх.

3. Ном уншсаны дараа суниахыг цээрлэнэ. Сурсан юм сугаар гарна гэх.

4. Тогоон дотор хоолны халбага хийж орхидоггүй гэх. Чөтгөр долооно, тухайн айлын ажил үйлс бүтэхгүй гэх.

5. Хоол унд идчихээд халбага сэрээгээ аяган дотроо хийчихээд гэрээс гарвал явсан ажил бүтэхгүй гэх.

6. Идсэн аяга тавгандаа халбага сэрээгээ хийж орхиж, хонуулж болохгүй ажил үйлс бүтэхээ байна гэх.

7. Аяга долоодог, таваг долоодоггүй.

8. Хүний ул руу өшиглөдөггүй, муудалцана гэх.

9. Гэрийн буурин дээр гишгэдэггүй

10. Тэнгэр лүү гэрэл тусгахыг цээрлэнэ.

11. Исгэрэхийг цээрлэнэ. Сэтгэлд хий орно гэх.

12. Багана тэвэрдэггүй. Баганы зовлонг үүрнэ гэх.

13. Гэрийн багана хоорондуур гардаггүй.

14. Гэрлийн шонгийн шургааг доогуур гардаггүй чөтгөртэй уулзана гэх.

15. Гал руу ус хийдэггүй. Галын бурхан хилэгнэнэ гэх.

16. Галаар тоглодоггүй. Галын бурхан хилэгнэнэ гэх.

17. Босгон дээр суудаггүй.

18. Тотгоноос дүүжлэгдэггүй.

19. Толгойгоо салаавчилдаггүй.

20. Шанаагаа тулдаггүй.

21. Уургаа газар тулдаггүй.

22. Голын нуурын ойролцоо бие засдаггүй.

23. Голын эхэнд айл буудаггүй.

24. Цамцныхаа захыг толгойгоо бүтээн өмсөхийг цээрлэх. Эхийгээ алсан хүн тэгж өмсдөг гэх.

25. Гэрийн ойр орчим тарвага амьтаны үүр байвал агнадаггүй.

26. Уурган дээгүүр алхаж гардаггүй

27. Явган суудаггүй. Нохой суулт гэх.

28. Том хүний яриа сонсохыг цээрлэнэ. Иймээс гэрт зочин ирвэл хүүхдүүд зөрөөд тоглохоор гардаг

29. Хоол хаяхыг цээрлэнэ. Амны хишиг ар дээрээ гарна гэх

30. Хоолоороо тоглохыг цээрлэнэ.

31. Сүүн дээр ус хийхийг цээрлэнэ. Усан дээр сүү хийнэ.

32. Гутлаа чирж явдаггүй

33. Малгайгаа буруу харуулж өмсдөггүй.

34. Малгай давхарлаж өмсдөггүй. Хоёр эхнэртэй болно гэх.

35. Өөрийн нэрээ голдоггүй

36. Хүүхдийг бүтэн нэрээр нь дуудна. Бүтэн нэртэй бүрэн заяатай гэх.

37. Бурхан шүтээн рүү хөлөө жийхийг цээрлэнэ.

38. Гол нуурын усанд юм угаахыг цээрлэнэ.

39. Хүний дээгүүр алхаж гарахыг цээрлэнэ. Үхсэн хүний дээгүүр алхаж гарна гэх. Бөхчүүд давсан бөхийнхөө дээгүүр алхаж гарч болно.

40. Эрхий хуруугаа хөхөхийг цээрлэнэ. Ээж нь үхнэ гэнэ.

41. Их унтахыг цээрлэнэ.

42. Хүний бүсэлхийнээс дээш шавьж суувал тэр шавьжийг алдаг. Хийморьт муу гэх.

43. Газарт гадас шааж орхихыг цээрлэнэ. Нүүхдээ гадсаа аваад сүү дусааж домнодог.

44. Газар аяга таваг тавьдаггүй.

45. Аяга тавагтай хоолон дээгүүрээ алхаж гардаггүй.

46. Хаалга руу толгойгоо харуулж унтдаггүй.

47. Хөлөө ачиж суудаггүй. Зовлонгоо ачлаа гэх.

48. Ширээ өнцөгдөж суудаггүй.

49. Хүнд хутга хайч гэх мэтийг өгөхдөө иртэй талаар өгөхийг цээрлэнэ. Бариултай талаар нь өгөх.

50. Хутганы ир дээш нь харуулж тавьдаггүй.

51. Тогооноос хутгаар мах зоож авахыг цээрлэнэ.

52. Гэрийг нар буруу тойрохыг цээрлэнэ.

53. Эмэгтэй хүний хормойн доогуур толгойгоо шургуулахыг цээрлэх. Хийморьт муу гэх.

54. Хүний мөрөн дээр гараа тавихыг цээрлэх. Хийморьт муу гэх.

55. Амандаа дуу аялдаггүй. Сэтгэлд хий орно гэх.

56. Сүүн шүд унахад шүдэн завсараараа хэлээ оруулж болохгүй гэж сургах. Муухай шүд ургана гэх.

57. Шүдэн завсараар орсон махыг утсаар авахгүй байх. Зай гарна гэх.

58. Хаалга гарцаар ухарч гарахгүй гэх.

59. Түлхүүр ширээн дээр тавьдаггүй.

60. Хумсаа шөнө авдаггүй. Төөрнө гэх.

61. Далны ясыг ганцаар иддэггүй. Далуулаа хувааж иддэг гэх.

62. Хоёр хүн хөлийн улаа нийлүүлдэггүй. Муудалцана гэх.

63. түлхүүр эргүүлдэггүй. Эргүү болно гэх.

64. Нохойтой зургаа авахуулдаггүй.

65. Шөрмөсөө дуугаргадаггүй. Шөрмөс сунана гэх.

66. Хонины хоосон сүүж гэрт хонуулдаггүй. Чөтгөр шүглэнэ гэх.

67. Өөд өөдөөсөө харж ярихыг эрхэмлэнэ. Солонгос кинон дээрх шиг нэг нь нуруугаа харж ярьдаггүй

68. Аавын буйд сахал тавихыг цээрлэнэ.

69. Аягатай хоол цай зөөхдөө эрхий хуруугаа аяганы амсар давуулан дотор нь хийж зөөхийг цээрлэнэ.

70. Аягатай хоол цай зөөхдөө 5 хуруугаараа битүүлж барихыг цээрлэнэ. Үхлийн барилт гэх.

71. Ахмад настны өмнүүр босч явахыг цээрлэх.

72. Шувууны өндгөнд сүүдрээ хүргэхийг цээрлэх.

73. Хүний толгой руу хөлөө жийж суух, хэвтэхийг цээрлэх.

74. Урт настай амьтан алахыг цээрлэх. Нас богиносоно гэх.

75. Цэцгийн толгой тасддаггүй гэх.

76. Элгээ тэвэрдэггүй.

77. Аяга таваг хөмрүүлж тавьдаггүй. Хоосорно.

78. Арц асаахдаа үлээж унтраадаггүй. Гараараа сэвэрч унтраах.

79. Бурхан шүтээний өмнөх хоосон аягыг хөмрүүлж тавих.

80. Гутлын алчуурыг шидэж өгөх. Гараас гарт дамжуулж өгөхийг цээрлэнэ.

81. Айлын бурхан, шүтээн, хойморын авдарын өмнүүр эс бөгөөс зуух, тулгын галын эхээр нар буруу тойрч гарахыг цээрлэнэ. Хүндлэхийн учир тийн бөлгөө.

82. Гол мөрний ус руу нулимахыг цээрлэнэ.

83. Ташуур газар тулахыг цээрлэнэ.

84. Нуруугаа үүрэхийг цээрлэнэ.

85. Айлд нуруугаа үүрч зогсохыг цээрлэнэ. Хэрвээ тийн үйлдвээс ихэрхэж, дээрэлхүү аашилж буйн тэмдэг гэх буюу ялд унан баривчлагдаж ардаа гараа хүлүүлэхийн муу ёр гэнэ.

86. Сүлсэн цайг буцалсан хойно нь самрах. Эхийн урагтай адилтгах.

87. Сүү асгахыг цээрлэнэ.

88. Ам руугаа цутгаж идэхгүй.

89. Завьжаараа асгаж цутгаж унд уухгүй. Сэтэрхий уруултай юм уу гэж сургах.

90. Монгол хүн амандаа мод зуудаггүй. Залгивал яана гэж сэрэмжлэх.

91. Далны яс мөлжихийг цээрлэнэ.

92. Ширээн дээр суудаггүй. Өрөнд орно гэнэ.

93. Тооны машин сампингаар тоглодоггүй өрөнд орно гэнэ.

94. Хүний суган доогуур, хөлөн завсараар гарахыг цээрлэх. Хийморь доройтно гэх. Бөхчүүдэд хамагүй.

95. Гэрт шүгэлддэггүй. Чөтгөр шүглэнэ гэх.

96. Доошоо харсан сав бэлэглэхийг цээрлэнэ. Малгай орно. Дээшээ харсан сав өгөх сайн гэж үзнэ. оймс, гутал орно.

97. Чонын шагай бэлэглэдэггүй. Хулгайлж, худалдаж авдаг гэх.

97. Морин хуур гэртээ худалдаж авдаггүй. Бэлгэнд авдаг.

98. Орондоо дуу дуу дуулах, орондоо уйлахыг цээрлэнэ. Зовлон салахгүй.

99. Хүүхдийн толгой руу цохихыг цээрлэнэ. Эргүү болно гэх.

100. Хоёр хүүхэд шээсээрээ тоглож шээхийг цээрлэнэ.

101. Ном уншиж байгаад дэлгэж орхидоггүй. Чөтгөр уншдаг гэх.

102. Гараа хоосон савчдаггүй.

103. Цустай зүйл гал руу хийдэггүй. (шатаадаггүй)

104. Алгаа хоосон ташдаггүй.

105. Өмд оймсоо толгойдоо углахыг цээрлэнэ.

106. Хог шатаахыг цээрлэнэ. Галын бурхан хилэгнэнэ гэх.

107. Хүний нүүр лүү толиор гэрэл тусгахыг цээрлэнэ.

108. Толь дээш харуулж тавихыг цээрлэнэ.

109. Ахмад хүнийг нэрээр нь дуудахыг цээрлэнэ.

110. Хэвтэж ном уншдаггүй.

111. Хүний түрийвч рүү өнгийж хардаггүй.

112. Түрийвчинд цээж зураг хийж авч явдаггүй.

113. Газар гараараа тулж суухыг цээрлэнэ.

114. Хүнд юм шидэж өгдөггүй. Нохойд юм шидэж өгдөг. (Гутлын алчуур хүнд шидэж өгөх нь зөв.)

115. Үсээ хаа хамаагүй хаядаггүй. Морьны уяан дээр аваачиж моринд гишгүүлбэл сайн.

116. Сүүн шүдийг хаядаггүй. Нохойнд өөхөнд боож өгөх.

117. Хүнд гарын салаагаараа юм өгдөггүй.

118. Хүнээс юм авахдаа булааж авдаггүй.

119. Буруу гараараа юм өгч авалцдаггүй.

120. Нохой зардаггүй

121. Модны мөчир дээр гишгэх авирахыг цээрлэнэ. Ургалт нь зогсдог гэх.

122. Номон дээр гишгэдэггүй. Эрдэм сурдаггүй юм гэж сургах.

123. Гарын алган дээрээ юм зурахыг цээрлэх.

124. Мал амьтанаа занчихыг цээрлэх. Малын буянтай холбож тайлбарладаг.

125. Ахмад хүний яриа тасддаггүй. Хүндлэхийн учир бөлгөө.

126. Хүн рүү хар ус цацдаггүй

127. Нүүдлийн шувуудын цуваа тоолдоггүй.

128. Хүнд юм шидэж өгдөггүй. Нохойд юм шидэж өгдөг

129. Ванны өрөөний хаалга онгорхой орхидоггүй. Хааж байх.

130. Хайч ангайлгаж орхидоггүй. Хамхиулж байх.

131. Ороо засаад унталгүй хоосон хонуулж болохгүй. Чөтгөр ороод унтчихдаг.

132. Саваа мод барьдаггүй хоосроно модоо тулна.

133. Хайч ангалзуулдаггүй.

144. Долоовор хуруугаараа юм чичилж заадаггүй.

145. Хүн рүү хуруугаараа чичилдэггүй.

146. Нялх хүүхэдтэй айл гөлөг тэжээдэггүй гэх. Хайраа булаацалдана.

147. Мөр нь цоорсон урагдсан хувцас өмсдөггүй.

148. Малгай тэлээнд хүндэтгэлтэй хандаж хаа хамаагүй хаядаггүй.

149. Өөрийн өмсөж байсан хувцасаа хүнд өгдөггүй.

151. Гудасыг толгойноос нь эхэлж эвхдэггүй. Хөлнөөс нь дээш нь эвхэх. Үхсэн хүний гудасыг толгойноос нь эхэлж эвхэх.

152. Толгой сэгсэрдэггүй.

153. Хүний нүүр лүү нулимдаггүй.

154. Ясыг сайтар мөлжиж хаях. Махтай үлдээдэггүй.

155. Хөл хүндтэй бүсгүйн өмнүүр орж алхах цээртэй.

156. Хаалга алдлах цээртэй. Хүн өнгөрсөн үед хаалга дардаг ёсон байсан.

157. Малгайгаа буруу буюу хойш нь харуулж өмсөх цээртэй. Хүн алсан хүн нүүрээ буруулж байгаа хэрэг

158. Гэрт орохдоо тотгоноос барьж, дүүжилж орох цээртэй.

159. Жаргалтай ч гэсэн орондоо бүү дуул, зовлонтой ч гэсэн орондоо бүү уйл.

160. Харанхуй шөнө үсээ самнадаггүй.

161. Харанхуй шөнө гэртээ исгэрч болохгүй.

162. Иртэй, үзүүртэй мэс зүйлсийг ир, үзүүрээр нь хүнд чиглүүлж өгөх цээртэй.

163. Хүний малгай өмсөх цээртэй.

164. Зэлэн дээгүүр хөндлөн алхаж гарах цээртэй.

165. Уурган дээгүүр алхаж гарах цээртэй.

166. Хүнд салаагаараа юм өгөх, авах цээртэй.

167. Настай хүний өмнөөс дал мөр хавчиж мэдэхгүй гэдгээ илэрхийлэх цээртэй.

169. Могой гэж хэлэх цээртэй. Лусын амьтан эсвэл урт хорхой гэж зөөлрүүлж ярьдаг.

170. Аягандаа хоол үлдээх цээртэй. Амны хишгээ барна гэдэг.

171. Ус , гол руу нулим үл болно.

172. Гол, усанд бүү оруулахаас цээрлэ. Нэг л сав, шанагаар утгах хэрэгтэй.

173. Толгойгоо салаавчилж болохгүй. Өрөнд орсон хятад шиг гэх..

174. Эмэгтэй хүн завилж сууж болохгүй.

175. Шанаагаа тулж болохгүй. Ганихарсан хүн шанаагаа тулдаг аж.

176. Сүүнд түүхий мах хийж болохгүй.

177. Болсон идээнээс заавал амсах.

178. Ахмад хүнтэй золгох, уулзахдаа энгэр задгай байх цээртэй. Заавал товчилсон байх.

179. Айлд хумсаа авах цээртэй.

180. Айлд үсний сэвээ хаях цээртэй.

181. Сэвийг галд хийх цээртэй.

182. Сүүжний ясыг гэрт хонуулах цээртэй.

183. Харуй бүрийгээр хог гаргах цээртэй.

184. Эх рүүгээ муухай харах цээртэй.

185. Эцгийн өөдөөс том дуугарах цээртэй

186. Хаалга түшиж зогсох цээртэй.

187. Гэрийн багана түшиж зогсох цээртэй. Баганын зовлон халдана гэх.

189. Тургих цээртэй. Бороо орно гэхэ.

190. Нохой нэмнэх цээртэй. Тэнгэр задраана гэх.

191. Гал руу бохир цаас хийх цээртэй. Галын бурхан сэвтэнэ гэх.

192. Утсыг хооронд нь хөрөөдөх цээртэй. Чонын шүд хурцална гэх.

193. Аав нь хормойн донтвол үр хүүхэд нь өвдөж, үхэж үрэгддэг. \Эцгийн явдал үрд\

194. Эхнэр нь хормойн донтвол нөхөр нь өвдөх, амь нас алддаг.

195. Хулгай хар мөртэй тул хүний хулгайлсан зүйлийг авах цээртэй.

196. Танихгүй хүний оршуулганд очих цээртэй.

197. Ширээн буландаж суух цээртэй.

198. Авдар болон ширээн суух цээртэй. Өрөнд орно гэх.

199. Дэмий цаас хайчлах цээртэй. Өрөнд орно гэх.

200. Гурил зуурсан гараа угаах хэрэгтэй.

201. Хундаганы ёроол гартал уух цээртэй. Архичин болно гэх.

202. Архины шавхруу уух цээртэй.

203. Тогоо шанага угсарч тавих цээртэй. Эмэгтэй хүн төрж чадахгүй гэх.

204. Уул, овоо, тахилгын газар болон мэдэхгүй газраас чулуу, эд зүйлс авах цээртэй. Хангай дэлхий лус хилэгнэнэ гэх.

205. Шүдээ хавирах цээртэй.

206. Хөмхий зуух цээртэй.

207. Нурууны мөгөөрс мэрэх цээртэй. Хошного загатнана гэх.

208. Далны яс мэрэх цээртэй. Махыг нь заавал огтолж иднэ.

209. Толгой идэхдээ 2 нүдийг нь нэг нэгээр нь 2 өөр хүн идэх цээртэй. Хялар болно гэх.

210. Тогоон дотор хутга хийх цээртэй. ээжтэй хүн бүр ч болохгүй..

211. Хуурай тогоо галлаж болохгүй.

212. Эр хүний хийморь малгай, бүсийг доош тавих цээртэй.

213. Өлзий хээ нь бурхны зүрх учир доогуур байлгахыг цээрлэнэ.

214. Гараа дэмий савчиж болохгүй. Орчинд байгаа бичил амьтдыг алж буй гэх.

215. Гараа угаасны дараа гараа сэгсэрч болохгүй. Амны хишиг барна гэх.

216. Явган сууж хооллох цээртэй.

217. Шөнө орой болсон хойно хэрүүл тэмцэл хийх цээртэй.

218. Тотгоор шагайх цээртэй.

219. Бусдын өмдөн доогуур шургах цээртэй. Бузартана гэх.

220. Хэц, цэрэвний доогуур шургах цээртэй. Бузартана гэх.

221. Гараа угаалгүй үнээ саах цээртэй. Хөх нь яр иддэг.

222. Авдар онгорхой орхих цээртэй. Сайтар таглах хэрэгтэй эс бөгөөд хоосроно.

223. Гуйлгачин хүний гарт өглөг өгөх цээртэй. Холоос чулуудаж өгөх. Эс бөгөөд өөрөө ядуурна, буянаа өгдөг гэх.

224. Оготны нүх рүү шээх цээртэй. Сэтэрхий хүүхэд гарна гэх.

225. Шүдний мах буюу чононд хазуулсан малын мах идэх цээртэй. Хууч өвчин хөдөлнө гэх.

226. Гол усанд юмаа угаадаггүй.

227. Гал руу цустай зүйл хийдэггүй.

228. Ус руу гал цогтой зүйл хийдэггүй. Нүүр нь алаг цоог болно гэх.

229. Хар ус харамладаггүй.

230. Тотгоноос гоожиж байгаа усаар тоглодоггүй муу ёр гэх

231. Малгайгаа дээш нь харуулж тавьдаггүй.

232. Шөнө орой хумсаа авдаггүй. Төөрнө гэх.

233. Эмэгтэй хүний бөгс рүү цохьдоггүй, хадамдаа гологдоно гэх

234. Чулуу түүж цуглуулдаггүй. \Чулуу цуглуулдаг хүмүүсийг хэлж байна.\

235. Ахмад хүний үгийг тасддаггүй.

236. Холд яваа хүн эдлэл хэрэглэлээ хаядаггүй гэх. Эзнээ дууддагаас тэндээ эргэж хэзээ нэг цагт буцаж очдог гэх

237. Буурин дээрээ хогоо үлдээсэн айл сайн явдаггүй гэх.

238. Хоол идэх юмаа хаяж асгадаггүй. Амны хишиг ар дээрээ гарна гэх.

239. Ус харамладаггүй

240. Нохой алдаггүй.

241. Могой алдаггүй.

242. Мэлхий алдаггүй.

243. Чулуу нясалдаггүй.

244. Халаасаа эргүүлж явдаггүй. Хоосроно гэх

245. Урт настай амьтан алдаггүй. Нас богиносно гэх

246. Толгойгоо сэгсэрдэггүй

247. Угаагүй аяга таваг хонуулж тавьдаггүй. Заавал угаах. Ядуурна гэх.

248. Хувцасны халаас эргүүлцэн явдаггүй. Хоосроно гэх

249. Уруулаа гөвдөггүй. Буянаа гөвнө гэх.

-Yйл үртэс хийх, ялангуяа хуучин юм оёж шидэхийг цээрлэнэ.

-Усанд явбал нацаг нарт нь цөв болно хэмээн,

-Эд мал зээлээр өгвөл гарзын vvд нээгдэнэ хэмээн,

-Шинийн нэгэнд айлд хоновол тэр жилдээ гэртээ тогтохгүйн ёр хэмээн,

-Сар шинээр уйлах, хэрэлдэх, ширүүн үг хэлбэл тэр жилдээ хэл ам, зовлон тасрахгvй болно хэмээн,

-Шинийн нэгэнд үнс хогоо гаргах, зочны өөдөөс бие засахаар явах тэргүүтэн зохисгүй байдлыг тус тус цээрлэдэг.

-Өдөр хэвтэх, унтахыг цээрлэдэг. Өвчтэй хvн боловч ёс бэлгийг бодож орноос босон сууж, бүсээ бүсэлж золгоно.

-Шинийн долоонд айл хэсэх, гадагш зочлохыг нийтээр цээрлэдэг. Харин зарим нутагт долоон бурхан одондоо сацал өргөж тахидаг байна.

-Шинийн гуравнаас хойш сар хуучирлаа хэмээж тахил, тавгийн идээ, шүүсээ хурааж, хэсэл зогсоно. Гэвч отор нүүдлээр явсан буюу гадагш ажил төрлөөр одсон хүмүүс цагаан сарын дараа уулзахад золгож амар мэндээ мэдэлцдэг заншилтай.

-Архи ууж, агсам согтуу тавьж хөлчүүрхэх, шинэ сарын шүүс, идээ будаанд эзний зөвшөөрөлгүй хүрч самардах, базах зэрэг наад захын ёс жаяг дулбааг зөрчихийг цээрлэнэ.

НОМ УНШДАГ ХҮҮХЭД ИРЭЭДҮЙД 2.5 ДАХИН ӨНДӨР ЦАЛИН АВНА

nomun — Thu, 20 Dec 2018 16:24:10 +0800

Хүүхдээ өдөр бүр 10-20 минут ном уншуулах хэрэгтэй. Хүний тархинд нийт 1.4 тэрбум орчим эс үүрэг гүйцэтгэдэг. Үүний 80 хувь нь гурван нас хүрэхэд хэдийн бүрэлдэн тогтсон байдаг аж. Хүүхэд төрөөд зургаан сар болоход л тархины хөгжлийнх нь 50 хувь бүрэлддэг гэхээр асар хурдацтай хөгждөгийг илтгэнэ. Чухам энэ үед хүүхдийг ямар хүн болгоход анхаарах ёстойг Японы эрдэмтэн Масару Ибукагийн "3 нас хүрэхэд оройтно” номд өгүүлсэн байдаг.

НИТХ-ын Нийгмийн бодлогын хороо "Монгол хүн” хүмүүжлийн аяны хүрээнд "Уншлагыг дэмжих хөтөлбөр” боловсруулж, хүүхдийг номонд дуртай болгох ажлуудыг хийж эхэллээ. Юуны өмнө эрдэмтдийн судалгаанд үндэслэн хүүхдийн нас насанд нь тохирсон ямар ном унших ёстойг тодорхойлжээ. 0-24 сартайд өнцөг мохоо, 10-аас доош хуудастай, өдөр тутмын амьдралын сэдэв бүхий, тоглоомын хэлбэрт оруулсан, дардаг, түлхдэг, дуугардаг, хүний биед харшлахгүй өнгө будагтай ном байх ёстой гэнэ.

Харин 2-5 настай хүүхдэд зориулсан ном нь ярианы ур чадварыг дэмжсэн богино үлгэр, шүлэг бүхий зурагт хуудастай танин мэдэхүйн зорилготой бөгөөд эрэгтэй эмэгтэйг харгалзан үзсэн байх шаардлагатайг онцолжээ. Эцэг, эхчүүд хүүхдийнхээ нас онцлогт тохирсон номыг сонгож чаддаггүй нь хүүхдийг номтой ойртуулахад бэрхшээл болдог. Тиймээс 2-16 насандаа хэний, ямар зохиол уншсан байхыг зөвлөсөн жагсаалт гаргажээ.

НОМ УНШИХЫГ ШҮД УГААХТАЙ АДИЛ ДАДАЛ БОЛГОХ БОЛОМЖТОЙ

Ном уншдаг хүүхэдтэй болохын тулд төрсөн цагаас нь эхэлж сургах хэрэгтэй. Хүүхдийн гурван нас хүртэлх хөгжлийн явцад тархинд нь "ном” гэсэн бүлэг тогтолцоо үүсгэснээр уншдаг хүнийг төлөвшүүлж чаддаг. Иймээс 2019 оноос нийслэлийн хэмжээнд өрхийн эрүүл мэндийн төвөөр дамжуулан гэр бүл, эцэг эхчүүдэд хүүхдийн оюун ухааны хөгжлийг төрсөн цагаас нь эхлэн дэмжих ажлын суурийг тавьж, танин мэдэхүйн материал, зөвлөгөөг багц номтой нь өгч, сургалт зохион байгуулдаг болгохоор төлөвлөж байна.

"Хүүхдийг ухаан орсон цагаас нь тоглоом тоглодог шигээ номтой нөхөрлөдөг болгохын тулд сургуулийн өмнөх наснаас нь эхлэн анхаарч ажиллаж байгаагаараа онцлог юм. Хүүхдийг шүдээ угаадаг шиг нь ном унших дадал зуршилтай болгох боломжтой” гэж НИТХ-ын Нийгмийн бодлогын хорооны дарга, "Уншлагыг дэмжих хөтөлбөр”ийн санаачлагч Д.Мөнхжаргал ярилаа. 0-5 настайд хүүхдэдээ ном уншиж, харилцан ярьж өгснөөр үгийн баялгийг дөрөв дахин нэмэгдүүлж, тархины хөгжлийг 90 хувьд хүргэдэг.

Түүнчлэн хүүхэдтэйгээ ном уншиж, цагийг үр бүтээлтэй өнгөрүүлдэг гэр бүлд өссөн дөрвөн настай хүүхдийн ярианы баялаг 1100 орчим үгтэй байдаг бол, хүүхдэдээ цаг зарцуулдаггүй айлын хүүхэд 500-аас доош үгийн хүрээнд эргэлддэг байна. Энэ нь цаашлаад сургуульд хэрхэн суралцах, аливааг ойлгож хүлээж авах чадварын суурь болж өгдөг. Хүүхдэд өдөр бүр 10-20 минут ном уншиж өгөхөд IQ-г нь зургаан оноогоор өсгөж, сурах чадварыг нь 3-4 дахин нэмэгдүүлдэг байна.

Мөн тархины хөгжлийг нь ном уншдаггүй хүүхдийнхээс нэг жилээр ахиулж, ирээдүйд 2.5 дахин өндөр цалин авах магадлалыг бий болгоно гэж судалгаанд дурджээ. Улмаар өдөр бүр ном унших дадал суулгаснаар ухаалаг утас, компьютер, телевизийн хамааралд орж, донтох эмгэг тусдаггүй байна. Хөтөлбөрийн багийнхны дэвшүүлж, хэвшүүлэх гэсэн гол ажил бол ердөө л "өдөр бүр 10-20 минут уншуулах” явдал. Үүнийг сургачихвал бусад эерэг өөрчлөлт аяндаа гарна гэж үзэж байна. Хүүхдэд өдөр бүр ном уншиж өгөхөд IQ-г нь зургаан оноогоор өсгөнө. Шинэ төрсөн хүүхдийн анхны номыг өрхийн эмнэлэг гардуулна. Ажлаас ирээд утсаа ухаж, эсвэл удирдлага бариад хэвтчихдэг хэрнээ хүүхдээ "ном унш” гэж хичнээн шаардаад амжилтад хүрэхгүй байх нь.

ТАНЫ ХҮҮХДЭД ХЭДИЙН ГУРВАН НАС ХҮРСЭН БОЛ ЯАХ ВЭ

Тархины хөгжлийн явцад "ном” гэх дохиог суулгаж чадсангүй гээд зөнгөөр нь орхичихож болохгүй юм байна. Номтой орчинд хүүхдээ уншдаг хүн болгодгийг еврейчүүд зөвлөдөг. Гэхдээ хамгийн чухал нь эцэг, эхчүүд өөрсдөө үлгэрлэн уншдаг байх хэрэгтэй. Ажлаас ирээд утсаа ухаж, эсвэл удирдлага бариад хэвтчихдэг хэрнээ хүүхдээ "ном унш” гэж хичнээн шаардаад амжилтад хүрэхгүй байх нь.

Уншлагыг дэмжих хөтөлбөрийн хүрээнд өсвөр болон дунд насны хүүхдүүдийг номонд дурлуулахад чиглэж эцэг эхийн, залуусын, байгууллагын, бичил гэх мэтээр олон номын сан байгуулахаар ажиллаж байна. Хэдийгээр унших номын жагсаалт гаргасан ч орчин үеийн хүүхдийн онцлогт тохирсон, цаг үетэйгээ нийцсэн шинэ зохиол шаардлагатайг хөтөлбөрийн багийнхан анхаарч, зохиолчдод сэдэв, агуулгыг захиалан бичүүлж эхэлжээ.

Эх сурвалж: ЗАСГИЙН ГАЗРЫН МЭДЭЭ

Наймаас илүү цаг унтах хэрэггүй

zulaa — Mon, 17 Dec 2018 16:11:55 +0800

Канад, Хятадын эрдэмтэд хамтран хийсэн судалгааны үр дүнд өдөрт наймаас илүү цаг унтдаг хүмүүст зүрх судасны өвчний эрсдэл нэмэгддэг

Хүүхдийг хүмүүжүүлэх буруу аргууд

nomun — Wed, 12 Dec 2018 15:48:56 +0800

Хүмүүжил гэдэг нь хүнжүүлэх, хүмүүнжүүлэх, хүнээр хүн хийх, хүн шиг хүн болгох, амьдрах ур дүй ухаантай болгох гэсэн үг юм. Тэгвэл орчин үеийн хүүхдийн хүмүүжил XX зуунаас эрс өөр аргыг шаардах болж. Тэгэхээр бид ямар буруу үйлдэл хийж, тэр нь ямар үр дүнд хүргэх вэ гэдгийг авч үзье.

1. Алганы амт үзүүлэх.

Үр дүн: Шийтгэлийг хорсолтойгоор хүлээж авдаг болно.

1. Албадах.

Үр дүн: Идэвх санаачлагагүй, бусдын амыг хардаг болно.

1. Зандрах

Үр дүн: Элэгсэг дотно үгсийг мартана.

1. Үглэх.

Үр дүн: Үгийн тансаг утга уянгыг үл ухаж, чих нь ёроолгүй сав мэт ямар ч үнэт зүйлсийг үл тоодог болно.

1. Өөлөх.

Үр дүн: Сайнтай, муутай сав дүүрдэг хорвоод зөвхөн хар барааныг олж харж, гэгээнийг нээх мэлмий нь бүдгэрнэ.

1. Хахуульдах.

Үр дүн: Олз ашгийг шүтэж, өчүүхнийг ч мөнгөөр үнэлэн, гар хардаг болно.

1. Хөндийдөх.

Үр дүн: Өнчрөх мэт ганцаардаж, зөвлөж дэмжихийн ач тус, амт шимийг эс мэдэрнэ.

Хүмүүжлийн эерэг арга гэдэг нь дор дурдсан зүйлс ч бас биш.

• Хүлцэнгүй номхон байх

• Хүүхдүүдэд хүссэн болгоноо хийхийг зөвшөөрөх

• Ямар ч дүрэм журам, хязгаар хүлээлтгүй байх

• Түр зуурын хариу үйлдэл үзүүлэх

• Алгадах, цохиж зодох, ичгэвтэр байдалд оруулах бусад шийтгэлүүд

Хүүхэд орчноосоо сурдаг. Хэрэв:

-Хүүхэд үргэлж шүүмжлүүлдэг бол бусдыг шүүмжилж, буруутгаж сурдаг

-Хүүхэд шоолуулж, гутаалгаж өссөн бол бүрэг ичимхий болж хүмүүждэг

-Хүүхэд өс хонзон, дайсагналтай орчинд өсвөл хэрүүл хийж сурдаг

Хэрэв та алдаа хийсэн бол уучлалт гуйхаас бүү ай. "Хүүхдийг хүмүүжүүлээд хэрэггүй. Түүний оронд өөрийгөө хүмүүжүүл. Тэртээ тэргүй таныг дуурайх болно” хэмээх үг байдгийг сана.

Ханиаднаас сэргийлэх сармисны ханд

nomun — Mon, 10 Dec 2018 11:47:45 +0800

Хүйтрээд ирэхээр гарцаагүй газар авдаг нэг зүйл бол ханиад, томуу зэрэг амьсгалын замын өвчин эмгэг. Өдөр богиносож, хүйтрэх, ажил ба сургуулийн ачаалал нэмэгдэх, утаа тортогны хэмжээ ихсэх зэргийг дагалдаад хүний дархлаа сулардаг. Харин дархлаа нь суларсан бол ханиаднээс эхлээд элдэв өвчин эмгэгийн гол бай нь болж байдаг. Иймд дархлаагаа бэхжүүлэх арга хэмжээг цаг алдалгүй авч байх хэрэгтэй. Дархлаа бэхжүүлнэ гэхээр үнэтэй эм тариа, эмчилгээ гэх хэрэггүй. Хамгийн энгийн зүйлсийг ашиглан өөрийн болон ойр дотны хүмүүсийнхээ дархлааг бэхжүүлэх боломжтой байдаг. Жишээлэхэд, сармис.

Сармис нь мөөгөнцрийн эсрэг, шимэгч хорхойн эсрэг, вирусын эсрэг, үрэвслийн эсрэг үйлчилгээ үзүүлдэг биологийн идэвхит бодисуудыг агуулж байдаг ургамал. Улмаар хүний дархлааг бэхжүүлэх, өвчин эмгэгийг эсэргүүцэх чадварыг нэмэгдүүлэх нөлөө үзүүлдэг. Биеийн эсэргүүцэл.

Сармисанд агуулагддаг бодисууд нь төмөртэй урвалд орсноор үйлчилгээгээ алддаг болохоор зөвхөн модон зүйлээр жижиглэж няцална.

Сармисаар ханд бэлдэх маш олон жор байдгаас заримыг танилцуулъя.

Жор №1

200 грамм сармисыг жижиглээд 0,5 л сайн архи хийн харанхуй газар хоёр долоо хоног дарна. Үүний дараа шүүгээд 5-6 ширхэг нимбэгний шүүс нэмнэ. Хоол идэхийн өмнө хоногт гурван удаа хагас аяга буцалсан усанд, эсвэл сүүнд амны халбагаар хийж хэрэглэнэ.

Жор №2

1кг сармис жижиглээд 1 литр буцалсан усанд хийгээд хуванцар тагаар таглан 30 хоног дарна. Дараа нь хоол идэхээс хагас цагийн өмнө хагас стакан сүүнд амны халбагаар нэг хийж ханиад хүрсэн үед ууна.

Жор №3

Сармсны жижиглэсэн хумсыг шөнийн туршид аяга тарганд байлгаад өдрийн туршид бага багаар ууна.

Жор№4

2-3 ширхэг сармисны хумс ба мөн тооны нимбэгийг жижиглэн нухаад 1 литр буцалсан усанд хийгээд хоёр хоног дарна. Амны халбаганы талыг хагас аяга усаар шингэлээд хоол идэхийн өмнө гурван удаа ууна.

Жор №5

2-3 долоо хоногийн туршид амны жижиг халбагаар өглөө оройд хоол идэхээс хагас цагийн өмнө ууна гэж баримжаалаад жижиглэн нухсан сармис ба зөгийн балын адил харьцаатайгаар хольж хэрэглэнэ.

Анхааруулга:

Сармисыг дархлаа бэхжүүлэх, өвчний илааршилтыг түргэсгэх эмийн бэлдмэл байдлаар хэрэглэж байгаа болохоор элдэв эмгэгтэй хүмүүс эхлээд эмчээс зөвлөгөө, зөвшөөрөл авах хэрэгтэй. Ялангуяа бөөрний эмгэг, цөсний чулуу, цус багадалт, ходоодны шарх, гэдэсний шархтай хүмүүс сармис хэрэглэхдээ тун болгоомжтой байх хэрэгтэй.

МУУ ЗУРШЛАА ЯЛАН ДИЙЛСЭН ЗАЛУУСЫН УХААРАЛ ХАЙРЛАХ 14 ТҮҮХ

Mart — Sat, 08 Dec 2018 15:16:15 +0800

Нэгэнт автсан муу зуршлаа хаях хэцүү. Гэвч ирээдүйнхээ төлөө өөрийгөө ялан дийлж, илүү гэрэл гэгээтэй, сайхан амьдралыг бий болгосон хүмүүс олон. Өөртөө хайргүй хүмүүсийг тавьж явуулах, архи тамхинаас гарахаас эхлээд өдөр тутам хийдэг жижиг зуршлуудыг ч бид давж чадна.

1. "Хийжүүлсэн ундаанаас гарсан нь”

Бага байхаасаа л би оройн хоолны үеэр нэг аяга (заримдаа 2 аяга) хийжүүлсэн ундаа уучихдаг байв. Өсвөр насанд хүрэхэд шүд цоорч, ходоод өвдөх болсноор энэхүү хорт зуршлаа хаяхаар шийдсэн. Шууд орхих маш хэцүү байсан учир эхний долоо хоногт хийжүүлсэн ундааг жүүсээр сольж, дараагийн долоо хоногт нь усаар сольсон. Одоо бол хоолны үеэр шингэн юм уудаггүй. 30 минутын дараа цэвэр ус, бүлээн цай уудаг болсон. Биеийн байдал ч дээрдэж байна. Муу зуршлаа бага багаар хаяаарай. /18 настай Камила/

2. "Өөрийгөө ойлгож сурсан нь”

Өнгөрсөн улирлын хичээл миний хувьд хар дарсан зүүд байв. Эцэг эхтэйгээ муудалцаж, санхүүгийн дарамтад орж, найзуудтайгаа таагүй харилцах болов. Өдөр бүр шахуу архи, пивоор сэтгэлээ тайтгаруулсаар нэг л мэдэхэд уухгүй байж чадахаа байв. Өөрийгөө сонсохоо больж, хамгийн сүүлд хэзээ өөртэйгөө ярилцсанаа ч мартав. Үүнийгээ анзаарснаар би өөртөө дүгнэлт хийж, нэг шөнийг л өөрийн доторх хүнээ сонсоход зарцуулснаар амьдралаа өөрчилсөн. Архиар аргацаалгүй өөрийгөө сонсон, бодлоо чагнаж, тэмдэглэл хөтлөх таны санаанд оромгүй гайхалтай үр дүн бий болгохыг санаарай. /20 настай Нето/

3. "Архи уулгүйгээр нээлттэй байж чаддаггүй зуршлаа ялан дийлсэн нь”

Насанд хүрмэгц хууль ёсоор архи, согтууруулах ундаа хэрэглэхийг зөвшөөрдөг тул би төрсөн өдрөөрөө үүнийгээ тэмдэглэн, үнэхээр их уусан юм. Анх удаа л архи ууж байсан учир сэтгэл санаа тайвширч, мансууран, олон хүнтэй танилцаж, найзуудтайгаа тун хөгжилтэй нэг үдшийг өнгөрүүлсэн. Энэ өдрийг би дурсахдаа олон дахин уух болж, нэг л мэдэхэд уулгүйгээр чөлөөтэй биеэ авч явж чадахаа байсан. Гэвч би 22 нас хүрсэн жилдээ огт архи уухгүй байхаар шийдсэн юм. Ингээд л "архичин би” биш, эрүүл саруул "Би” ч хөгжилтэй, нөхөрсөг нэгэн болохоо найзууддаа батлан харуулсан юм даа. /23 настай Брүно/

4. "Зүүрмэглэх зуршлаа хаясан нь”

Өдрийн цагаар нойр их хүрдэг тул хичээлтэй үеэр арын ширээнд суугаад дугхийчихдэг байв. Багшийн үнэлэмж, сурлагад сөргөөр нөлөөлж байсан тул би өөртөө зорилго тавьж, нойр хүрэх бүрт аяга ус уудаг болсон. Илүү сэргэлэн цовоо болж, өнгөрсөн улиралд дажгүй оноо авсандаа баяртай байна. /18 настай Цезар/

5. "Тамхинаас гарсан нь”

Тамхинаас гарахаар 2 жилийн өмнө шийдсэн ч гарч чаддаггүй байлаа. Гэвч саяхнаас татах тамхиа өөрөө ороох болсноор бага багаар гарч байна. Тамхи ороох тийм ч хялбар биш тул аажмаар залхуутай санагдаж, тамхийг үзэн ядахад минь тусалж байна гэхэд болно. Дажгүй санаа биш гэж үү? /25 настай Тортела/

6. "Хэт их идэх зуршлаа ялсан нь”

Өглөө, өдөртөө хангалттай цаг зав байдаггүй тул юм идэж чаддаггүй байв. Үүний улмаас орой гэртээ харьмагцаа хэт их идэж, шөнө ходоод өвдөн, улмаар багагүй таргалсан. Тиймээс би өөрийгөө хайрлаж сурахаар шийдэж, хэдий завгүй ч хамаагүй жимс, самар гэх мэт эрүүл хүнс цүнхэлж, хаа нэг заваараа идчихдэг болсон. Ингээд орой зохих хэмжээнд хооллоод л болох нь тэр. /27 настай Лорена/

7. "Өдрийн 80 хувийг ашиглаж сурсан”

Фэйсбүүк, нийгмийн сүлжээнд ихэнх цагаа өнгөрүүлдгээс өөртөө анхаарал тавих, гоо зүй, ухаан мэдлэгээ дээшлүүлж чаддаггүй байв. Гэвч өдөр бүр тэмдэглэл хөтлөх болсноор өдрийн 80 хувийг өөртөө зориулж сурлаа. /17 настай Лезиль/

8. "Сэрүүлгээ хойшлуулахаа больсон нь”

Өглөө сэрэх миний хамгийн том асуудал. 5 минут, 10 минут гэсээр нэг л мэдэхэд хичээлээсээ хоцорчихдог байв. Гэвч сэрүүлгэнийхээ хойшлуулах товчийг дарахаа больсноор л энэ асуудал шийдэгдсэн юм даа. Та ч бас хэрэгжүүлээд үзээрэй. /15 настай Натали/

9. "Бусдын бодлыг чухалчлахаа больсон нь”

Миний хувьд бусдад таалагдах, тэдний юу гэж бодох нь маш чухал байв. Хувцас авахдаа, гадуур явахдаа, үзэл бодлоо илэрхийлэхдээ ч найзууд, гэрийнхнээсээ асуулгүйгээр шийдвэр гаргаж чаддаггүй нь өөрт минь маш их дарамтыг бий болгож байсан. Нэг л өдөр би энэ бүхнээс залхаж "Надад хамаагүй” гэж хэлж сурсан. Би бусдыг хүндлэх ч тэдний бодлоор амьдрахад дэндүү хайран хүн шүү дээ. /19 настай Батиса/

10. "Одоо бол зөв цаг” гэж хэлснээр амьдралаа өөрчилсөн нь

Тамхинаас гарна гэж гэр бүл, найз охиндоо худал хэлсээр хэдэн жил өнгөрсөн ч гарч чадалгүй хайртай хүмүүсийнхээ итгэлийг алдав. Тэгээд би өөртөө "Одоо бол зөв цаг” гэж хэлээд халаасандаа байсан хайрцагтай тамхийг өөрийн гараар урж хаясан юм. Тамхи татаагүй 2 жил болж байна. /26 настай Карл/

11. "Хүссэн бүхнээ авах шаардлагагүйг ухаарсан нь”

Би дэлгүүр хэсч, таалагдсан зүйлээ авахдаа гар татдаггүй өсвөр насны эрх охин байв. Заримдаа бүр өр тавьж, хүнээс зээлэн байж дуртай зүйлээ өөрийн болгоно. Гэвч сүүлд нь дүгнэхэд огт хэрэгцээгүй, хоорондоо ялгаагүй хувцас хэрэгсэл байдгийг ухаарч "Би зайлшгүй шаардлагатай гэсэн зүйлээ л авна” гэж өөртөө хатуу шийдсэн. Одоо би илүү цэгцтэй, ухаалаг нэгэн болсон. /19 настай Лима/

12. "Найз залуугаа бүх амьдралаа болгохоо больсон нь”

Миний хувьд хайр дурлал бүх амьдрал минь байв. Найз залуутайгаа л байвал эцэг эх, гэр бүл хамаагүй болж, түүний төлөө ажлаасаа хүртэл гарав. Гэвч эцэст нь би ганц бие, амиа хоохойлсон, арчаагүй нэгэн болон хоцорсон. Тэгээд би сайн дурын ажил хийх болж, гэрийнхэн, найз нөхдөө илүү ихээр хайрлахаар шийдсэн. Энэ үед л би хайр зөвхөн үерхэлд байдаггүйг, бидний сэтгэл зүрхэнд хангалттай их халуун дулаан илч нуугдан байдгийг ухаарсан юм. /22 настай Нина/

13. "Би хангалттай хөөрхөн биш” гэсэн бодлоо хаясан нь

Багаасаа л гадаад төрхөөсөө болж доромжлуулж ирсэн миний хувьд "Хөөрхөн байх” гэдэг тэргүүн зорилт болчхоод байв. Гэвч нэг өдөр дөнгөж танилцсан хүн маань надруу инээмсэглээд "Чи үнэхээр хөөрхөн юм. Гэвч үүнийгээ мэдэхгүй байгаа нь л харамсалтай” гэж хэлсэн. Гэртээ харих замдаа энэ үгийг удаан бодож, ахин хэзээ ч өөрийгөө голохгүй байхаар шийдсэн. Царайнаас хамааралгүйгээр би сайхан инээмсэглэж, бусдыг хайрлаж чадна шүү дээ. /26 настай Паули/

Гадаа хоносон машин тань асахгүй байна уу?

Mart — Fri, 07 Dec 2018 10:47:14 +0800

Хүйтэнд хонуулсны дараа хөдөлгүүр бээрч, асаалт мууддаг. Энэ үед доорх аргуудаас туршаад үзээрэй. Амьдрал дээр шалгарсан бодит аргууд тул танд тус болно гэдэгт итгэлтэй байна.

1. Машинаа асаалгүй түлхүүрээ АСС байрлал дээр тавьж их гэрлээ 30 сек асаагаарай. Ингэж царцсан аккумуляторт ачаалал өгснөөр доторх электроныг хөдөлгөөнд оруулж асаахад илүү хялбар болгодог.

2.Түлхүүр түлхэн стартерыг эргүүлэхдээ хэт удаан дарж болохгүй. Үүнээс болж аккумуляторын цэнэг болоод стартерын доторх ороомог халж муу нөлөөлөл үзүүлнэ. Тиймээс стартерыг 10 секундээс илүү эргүүлэх хэрэггүй.

3. Хүйтэнд машин асаах үйлдэл хийхээс өмнө хаазан дээр тултал гишгэж байгаад түлхүүрээ түлхэн асаах үйлдэл хийвэл хөдөлгүүрийн асалт сайн байх болно. Учир нь бензин насосны даралтыг сайжруулж, түлхүүр түлхэхэд форсунк дээр бензин цацагдахад бэлэн болдогтой холбоотой юм.

4. Хүйтэнд асаах оролдлогыг хэт олон хийсний дараа заавал тосыг шалгаж байгаарай. Учир нь шатах камер дотор цацагдсан бензин тэсрэхгүй үлдсэнээр цилиндрийн ханыг даган урсаж, кастер дахь моторын тостой холилддог. Хэрвээ ямар нэгэн байдлаар бензин моторын тостой холилдсон бол тосны тослох чанар муудсан байдаг. Үүнээс үүдэн дараагийн удаа хүйтэнд хонуулахад хөдөлгүүр зуурч, асаалт муудаг.

5. Хэрвээ машинаа хүйтэнд асаах оролдлого хэд хэдэн удаа хийсэн бол заавал тосны шубээ авч бензин холилдсон эсэхийг шалгаж байгаарай. Шалгахдаа шуубны үзүүрт байгаа тосыг үнэрлэн бензин үнэртэж байгаа эсэхээр мэдэж болно.

“Битгий, боль, зүгээр бай” гэж байнга хэлэх нь хүүхдэд яаж нөлөөлдөг вэ?

zulaa — Thu, 06 Dec 2018 18:47:08 +0800

Хүүхдүүд маань хөлд орж, ухаан суухын хэрээр олон янзын ааш гаргаж эхэлдэг шүү дээ. Айлын хүүхэдтэй тоглоомоо хуваалцахгүй, дэлгүүрээс гарахгүй, эсвэл үл ялиг зүйлд байнга уйлж уцаарлах үе бишгүй л бий.

Ядуу хүмүүст нийтлэг ажиглагддаг 12 дадал

Mart — Thu, 06 Dec 2018 12:30:06 +0800

Би 12 жилийн турш сэтгэл мэдрэлийн эмчээр ажилласны хувьд ядуу хүмүүст нийтлэг ажиглагддаг 12 дадлыг онцолж харсан юм. Ядуу хүмүүс тэдгээр үйлдлээ байнга давтаж байдаг. Гэхдээ авьяас чадвар өндөртэй хүмүүс ядуусын дадлыг дуурайж, өөрсдөө ядуу болдог нь харамсалтай. Өөрийн ажигласан зүйлээсээ та бүхэнтэй хуваалцмаар байна. Та ч бас өөрийгөө шалгаад үзээрэй.

ДАДАЛ 1: Буруугаа тохох хүнийг хайдаг

Ядуу хүн хариуцлага хүлээх дургүй. Өөрийн бүтэлгүйтэлд хамт ажилладаг хүнээ, даргаа эсвэл тогтолцоог буруутгана. "Тэр байгаагүй байсан бол би аль хэдийнээ амжилтад хүрчихсэн байх байсан юм” эсвэл "Бүгд надад саад болж байна, би юу ч хийж чадахгүй байна” гэх мэтээр сэтгэдэг.

ДАДАЛ 2: Цаг алддаг

Бидэнд бага балчир байхаас л "Долоо хэмжиж, нэг огтол” гэж сургасан. Цаг хугацаа өнгөрсөөр л, харин та хэмжсээр л. Эцэст нь өмнүүр чинь өөр хэн нэгэн орж таны хэсгийг огтолчхоод яваад өгнө. Анхны алхмыг хийхээс айдаггүй, өөрийнхөө санааг бодит болгохоор зориглож, эрсдэл гаргаж чаддаг хүн л ялдаг.

Ядуу хүний сэтгэхүйтэй хүн цаг алдаж, гараа хумхиж сууснаа бусад руу чихдэг.

ДАДАЛ 3: Эрсдэл гаргадаггүй

Ядуу хүмүүс эрсдэл гаргах дургүй Тэд бага ч гэсэн тогтмол орлоготой байхыг илүүд үздэг. Үр дүнд нь цалингаас цалингийн хооронд амьдардаг.

ДАДАЛ 4: Үнэгүй суралцахыг хүсдэг

Ядуу хүн маш олон үнэгүй сургалт, тренинг, семинарт хамрагдана гээд хүсэлтээ илгээчихсэн байдаг. Гэхдээ ихэнхэд нь очдоггүй. Ингэж явсаар, тухайн хүнд өөрт нь байнга суралцаад байгаа мэт санагддаг боловч үнэндээ хөгждөггүй. Үнэгүй бяслаг хаана байдаг билээ дээ… Амжилттай бизнесмен болохын тулд сургагч багштайгаа нүүр тулан уулзаж, тавьсан зорилгодоо хүрэх тодорхой төлөвлөгөө гаргах хэрэгтэй. Сургалтын үнэ бол ирээдүйн амжилтын үзүүлэлт болохоос гадна таны сэдэл, зоригийн үнэ цэн юм шүү.

ДАДАЛ 5: Бусдын хөдөлмөрийг үнэлдэггүй

Ядуу сэтгэхүйтэй хүн бусдын хүч хөдөлмөрийг шулж амьдардаг. Дуу, кино эсвэл программ суулгамаар бол торрентоос үнэгүй татна. Түүний амьдралын философи бол үнэтэй эд зүйл, үйлчилгээг үнэгүй авах арга замыг эрэлхийлэх. Ядуус ядуустаа зориулж бүтээсэн торрент зэрэг хулгайн сайтууд түүний амьдралыг ихээхэн хөнгөвчилдөг. Үнэтэй бүтээгдэхүүнийг үнэгүй татсан бол хулгайлснаас өөрцгүй. Бусдын оюуны хөдөлмөрийг хулгайлах нь үргэлж ядуу амьдралаар амьдрахад яллаж байдаг юм.

ДАДАЛ 6: Өөрийгөө өрөвддөг

Хүмүүс хааяа асуудлын үндэс нь хүрээлэн буй орчинд байгаа гэдэгт итгэчихсэн байдаг. Амьдарч буй улс эсвэл хот нь таалагддаггүй, ядуу гэр бүлээс гаралтай зэрэг ядуу хүнд өөрийгөө өрөвдөх шалтаг мундахгүй. Гэхдээ өрөвдөх сэтгэл дээр хөрөнгө босгоно гэвэл худлаа.

ДАДАЛ 7: Гонгинож, гомдолдог

Мөнгөөр дутагдах нь сэтгэл санаагаар унах шалтгаан болдог гэдэг бол нууц биш. Баян сэтгэхүйтэй хүн бүтэлгүйтэл бүрийг зорилгодоо хүрэхийн тулд давах ёстой даваа гэж үздэг. Тэр хувь заяандаа гомдож, гонгинодоггүй. Мэдээж зарим үед хэн нэгэн чамайг өрөвдөөсэй гэж хүсэн тохиолдсон бүх зүйлээ яримаар санагддаг л даа. Гэхдээ тэглээ гээд юу ч өөрчлөгдөхгүй, түрийвчин дахь мөнгө чинь үржихгүй.

ДАДАЛ 8: "Хүмүүс юу гэх бол?” гэж боддог

Амжилттай хүн өөрийгөө хувь хүн талаас нь үнэлж чаддаг бөгөөд бусдын санал, бодлоос хамааралгүй амьдарч чаддаг. Харин ядуу хүн эсрэгээрээ – хүч хөдөлмөр, цаг завынхаа ихэнхийг бусад хүмүүсийн нүдэнд хэрхэн харагдах бол гэж санаа зовон, имижээ алдахгүйг хичээдэг. Өөрийгөө илүү хүчтэй, амжилттай нэгэнтэй харьцуулж тэрэндээ гутардаг. Тэгээд дахиад л гонгинож эхэлнэ дээ.

ДАДАЛ 9: Мөнгөө хий дэмий зүйлд үрдэг

Ядуу хүнд санхүүгийн стратеги гэж байдаггүй. Түүний зорилго бол – мөнгө олох, тэгээд үрэх. Харин баячууд олсон мөнгөөрөө хөрөнгө оруулалт хийж өсгөхийг боддог.

"Мөнгөгүй юм чинь юугаараа хөрөнгө оруулах вэ?” гэж боддог бол хамгийн буруу. Ирээдүйнхээ талаар бодохгүй байгаа болохоор мөнгөгүй байгаа юм. Баян хүн гэж мөнгө их олдог хүнийг биш олсон мөнгөө ухаантай зарцуулж чаддаг хүнийг хэлнэ.

ДАДАЛ 10: Хоромхон зуурын орлого олохыг хүсдэг

Ядуус шинэ зүйлд суралцахыг хүсдэггүй, ирээдүйнхээ төлөө ажиллая гэж боддоггүй. Тэд зөвхөн яг одоо, энэ мөчид л шууд мөнгө олохыг хүсдэг. Энэ бол бүтээгч биш хэрэглэгч хүний сэтгэхүйн жишээ. Аль болох бага хүч зарцуулж их мөнгийг тэр дор нь олохыг хүсдэг.

ДАДАЛ 11: Дургүй ажлаа хийдэг

Ядуу хүнд дургүй ажлаа хийх 1000 шалтгаан олддог. Тэр Баасан гарагийг мөрөөдөж, даргаа зүхэн байж өглөө бүр ажилдаа явдаг. Өөрийн дуртай зүйлээ хийх зориг түүнд байхгүй. Ийм байдлаар, юуг ч өөрчлөхгүй явсаар хөгширч тэтгэвэртээ гарах нас нь болно.

ДАДАЛ 12: Цагаа хий дэмий үрдэг

Ядуу сэтгэхүйтэй хүн "цагаа яаж нөхцөөх вэ?” гэж гашилдаг. Энэхүү туйлын сөрөг тохиргоотой асуултыг зөв асуулт болговол: "цагаа хэрхэн үр бүтээлтэй өнгөрөөх вэ?” гэж асууна.

Цагаа хэрхэн зарцуулдгаас бүх зүйл шалтгаалдаг – ядуу хүн цагаа нөхцөөж, баян хүн цагаа зөв ашиглаж, улам их баялгийг бүтээдэг.

ДАДАЛ 13: Бусдын амьдралаар амьдардаг

Ядуу хүмүүсийн сэтгэхүйд нэгэн алдаа байдаг. Тэр нь бусдын амьдралыг өөрийнх дээрээ тусгаж ойлгох. Төрөл бүрийн олон ангит кино, уран зохиолын ном эсвэл Холливудын оддын амьдрал гэх мэтчилэн. Бусдын амьдралд тохиолдож буй үйл явдлаар амьсгалж, бусдын амжилтын сүүдэрт дарагдсанаар ядуу хүмүүс хий хоосон ертөнцөд амьдардаг.

Үүний оронд өөрийнхөө хувь заяаг өөрөө босгож, айдсаа даван туулж бүхнийг шинээр эхэл!

Та дээрх дадлаас өөрт хамаатайг олж харсан бол сэтгэлээр унах хэрэггүй. Харин ч ямар талаа өөрчлөх хэрэгтэйг олж мэдсэндээ баярлах хэрэгтэй. Зоригтой алхам хийх сэдэл авсан гэж найдаж байна. Амжилт хүсье!

Өглөөний цай уух 5 шалтгаан

nomun — Thu, 06 Dec 2018 10:51:41 +0800

"Өглөөний цай уух нь биед сайн” гэдгийг та хангалттай сонссон байх. Үүнтэй холбоотой янз бүрийн л заавар, зөвлөмжүүд байдаг. Аль нь яг үнэн юм бэ. Үнэхээр өглөөний цай тийм чухал гэж үү? гэсэн асуултууд эргэлзүүлж байгаа бол та шинжлэх ухааны үндэслэлтэй доорх таван шалтгаантай танилцаарай.

1. Өглөөний цайгаа тогтмол уух нь биеийн эрүүл мэндэд жигд сайн

Өглөөний цайгаа тогтмол уух нь эрүүл мэндэд ашигтай гэсэн судалгаа маш олон бий.

Жишээ нь Харвардын их сургуулиас 16 жилийн турш явуулсан нэгэн судалгаанд АНУ-ын 45-82 насны 26 мянга гаруй эрчүүдийг оролцуулахад өглөөний цай уудаггүй эрчүүдийн зүрхний өвчнөөр өвдөх магадлал бусдаасаа 27 хувиар илүү байжээ.

Тодруулбал эдгээр эрчүүдийн цусан дахь сахарын хэмжээтэй холбоотойгоор зүрхний титэм судасны өвчин үүсч улмаар зүрхний шигдээсд хүргэдэг байна.

Мөн өглөөний цайгаа ууснаар эмэгтэйчүүдийн чихрийн шижин өвчнөөр өвчлөх магадлал, хэт таргалалт буурдаг гэсэн судалгаа бий.

Гэхдээ өглөө хөнгөн зууш, эрүүл хүнс хэрэглэж байгаа тохиолдолд шүү. Хэрэв босоод шууд шарсан төмс, бургер зэрэг эрүүл бус хоол идэх юм бол танд сайнаар нөлөөлөхгүй.

2. Өглөөний цайгаа тогтмол уух нь ой тогтоолтыг сайжруулна

Богино хугацааны ой тогтоолт, өглөөний цайны уялдаа холбооны талаар хийсэн судалгаанууд бас байна.

13-20 настай өсвөр насныхны дунд хийсэн судалгаанаас харахад өглөөний цайнаас бий болж буй их хэмжээний эрч хүч нь богино хугацааны ой тогтоолтын чадварыг сайжруулдаг гэжээ. Мөн өглөөгүүр овъёос болон түүний төрлийн хүнсний бүтээгдэхүүн хэрэглэдэг бага ангийн сурагчдын богино хугацааны ой тогтоолт сайжирсны зэрэгцээ оюун ухаан нь тэлжээ.

Судалгаануудаас үзэхэд бага болон өсвөр насны хүүхдүүдэд өглөөний цай сайнаар нөлөөлж байгаа шиг насанд хүрэгчдэд ч мөн адил ажээ.

3. Өглөөний цай бол энергийн ундарга

Нүүрс ус бага, эслэг өндөртэй хүнс өглөөний цагаар хэрэглэвэл бага ядарсан мэт сэтгэгдэл төрүүлдэг гэж 1999 онд гаргасан нэгэн сэтгүүлд дурдсан байна.

Хэрэв өглөөний цайндаа бүхэл үрийн талх, амуу тариа хэрэглэдэг бол биеийн бүхий л булчин, шөрмөсөнд дэмжлэг үзүүлж, эрч хүчтэй болгох болно. Мөн та кафейн их хэмжээгээр хэрэглэдэг бол өглөөдөө уураг агуулсан хүнс хэрэглэж бай. Тэгвэл урд өмнөхөөсөө ч илүү энергиэр цэнэглэгдэх болно.

4. Өглөөний цай таныг сайхан ааштай болгоно

150 орчим сайн дурынхны орсон судалгаагаар амуу тарианы төрлийн хүнс өглөөний цайндаа хэрэглэсэн хүмүүс хэрэглээгүй хүмүүсийг бодвол тэр өдөртөө аливаад илүү тайван байдлаар хандаж байсан байна.

Товчоор хэлбэл өглөөний цайгаа ууж гарах нь таныг илүү өөдрөг болгож, аливаад эерэг хандахад туслах юм. Та хэдэн ч настай байсан уур бухимдал, сөрөг сэтгэгдлээс хол байхыг хүсвэл өглөөний цайгаа тогтмол уух хэрэгтэй.

5. Өглөөний цай таныг тураана

Хэрэв та хоолны дэглэм бариад байдаггүй ч илүүдэл жинг хүсэхгүй байгаа бол өглөөний цайнд найдаж болох нь.

Өглөөний цагаар багахан хэмжээний хоол идэх нь бодисын солилцоог сайжруулдаг.

Харвардын судлаачдын явуулсан судалгаанд нийт 17000 эрчүүд оролцсон бөгөөд өглөөний цайгаа тогтмол уудаг эрчүүд хааяадаа эсвэл огт уудаггүй эрчүүдээс илүүдэл жин багатай байсан нь тогтоогджээ.

Кофены ашигтай арван тус

zulaa — Tue, 04 Dec 2018 16:48:45 +0800

Кофег ууснаар хүн бүдүүн гэдэсний хорт хавдар, диабетаар өвчилөх эрсдэлээс чөлөөлөгддөг юм байна. Кофе уусны дараа зарим хүмүүсийн зүрх дэлсэх, нойргүйдэх, сэтгэл түгших, жирэмсэн эмэгтэйчүүд өтгөн кофе уувал үр зулбах зэрэг үр дүн гардаг ч хэрвээ та кофе уухаар шийдсэн бол кофе танд дараах ашиг тусыг үзүүлэх болно.

Гэрт тань аз жаргал авчрах дөрвөн цэцэг

nomun — Fri, 30 Nov 2018 10:29:49 +0800

Шимтэглээ

Шимтэглээ нь бусад цэцгийг бодвол маш элбэг байдаг бөгөөд гэрт элдэв сөрөг, муу энергийг зайлуулж, стресс бухимдлаас ангижруулдаг байна. Энэхүү цэцгийг унтлагын өрөөндөө тавих нь илүү тохиромжтойгоос гадна, гал тогоондоо тавьбал агаарыг цэвэршүүлэх ач тустай юм.

Фикус

Фикус нь их усалгаа шаарддаггүй бөгөөд агаарыг цэвэрлэж, эргэн тойронд эерэг энергийг цацруулдаг байна. Хүмүүс гэртээ шинэ тавилга, эд зүйл авах үедээ фикусыг дээр нь тавьдаг байна. Энэ нь тухайн эд хогшлыг гэрт тань дасгаж, муу энергийг зайлуулдаг.

Зуун наст

Зуун настыг ханиад томуу тусах, хамар битүүрэх үед эсвэл дархлаагаа сайжруулах үүднээс тарьж ургуулдаг билээ. Харин гэртээ тавьснаар агаарыг цэвэршүүлж, таны эрүүл мэндэд анхаарах болно.

Хлорофитум

Энэхүү цэцэг нь гэр дэх сөрөг, муу энергийг зайлуулахаас гадна, төрөл бүрийн нян, бактери болон тоосонцорыг устгадаг.

Дотоод орчны агаарын бохирдлыг хэрхэн бууруулах вэ?

nomun — Wed, 28 Nov 2018 14:49:11 +0800

Агаарын бохирдлоос эрүүл мэндээ хамгаалах энгийн алхамууд

Агаарын бохирдолд хүний эрүүл мэнд, байгаль орчинд сөрөг нөлөөлтэй болохыг бид өмнөх бүлэгт үзсэн. Агаарын бохирдлоос эрүүл мэндээ, хүрээлэн буй орчноо хамгаалах явдал туйлын чухал юм.

Аливаа эрсдлээс сэргийлэх ур чадвартай болохыг тулд хамгийн түрүүнд хаана тухайн эрсдэл байгааг мэдэх хэрэгтэй. Агаарын чанарын индексийг өдөр тутмын амьдралдаа хэрэглэж хэвших нь анхны алхам билээ. Дараагийн алхам бол аль болох агаарын бохирдол бага ялгаруулах, байгаль орчинд ээлтэй Эко амьдралын хэв маягийн эрхэмлэх хэрэгтэй.

Манай орны хувьд аль агаарын бохирдол, ялангуяа өвлийн улиралд хүний эрүүл мэндэд сөргөөр нөлөөлөх хэмжээнд байгаа тул аль болох бохирдолд өртөхгүй буюу ид бохирдлын үед аливаа гадаа хийгдэх үйл ажиллагаанаас татгалзах нь дараагийн алхам болно. Харин гадуур явах үедээ HEPA шүүлтүүр бүхий амны хаалтыг хэрэглэж хэвшээрэй. Энэ нь амьсгалын замаар орох тоосонцорыг шүүж авдаг болохыг судлаачид тогтоосон байна. Зөвхөн НЕРА шүүлтүүр бүхий амны хаалт гэдгийн санаарай. Түүнчлэн өвлийн ид бохирдлын үед гэр, орон байрандаа ийм шүүлтүүр бүхий агаар шүүгч хэрэглэх нь тухайн орон гэрт буй хүмүүсийн эрсдлээс сэргийлэх боломжийг нэмэгдүүлнэ.

Эрүүл амьдралын хэв маягийг эрхэмлэн хэвшил болгох нь агаарын бохирлын сөрөг нөлөөлөөс таныг хамгаалдаг. Товчхондоо идэвхтэй хөдөлгөөн хийдэг, эрүүл хооллодог, тамхи татахгүй, ажил, амралтын дэглэмээ зөв зохицуулдаг байх нь агаарын бохирдлоос сэргийлэх үндсэн аргын нэг болно.

Түүнчлэн агаарын бохирдлыг бууруулах арга хэмжээнд идэвхтэй оролцож, бохирдлыг бууруулахад өөрийн чармайлтыг оруулахыг хичээх хэрэгтэй.

Гэрийн дотоод орчны агаарын бохирдлыг бууруулах арга хэмжээ

Агаарын бохирдолд өртөлтийн ихэнх хэсэг нь гэр болон байшин дотор болдог. Дотоод орчны агаарын бохирдол нь халаалтын зорилгоор галлах үед зуухнаас гэрт ялгарч буй утаа, тамхины утаа болон хоол хийх явцад ялгарах утаанаас гадна гадаад орчны агаарын бохирдол дотоод орчинд нэвтэрсний улмаас үүсдэг. Иймээс бохирдлын эх үүсвэр тус бүрт чиглэсэн арга хэмжээг авах шаардлагатай.

Гэрийн зуух

Монгол улсад агаарын бохирдлыг бууруулахад чиглэлээр хэрэгжүүлж буй нэгэн томоохон ажил нь энгийн гэрийн зуухыг сайжруулсан зуухаар солих үйл ажиллагаа юм. Айлуудын халаалтын зориулалтаар хэрэглэж буй зуухны оронд хийн түлш хэрэглэдэг болох, төвийн халаалтын системд холбогдох нь агаарын бохирдлыг бууруулах боломжтой. Боловсруулсан нүүрс түлэх, утааны ялгаралт багатай сайжруулсан зуухны төсөл ач холбогдолтой боловч урт хугацаанд эрүүл мэндэд үзүүлж буй нөлөөг бууруулахад илүү ач холбогдолтой. Нүүрснээс хийн түлшинд шилжих шилжилтийг хэрэгжүүлэхийн тулд занарын хий болон бусад төрлийн байгалийн хийн нөөцийн олборлолтыг нэмэгдүүлэх, боловсруулах дэд бүтцийг хөгжүүлэх нь агаарын бохирдлыг бууруулахад их чухал хувь нэмэртэй билээ.

Гэрийн дулаалга ба сайжруулсан зуухны хэрэглээ

Дулаан алдалтыг бууруулснаар түлшний хэрэглээг бууруулж улмаар агаарын бохирдлыг бууруулдаг. Сайжруулсан зуухыг гэрийн нэмэлт давхаргатай хослуулан хэрэглэж байж түлшний хэрэглээг бууруулах зорилгодоо хүрэх боломжтой. Түүнчлэн уламжлалт зуухтай харьцуулбал сайжруулсан зуухыг хэрэглэж буй айлуудын дундаж температур нь 24 цагийн турш 2 хэмээр илүү дулаан байгааг тогтоосон. Мөн гэрийн нэмэлт давхарга болон үүдний амбаар суурилуулах нь гаднах орчны агаарын бохирдол дотоод орчинд нэвтрэхийг бууруулах ач холбогдолтой юм.

Агаар шүүх төхөөрөмж

Гадаад орчны агаарын бохирдлыг хүний эрүүл мэндэд сөргөөр нөлөөлөхгүй хэмжээнд хүртэл бууруулах хүртэл иргэд өөрийн гэрийн дотоод орчны агаарын бохирдлыг бууруулж, бохирдол багатай орчинд амьдрах нь туйлын чухал юм. Юуны өмнө дотоод орчны агаарын бохирдлын концентрацийг бууруулах хэд хэдэн завсрын арга хэмжээнүүдийг авч хэрэгжүүлж болох юм. Тухайлбал, агаарын тоосонцрыг шүүдэг ХЭПА шүүлтүүр ихээхэн үр ашигтай. Агаар шүүх төхөөрөмжүүдийг ашигласнаар агаарын бохирдлыг улмаас үүсэх өвчнийг бууруулна.

Гэртээ тамхи татахгүй байх

Ялангуяа бага насны хүүхэдтэй эцэг эхчүүд гэртээ хүүхдүдийнхээ дэргэд тамхи татах нь хүүхдийн амьсгалын доод замын өвчинд өртөх явдлыг ихэсгэж, астма, багтраа өвчнүүдийн эрсдлийг нэмэгдүүлдэг. Гэр бүлийн бусад гишүүдтэй харьцуулахад эхийн тамхидалт нь хүүхдийн өвчлөлийн эрсдлийг нэмэгдүүлдэг. Гэр бүлийн бусад гишүүд тамхи татах нь бага насны хүүхдэд дотоод орчны агаарын бохирдлын өртөлтийг нэмэгдүүлж, амьсгалын замын хурц өвчний шалтгаан болдог. Улаанбаатар хотын хүн амын дундах жилийн дундаж өртөлтийн ойролцоогоор 21% нь гэрийн орчин дахь тамхины утаанаас үүдэлтэй байна.

Бусад эрсдэлт хүчин зүйлсийг бууруулах

Гэрийн дотоод орчны хувьд авч хэрэгжүүлэх арга хэмжээний хамгийн их үр дүнтэй арга бол цэвэр түлшний хэрэглээнд шилжих явдал бөгөөд ингэснээр гадаад болон дотоод орчны бохирдлыг хамтад нь шийдвэрлэж, бүх насны хүн амын эрүүл мэндэд агаарын бохирдлын үзүүлж буй нөлөөллийг шийдвэрлэх урт хугацааны шийдэл болно. Гэхдээ энэ ажлыг хэрэгжүүлэх өртөг нь асар өндөр байх юм.

Хүн амын утаанд өртөж буй өртөлтийн 20%-ийг гэрийн орчин дахь тамхины утаанаас үүдэлтэй байгаа ба үүний мөрөөр хэрэгжүүлэх ажлын зардал харьцангуй бага боловч өндөр үр нөлөөтэй байна.

Дулаалга, агаар нэвтрэлтийг бууруулах давхарга болон үүдний амбаар барих ажил нь харьцангуй өртөг багатай бөгөөд үнийн хөнгөлөлт үзүүлэх нь уг ажлыг эрчимжүүлэх гол хөшүүрэг болно. Зуухнаас гарч буй утаа гадаад орчин руу шууд ялгардаг учир дулаалга, агаар нэвтрэлтийг бууруулах давхарга болон үүдний амбаар барих нь гадаад орчны агаар дотогшоо нэвтэрч байгааг ихээхэн хэмжээгээр бууруулна.

Эрчим хүчний хэмнэлт, дотоод орчны температур

Гэр хорооллын айл өрхийн байшингийн дулаалгыг сайжруулж, үүдний амбаар суурилуулснаар эрчим хүчний үр ашигт байдлыг сайжруулж, түүхий нүүрсний хэрэглээг бууруулан, гадаад орчны агаарт утаа ялгаруулалтыг бууруулна. Үүнээс гадна хүйтний улиралд давхарга дулаалгаа нэмж, үүдний амбаар барих нь гадаад орчноос дотоод орчин руу агаарын бохирдол нэвтрэхийг бууруулж, өртөлтийг бууруулна.

Өвлийн улиралд дотоод орчин дахь харьцангуй чийгшил 60% байхад зохистой температур 20-24С байхад тохиромжтой байдаг. Гэвч Улаанбаатар хотын дотоод орчны температур ихэвчлэн энэ заалтаас хэтэрсэн байдаг. Үр ашигтай байдлыг хэмжих ийм арга хэмжээг хэрэгжүүлэх нь хямд төсөр бөгөөд агаарын бохирдлыг бууруулахад чухал үр дүнтэй юм.

Хүүхдэдээ хааяа гар хүрэх нь зөв үү?

nomun — Wed, 28 Nov 2018 14:22:13 +0800

Сургалт хийх явцдаа 100% дээд боловсролтой 2~5 насны хүүхэдтэй 124 эцэг эхээс "Та хүүхдэдээ гар хүрдэг үү" гэсэн асуулгыг хийж үзэхэд тэдний 72% нь ТИЙМ ээ заримдаа, 28% нь ҮГҮЙ гэсэн хариултыг өгсөн байна.

Бид ээж аавдаа зодуулж л өссөн буруудсан юм алга, Монгол хүнд алганы амт хэрэгтэй гэх.. Гэтэл анхаараарай ээж аавуудаа. Таны өссөн орчин, идэж ууж байсан хүнс, үзэж хардаг байсан нэвтрүүлэг, найз нөхдийн холбоо гээд бүгд тэс ондоогоор хувьсан өөрчлөгдөж байна. Үүнийгээ дагаад хүүхдийн сэтгэлзүй, аливааг хүлээж авах хандлага асар өөр болсонг л ойлго.

Хүүхэд бурууг хийсэн үед яагаад буруу болохыг нь тайлбарла, хүүхэд санаатай бурууг хийдэггүй. Та түргэн авираар гар хүрснээр хүүхэд та хоёрын хоорондох итгэлцлийг үгүй хийдэг. Хүүхдэд "Хайртай хайртай гэдэг байж зодож байна, худлаа байх нь!, хайртай хүмүүстээ гар хүрч болдог байх нь, өөрөөсөө дүү болон дорд хүмүүсийг зодож байж аргандаа оруулдаг байх нь" гэсэн ойлголт л хамгийн түрүүнд буудаг. Сэтгэлд нь хоногшин үлддэг.

Хүүхдийг байнга зодож шийтгэх нь тэдний өөртөө итгэх итгэлийг үгүй хийдэг. Сул дорой, олон нийтийн дунд өөрийгөө илэрхийлэх чадвар сул болдог.

Хүүхэд заль мэх зохион хэлэх, хулгай хийх, дүүгээ, найзуудаа дээрэлхэх, цохих, өөрөөсөө сул дорой нэгнийг өдөж хоргоож зодох муу авиртай болж энэ бүх муу зүйлийг хийж байгаадаа гэмшихээ ч больдог.

Хүүхэд зөвхөн томчууд өөрийг нь зодож шийтгэх вий гэж айсан үедээ л үгэнд ордог, бусад үед дураараа авирладаг сөрөг хандлагатай болдог

Хүүхдүүд дийлэнхдээ шинийг эрэлхийлж судалж танин мэдэхүйн ертөнцөөр аялах үедээ БҮТЭЛГҮЙТЭЖ буруу зүйл хийлээ гэж аав ээждээ загнуулж, шийтгүүлэхэд хүрдэг. (Ханан дээр эрээчих, 00 цаас хөвөх, гал тогоо сүйтгэх гэх мэт) Зарим үед таны анхааралыг татах гэсэндээ, хайрыг хүссэндээ элдвийг санаалчилдаг нь бас л БҮТЭЛГҮЙТЭЛд хүргэдэг.

Бага насандаа гэр бүлдээ алганы амт үзэж өссөн хүүхэд насанд хүрээд нөхрийн, эхнэрийн, бусдын хүчирхийлэлд хэт хүлээцтэй, энэ нь байх ёстой зүйл би л тэсэх ёстой хэмээн хүлээж авдаг болох хандлагатайгаараа ХАМГИЙН ХОХИРОЛТОЙ ЮМ.

Хүүхдэд том дуугарч, цохиж, зодох нь тэдний БУРУУ ҮЙЛДЭЛ-ийг тухайн үедээ зогсоож болох цаг зуурын л арга юм. Гэхдээ тэдэнд яагаад зөв, яагаад буруу болохыг нь учирлаж, тайлбарлаж, ярьж ойлгуулах нь хүүхдийн урмыг хугалж итгэлийг мохоохгүй, ирээдүйг нь СҮҮДЭРлүүлэхгүй хамгийн зөв алхам шүү.

Бид дийлэнхдээ өөрсдөө стресс ихтэй үедээ хүүхдэдээ гар хүрчихээд байгаагаа анзаараарай.

Г. Төмөрзаяа (БНСУ-ын Чонбук Улсын их сургуулийн Боловсролын Ухааны Магистр, Сэтгэл Судлалын докторант)

ХҮҮХДЭЭ ТОМ БОЛОХООС ӨМНӨ ҮЛДЭЭХ 35 ДУРСАМЖ

Mart — Fri, 23 Nov 2018 15:58:44 +0800

1. Номын санд хамтдаа оч – хүүхэддээ ном сонгож өг

2. Хамтдаа нарийн боов хий

3. Хамтдаа Легогоор хүүхдийнхээ мөрөөдлийн байшинг барь

4. Гарандаа будаг түрхэж, том ватум цаасан дээр гараараа зураг зур

5. Сайн найзыг нь гэртээ урьж, хамтдаа тогло

6. Хамтдаа усан бассейнд яв

7. Том өрөөнийхөө хивсэн дээр пикник хий

8. Хүүхэдтэйгээ бүтэн өдөржин музейгээр зугаал

9. Хамтдаа аавд нь захидал бич

10. Хамтдаа ролликоор гулгаж, дугуйн дээр сундалж яв

11. Яагаад таны хүүхэд онцгой талаар ярьж өг

12. Боломжтой бол хүүхдээ нэг өдөр ажил дээрээ дагуулж очоод, юу хийдгээ, яагаад өөрийнхөө мөрөөдлийн төлөө зүтгэх нь чухал талаар ярьж өг

13. Шувууны үүр хийж, хотын цэцэрлэгт хүрээлэнгийн аль нэг модон дээр өлгө

14. Намрын, зуны, хаврын навчсыг цуглуулж хатаамал хий

15. Ууланд авир

16. Өөрийнхөө бага насны тухай цаг гарган ярьж өг

17. Сургуулийнх нь спортын өдөрлөг, урлагийн үзлэг, хэлний баярыг ямар ч ажилтай байсан заавал очиж үз

18. Хуучин оймсоор нь гарандаа угладаг хүүхэлдэй хийгээд тогло

19. Зун ой модонд гарч жимс түү

20. Хамтдаа цэцэг тарь

21. Зугаалгаар явж голын эрэг дээр майхантай хоно

22. Хүүхэддээ морь хэрхэн унахыг зааж өгөөд, хөдөөгүүр зугаал

23. Баяр ёслолын үеэр гэр бүлийн урлагийн үзлэг зохиож, ялагчийг шагнадаг уламжлалтай бол

24. Хүүхэддээ анхны хуримтлалаа үүсгэх мөнгөний гахай худалдаж авч өг

25. Сонирхолтой бүтээлч зүйлийг хамтдаа хий

26. Хамтдаа сайн дурын үйлсэд оролц. Өөртэйгөө адилхан хүүхдүүдэд тус хүргэх нь ямар сайхан талаар ойлгуул

27. Цаасан шувуу хийж хийсгэ

28. Хамтдаа үлгэр зохиож, зураг зуран бяцхан ном хийгээрэй

29. Ямар нэг зүйл цуглуулж эхлүүл

30. Хүүхэдтэйгээ цуг шохойгоор хүмүүсийн өглөө бүр явдаг зам дээр зураг зур. "Өнөөдөр сайхан өдөр болно оо” гэдэг үгтэй

31. Элсэн цамхаг барь

32. Өдөн дэрээр байлд

33. Попкорн халааж, бүхэл өдөржин дуртай киног нь үз

34. Хамтдаа хүүхдийнхээ өрөөг чимэглэ

35. Хүүхдийнхээ бүтээлүүдээр гэртээ бяцхан үзэсгэлэн гаргаж, хамаатнуудаа урь.

Эдгээр гучин таван санааг хэвлэж аваад нэг нэгээр нь заавал хэрэгжүүлээрэй. Хүүхдийнхээ бага насны дурсамжинд аав, ээжтэйгээ хамтдаа хөгжилтэй байгаа гэр бүлийнх нь дүр зургийг үлдээгээрэй.

Хүмүүс оройтож ойлгодог, амьдралын долоон чухал дүрэм

munkhbat — Fri, 23 Nov 2018 10:25:06 +0800

1. Хүссэн зүйлээ хийхийг хүсвэл бусад хүмүүсээс илүү хичээ

Бидний ихэнх нь дуртай зүйлээ хийхээс илүү хэн нэгний зөвлөсөн эсвэл нийгмийн шаардлагаар дургүй ч гэсэн аливааг хийдэг, мөн дотроо нууцхан хүсч явдаг тэр зүйлээ хэрэгжүүлдэггүй.

Хэрэв та үнэхээр хүссэн зүйлээ хиймээр байгаа бол түүнийгээ "боломж” гэж харан одооноос түүнийг ажил хэрэг болгох хэрэгтэй. Эс бөгөөс хүмүүс хүсээгүй амьдралаараа амьдарч эхэлдэг. Иймд та нийгмийн шаардлагаар биш өөрийнхөө замаар явахыг хүсвэл хүмүүсээс хэд дахин хичээх хэрэгтэй болох нь.

2. Уур бухимдлын цаана "айдас” байдаг

Айдас муу үр дагавартай. Айдас уурыг бий болгож, уурласан хүн аливааг үзэн ядаж, үзэн ядалт шаналалд хүргэдэг. Бид ямар нэг зүйлд удаан хугацааны турш шаналах үед энэ нь дотроо ямар нэг зүйлийг удаан хадгалсантай эсвэл аливааг үзэн ядсантай холбоотой. Харин айдсаас өөрийгөө чөлөөлөх үед энэ бүхэн уур бухимдлаас, аливааг дотроо удаан тээснээс үүдсэн гэдгийг та ойлгоно. Айдсаа хүлээн зөвшөөрөх үед та түүнээс салахад бэлэн болсон байдаг.

3. Өдөр тутмын хэвшлүүд таны ирээдүйг тодорхойлно

Өнөөдөр хийж буй үйлдэл тань маргаашийн таныг бүтээж байдаг. Аливаа үйлдлийг долоо хоногийн турш хийхэд л энэ нь хэвшил болдог аж. Харин тэр хэвшил нэг жил, хоёр жил, таван жил үргэлжлэхэд та өөрөө ч мэдэхгүй асар их өөрчлөгдсөн байдаг.

Таны хийдэг жижиг гэж боддог хэвшил ч тодорхой цаг хугацааны дараа асар их өөрчлөлтийг бий болгодог. Тэгэхээр таны бий болгосон хэвшлүүд ирээдүйд хэн болохыг тань тодорхойлоход чухал үүрэгтэй учир ирээдүйд таныг хурцлах зөв хэвшлүүдийг суулгах хэрэгтэй.

4. Сэтгэл хөдлөлийг удирдаж болно

Тодорхой чадвараа хөгжүүлж болдог шиг сэтгэл хөдлөлөө ч удирдан чиглүүлэхийг сурч болно. Энэрэнгүй байх, сэтгэлийн хадтай байх, үл ойлголцлыг зохицуулж сурах гэх мэт чадваруудыг та хичээвэл эзэмшиж чадна. Хэн ч "ууртай догшин” төрдөггүй. Энэ үйлдлийг та дахин дахин гаргасан болохоор хэвшил болчихдог. Сэтгэл, оюун санааны талаас хэн бэ гэдэг нь таны олон дахин хийж буй үйлдлээс хамаардаг гэсэн үг.

5. Хүн бүрийн туулах зам, аялал өөр

Амьдрал бол эцсийн дүндээ өөрийнхөө төлөөх тэмцэл юм. Бид бүгд онцлогтой. Хүн бүр өөрийн явах зам өөр, бас давтагдашгүй. Иймд бусадтай өөрийгөө харьцуулж, тэдний амжилтад атаархаж суух хэрэггүй. Өөрийнхөө аяллыг л сайн төлөвлөх хэрэгтэй.

6. Амжилт бол эцсийн цэг биш

Амжилтад хүрэх аялал хамгийн сонирхолтой, адал явдал, алдаа оноогоор дүүрэн.

Харин амжилт өөрөө аяллын төгсгөл гэсэн үг биш. Аялалдаа явах явцад та хэнтэй хамт байсан, юу сурсан, юу үзэж туулсан, хаашаа, хэр удаан, хэрхэн явсан бэ гэдэг тань л чухал. Тэрхүү сурсан зүйлсээрээ дамжуулан нэг аяллаа дуусгасан бол дараагийн аяллаа эхлүүлж чадна.

7. Ажиллангаа хөгжилдөх нь муу биш

Ажлаа сайн хийх, үр бүтээлтэй байх нь чухал царайлах ёстой гэсэн үг биш. Харин ч эргэн тойрны хүмүүстэйгээ сайн харилцаатай, эерэг уур амьсгалтай, үе үе хөгжилдөж байж шинэ санаа, ажлын бүтээмж сайжрах давуу талтай. Хүссэн хүсээгүй бид бүгд хөгширч, үрчлээтэй болно. Иймд залуу дээрээ хөгжилдөхийн хажуугаар эрч хүчтэйгээр ажлаа амжуулахыг сурах хэрэгтэй.

Хүүхдийнхээ өөрийгөө илэрхийлэх, бичих чадварыг нэмэгдүүлэх аргачлал

munkhbat — Thu, 22 Nov 2018 17:00:50 +0800

Хүүхдийнхээ өөрийгөө илэрхийлэх чадварыг нь нэмэгдүүлэхийн тулд хамгийн түрүүнд өөрт нь таалагдаж байгаа зүйлийн тухай болон өөрт тохиолдсон зүйлсийн тухай цэгцтэй дүрслэн яриулах, түүнийг нь бичүүлэх нь хамгийн чухал байдаг.

Бичүүл. Тэгээд магт

Хүүхдийнхээ бичсэн зүйлийг уншаад эхлээд сайн талыг нь олж магт. Мэдээж засч залруулах зүйл зөндөө байгаа. Гэхдээ та тэр зөндөө зүйлийг урсгахаа тэвчээд, нэг л зөвлөгөө өгөөрэй. Зөвхөн нэгийг. Бичих чадвар, авъяас нь давтамж, туршлагаар бий болдог зүйл тул жижиг гэлтгүй сэтгэгдлийг нь бичүүлж байх. Тухайлбал авсан бэлгэндээ талархсан сэтгэгдэл бичүүлэх гэх мэт. Бичих үйлдлийг дахин дахин давтуулаарай. Мөн тэмдэглэл хөтлөх нь чухал гэсэн сэтгэгдэл үлдээхийн тулд, олон зүйл ярьж, зааж, чичлэлгүй сайн магтаж урамшуулж байгаарай.

Үг үсгийн алдааг өөрөөр нь олуулах

Хамгийн энгийн арга бол бичсэн зүйлийг нь чангаар уншуулах юм. Ихэнх тохиолдолд дуу гарган чангаар уншсанаар алдаагаа олж анхаардаг бөгөөд хэрэв алдаагаа анзаарахгүй бол та өөрөө чангаар уншиж өгч алдааг нь хэлж анхааруулаарай.

Юу бичихээ шийдэж чадахгүй байвал яах вэ?

Аливаа зүйлийг маш сайн бодуулж, тунгаалгах. Тэдгээрийн дунд хамгийн хөгжилтэй нь юу вэ гэх зэргээр асуулт тавьж тухайн өгөгдсөн сэдэвт хамаарагдах зүйлсээс хүүхдийнхээ хувьд хамгийн хамгийнийг нь олж нээж, анзаарахад нь туслана уу. Тэгээд яагаад гэсэн асуулт тавин учир шалтгааныг нь бодуулах, дараа нь юу вэ эсвэл сүүлд нь яасан гэх зэргээр дэс дарааллыг нь асууна. Ингэж тухайн сэдвийнхээ дэс дарааллыг нь олж нээнэ.

Өдрийн тэмдэглэл хөтлүүлэх

Өдрийн тэмдэглэл хөтлүүлэх нь дурсамж үлдээх төдий бус, өдрийн хийсэн зүйлээ эргэн дурсах, эргэцүүлэх, тэдгээрийгээ өгүүлбэрээр илэрхийлэн бичих, зураглаж дүрслэх зэргээр хүүхдийн оюун санааны хөгжилд маш чухал нөлөөтэй, өндөр үр дүнтэй зүйл юм.

Хүүхэд хийж хэвшээгүй эхэн үед эцэг эх нь хамт суун, харилцан ярилцаж, өдрийн хийсэн зүйлийг нь зөв цэгцтэй, эрэмблэн бичүүлээрэй. Бичих чадвар муутай хүүхдийг хүчлэх шаардлагагүй бөгөөд зүгээр л өөрт нь туссан, бодсоноор нь зурж илэрхийлүүлээрэй.

Б.Саруул

Гар утсаар "аргадуулсан" хүүхэд

munkhbat — Thu, 22 Nov 2018 13:06:56 +0800

Гар утсаар аргадуулсан хүүхэд сэтгэлийн хөдөлгөөнөө удирдах чадвар султай болдог. Өөрөөр хэлбэл өөрийгөө удирдах чадвар муу хөгжинө гэсэн үг юм.

Хүүхдээ уйлахаас нь төвөгшөөж гар утсаа өгдөг бол асуудлыг шийдэхгүйгээр аргацаадаг, хүүхдээ ойлгохыг хүсдэггүй, хүүхэдтэйгээ ярилцдаггүй,
хүүхдээсээ төвөгшөөдөг эцэг эх байнаа гэсэн үг юм.

Гар утсаар байнга аргадуулдаг хүүхэд
- уйланхай/уйлангуут л гар утсаа өгдөг/
- шүлсээ гоожуулдаг, өмдөндөө шээх, баах нь их/биеэ хянах чадвартай нь холбоотой/
- хэл, яриандаа муу/амьд харилцаа дутмаг учраас үеийн хүүхдүүдээс муу ярьдаг/
- хоолдоо муудна/хоол идэхэд нь хүртэл утас урд нь барьдаг, энэ маш муу/
- бие, булчингийн хөгжил удааширна /үргэлж хөдөлгөөнтэй байж хүүхдийн булчин хөгждөг/
- дархлаа суларна, өвчлөмтгий болно, мэдрэлийн ядаргаанд орно
- нойрондоо муудна.

Та анхнаасаа хүүхдээ гар утсаар саатуулаагүй бол хүүхэд түүнд дурлахгүй.
Хүүхэдтэйгээ байх хугацаандаа үргэлж гар утсаараа оролддог бол хүүхэд сониуч зангаараа авахыг хүснэ, мөн таныг дуурайна. Тиймээс утсаа биш хүүхдээ тэвэр, анзаар, харилц!

Хүүхдийн зохиолч, судлаач А. Найгалмаа

Цоохор майлз хэрэглэх дөрвөн шалтгаан

zulaa — Tue, 20 Nov 2018 14:36:53 +0800

Цоохор майлз бол өвөл хэрэглэхэд хамгийн тохиромжтой ногооны нэг юм. Олон төрлийн витамин, ашигтай бодисоор дүүрэн уг ногооноос та А, Е, К, В, С зэрэг аминдэмүүдээ нөхөж авахаас гадна аспарагин, тирозин, каторин зэрэг үнэт амин хүчлүүдээ сэлбэх боломжтой.

Хар ус хүнд өгдөггүйн учир

zulaa — Mon, 19 Nov 2018 13:40:08 +0800

Монголчууд эрт дээр үеэс ирсэн зочин гийчиндээ хар ус хийж өгдөггүй заншилтай. Юунаас ийм заншил тогтсон тухай бид танд өгүүлье.

Өвөл үсээ хэрхэн арчлах вэ?

munkhbat — Sat, 17 Nov 2018 15:35:27 +0800

Хүмүүс улирал бүхэнд тааруулан арьсаа арчилдагтай адил үсээ ч мөн тухан улиралд тааруулан арчилж байха хэрэгтэй байдаг ажээ. Өвлийн улиралд үс чийгээ их алддаг тул чийгшилт сайтай өгөх шампунь,ангижруулагч, тэжээлийн тос, маск хэрэглэж байх нь зүйтэй юм.

Ингээд өвлийн улиралд үсээ хэрхэн арчлах талаар бяцхан зөвлөгөөг хүргэж байна. Үүнд: шампунь, ангижруулагчаа сонгож авахдаа юуны өмнө өөрийнхөө үсний онцлог байдлыг харгалзан үзэх ёстой

*Шампунь, ангижруулагчаа сонгохдоо ямар химийн бодис нэмж орсныг тайлбар дээрээс нь үз. Химийн бодис их орсон бүтээгдэхүүн үсийг маш ихээр хуурайшуулдаг.

*Үсээ угаахдаа шампуниар хоёр дахин угаа. Эхний удаад хирийг нь арилгана, дараагийн удаад үс, толгойн хуйхны арьс бүрэн цэвэрлэгдэнэ.

*Долоо хоногт нэг удаа гүн цэвэрлэх үйлчилгээтэй шампунь хэрэглэж занш.

*Ангижруулагч байнга хэрэглэж бай.

*Долоо хоногт нэг удаа үсэндээ чийгшүүлэгч ихээр агуулсан далайн замаг болон ногоон цайны ханд агуулсан тэжээлийн тосоор бигнүүр тавь.

*Хэрхэвч нойтон үстэй гадагш гарч болохгүй. Бага зэргийн чийгтэй байсан ч тэр. Заавал бүрэн хатааж байж гадагш гарах хэрэгтэй.

*Толгой нүцгэн явах нь таны үсэнд элдэв төрлийн хорт бодис бүхий утааг шингээж, үсний тэнцвэржилтийг алдагдуулна. Мөн үс хэт даарснаас хуурайших ба толгойн судас нарийс ч үс унаж эхэлдэг.

Нойргүйдэл нь ой санамж муудаж, хөгшрөхөд шууд нөлөөлдөг

munkhbat — Sat, 17 Nov 2018 15:14:20 +0800

Урт наслах нь нойртой салшгvй холбоотой байдаг. Сүүлийн жилүүдэд хvний нойр маш их муудсаныг эмч нар тогтоож. Үүнд олон шалтгаан байх ч орчин vеийн дэндүү хурдацтай хэмнэл, экологийн бохирдол нь нойронд сєргєєр нєлєєлдєг байна. Сүүлийн vеийн мэдээгээр 40-єєс дээш насны хvмүүсийн 53 хувь нь тогтмол тайвшруулах /нойрны/ эмийн тусламжтайгаар унтдаг гэсэн судалгаа бий. Энэ хандлага бvр залуужих тєлєвтэйд мэргэжилтнүүд тvгшиж байна.

Байнга нойр муутай явснаар хvний тархи амарч чадахгvйд хvрч, бие организм тvргэн хєгшрєх, ой санамж муудах, уур уцаартай болох, дархлаа суларч євчин зовлон ээрэх зэрэг олон таагvй "сюрприз”-тэй учрах магадлалтай.

Нойргvйдлээс сэргийлэх олон зєвлємж байдаг ч яг хамгийн тєгс бvрэн судлагдсан "авралын” жорыг шинжлэх ухаан нээж чадаагvй л байна. Хvн биенээсээ хэтэрсэн ачаанаас /тухайлбал стресс, хэрэггvй шунал, атаа жєтєє, амьдралын буруу зуршил гэх мэт/ болоод сайн дураараа нойргvйдлийн "проблемтой” учирсан гэж сэтгэл зvйчид vздэг.

Хоногт 8-9 цаг унтдаг хvмүүс урт насалдаг гэсэн дvгнэлтэнд хvрчээ. Харин хоногт 6 цаг унтдаг хvмүүсийн наслалт 10 жилээр богино байдаг байна.

Дараах гурван зүйлийг гэрээсээ гаргаж хая

munkhbat — Sat, 17 Nov 2018 12:42:12 +0800

1. Үхсэн цэцэг

Баяр ёслол болон ямар нэгэн тэмдэглэлт өдрүүдээр бид хайртай, дотны хүндээ амьд цэцэг бэлэглэдэг билээ. Энэ нь орчин цагийн томоохон соёлуудын нэг бөгөөд хүндэтгэлийн хэлбэр ч гэж ойлгож болно. Гэвч хүмүүс баглаа цэцгийг гэртээ удаан хугацаагаар байлгадаг бөгөөд энэ нь маш буруу юм. Энэ нь таны гэрт сөрөг энергийг хуримтлуулдаг байна.

2. Хагарсан аяга, шаазан

Мөн та гэртээ хэрхэвч хагарсан аяга, шаазан байлгаж болохгүй. Хятадын эртний дом ярианд хагарсан аяга, шаазанд муу ёрын ад зэтгэр шүгэлдэг гэж үздэг байжээ. Тиймээс танай гэрт ямар нэгэн байдлаар аяга, шаазан хагарвал юу ч бодож, саналгүй шууд гаргаж хаяхыг танд зөвлөе.

3. Хуучирсан хувцас, гутал

Өмсөхөө больсон, хуучирч, гандсан хувцас, гутал хэрвээ танай гэрт байдаг бол эртхэн гаргаж хаяарай. Хэрвээ хүсвэл та гэр оронгүй, ядуу амьдралтай хүмүүст өгч, буян болсон ч болно шүү дээ. Харин гэртээ байлгаад байвал мөнгөгүйдэх, ядуурахын зовлонг дууддаг гэнэ.

АМЬДРАЛЫГ ИЛҮҮ ГЭГЭЭЛЭГ БОЛГОХ ДОЛООН ДҮРЭМ

munkhbat — Fri, 16 Nov 2018 16:11:20 +0800

Профессор Мартин Селигмэн эерэг аргаар сэтгэл зүйг эмчилснээр хүмүүс амьдралд илүү урам зоригтой байж, амьдралаас аз жаргалыг мэдрэх боломжтой гэдгийг судалгаандаа дурджээ. Дараах долоон дүрмийг өөрийнхөө амьдралд хэрэгжүүлснээр сэтгэл гутралыг ялан дийлж, илүү эрүүл, өөдрөг, амжилт бүтээлээр дүүрэн амьдрах боломжтой гэнэ.

Толины дүрэм

Энэ дүрэм маш энгийн. Амьдралдаа тааралдаж буй хүн бүрийг толь гэж төсөөл. Тэд яг л толь шиг өөрийн чинь гаргаж буй зан араншинг эргээд танд үзүүлнэ. Магадгүй таны хамгийн дургүй үйлдлийг ч хийж мэднэ. Эргэн тойронд байгаа хүмүүсийн харилцаа өөрөө өөрийгөө таньж мэдэх боломжийг олгож байдаг гэсэн үг юм. Ингэсний хүчинд өөрийнхөө сул талыг олж харж, түүнийгээ засаж залруулах боломжтой. Таныг магтаж сайшааж, эсвэл бүр үзэн ядаж байгаа хүмүүс бол таны толины тусгал юм. Тиймээс бүх харилцааны эхлэлийг хүн өөрөө тавьдаг гэсэн үг.

Сонголтын хүч

Амьдралд чинь тохиолдож буй бүх зүйл таны хийсэн сонголтын үр дүн байдаг. Найз нөхөд, ирээдүйн мэргэжил, амьдралын хань гэх мэт. Та бол өөрийнхөө хувь заяаны зохиогч юм. Буруу хийсэн сонголтын чинь хариуцлагыг танаас өөр хэн ч хүлээхгүй. Хэрвээ та өөр үр дүн хүлээж байсан бол сонголт хийхдээ бусад сонголтуудтай сайтар харьцуулж үзэх байж. Мэдээж, хүнд сонгож болохгүй хэд хэдэн зүйл бий. Эх эцэг, хүйс, эх орон гэх мэт. Энэ бол амьдралын жам. Бусад сонголтоо зөв хийснээр аливаа зүйлд өөрийн хүссэн үр дүнг хүртэж чадна.

Алдааны хүч

Хүн бүр алдаа гаргадаг гэдгийг ойлгох хэрэгтэй. Заримдаа бидний хийж буй үйлдэл, бидний зөв гэж бодсон зүйлс бусад хүмүүсийн хувьд буруу ойлголт төрүүлэх юм уу тэдний дургүйцлийг хүргэдэг. Дэлхий ертөнцийг зөвхөн хар цагаанаар харахаа болих хэрэгтэй. Хүн бүр төгс биш. Бүх хүнд алдаа гаргах эрх бий. Харин тэрхүү алдаагаа олж харж, хэрхэн засаж залруулж болох, дахин давтахгүй байхад анхаарах хэрэгтэй.

Авахыг хүсэж байгаагаасаа илүүг өг

Зөвхөн танаас хамаардаг зүйлс гэж бас бий. Өөрийн амьдралын хэв маяг, ажил хэрэг, хайр сэтгэлийн талаар хэнд ч гомдоллох хэрэггүй. Хэн нэгэнтэй хайр сэтгэлийн холбоотой боллоо гэж бодоход хайртай хүнээсээ яг адилхан зүйлийг шаардах нь инээдтэй зүйл. Бусдаас сайн сайхан харилцааг хүсэж байвал өөрөө эхлээд тэдэнтэй сайхан харилц. Зорилгоо эрэмбэлж сур. Аливаа зүйлээс илүү сайхан үр дүнг хүлээж байвал төсөөлж байгаагаасаа өндөр зорилго тавьж түүнийхээ төлөө ямар нэг үйлдэл хий.

Өөртөө итгэхийн гайхамшиг

Хэн ч таныг өмчлөх эрхгүй. Гэхдээ та хүмүүст өөрийн чадах зүйлээрээ туслах хэрэгтэй. Харин хариуд нь ямар нэгэн зүйл хүсэх хэрэггүй. Хэрвээ та сайн хүн байхыг хүсэж байвал хүчтэй байж, өөртөө итгэх хэрэгтэй. Мэдээж зарим зүйлд "үгүй” гэж хэлэх тохиолдол байна. Хүмүүсийн асуусан бүхэнд "тийм” гэж хариулах нь таныг аз жаргалтай болгохгүй л болов уу. Өөрийнхөө хийж чадна гэж итгэж байгаа сонголтыг л сонгох хэрэгтэй.

Одоогоороо амьдар

Өнгөрсөн зүйлийн талаар бодох хэрэггүй. Дараа дараагийн үйл явдлууд таныг хүлээж байна. Мөн ирээдүйн тухай бүү бодож шанал. Учир нь тэдгээр зүйлс ирээдүйд л тохиолдоно. Хэрвээ өнгөрснийхөө талаар бодоод байвал та сэтгэл санааны хямралд орно. Ирээдүйд тухай бодох нь сэтгэл санааг түгшүүртэй болгодог. Яг одоо амьдарч буй амьдралынхаа талаар бодож, өнөөдрийн болох үйл явдалд анхаарлаа хандуулах нь амьдралыг илүү эрч хүчтэй болгож, эргэн тойрны хүмүүст тань сайхан сэтгэгдэл төрүүлнэ.

Өөдрөг үзэлтэй бай

Эргэн тойронд тань болж буй жижиг сажиг зүйлд анхаарлаа хандуулах хэрэггүй. Амьдралыг бүү шүүмжил. Агаар салхи, голын чимээ, цэцэгс, сайхан найзууд, гэгээн мөрөөдөл, хайр дурлал гээд амьдралаас олж харах сайхан зүйлс их бий. Бүтээлч бай. Идэвхтэй бай. Толгой тархиа эерэг бодлоор дүүргэ.

Өдөржингөө буйдан дээрээ зурагт ширтэн хэвтэх нь таны амьдралд шинэ содон, сонирхолтой зүйлсийг авчрахгүй. Цагийн гарз. Ийм байдалтай байвал сайхан ирээдүйн зүг явж буй хүмүүс таны хажуугаар өнгөрч, та зогсож буй газраасаа огтхон ч хөдлөхгүй.

Эх сурвалж:BRIGHTSIDE

Амьдралыг илүү гэгээлэг болгох долоон дүрэм

munkhbat — Fri, 16 Nov 2018 14:24:28 +0800

Профессор Мартин Селигмэн эерэг аргаар сэтгэл зүйг эмчилснээр хүмүүс амьдралд илүү урам зоригтой байж, амьдралаас аз жаргалыг мэдрэх боломжтой гэдгийг судалгаандаа дурджээ. Дараах долоон дүрмийг өөрийнхөө амьдралд хэрэгжүүлснээр сэтгэл гутралыг ялан дийлж, илүү эрүүл, өөдрөг, амжилт бүтээлээр дүүрэн амьдрах боломжтой гэнэ.

Толины дүрэм

Энэ дүрэм маш энгийн. Амьдралдаа тааралдаж буй хүн бүрийг толь гэж төсөөл. Тэд яг л толь шиг өөрийн чинь гаргаж буй зан араншинг эргээд танд үзүүлнэ. Магадгүй таны хамгийн дургүй үйлдлийг ч хийж мэднэ. Эргэн тойронд байгаа хүмүүсийн харилцаа өөрөө өөрийгөө таньж мэдэх боломжийг олгож байдаг гэсэн үг юм. Ингэсний хүчинд өөрийнхөө сул талыг олж харж, түүнийгээ засаж залруулах боломжтой. Таныг магтаж сайшааж, эсвэл бүр үзэн ядаж байгаа хүмүүс бол таны толины тусгал юм. Тиймээс бүх харилцааны эхлэлийг хүн өөрөө тавьдаг гэсэн үг.

Сонголтын хүч

Амьдралд чинь тохиолдож буй бүх зүйл таны хийсэн сонголтын үр дүн байдаг. Найз нөхөд, ирээдүйн мэргэжил, амьдралын хань гэх мэт. Та бол өөрийнхөө хувь заяаны зохиогч юм. Буруу хийсэн сонголтын чинь хариуцлагыг танаас өөр хэн ч хүлээхгүй. Хэрвээ та өөр үр дүн хүлээж байсан бол сонголт хийхдээ бусад сонголтуудтай сайтар харьцуулж үзэх байж. Мэдээж, хүнд сонгож болохгүй хэд хэдэн зүйл бий. Эх эцэг, хүйс, эх орон гэх мэт. Энэ бол амьдралын жам. Бусад сонголтоо зөв хийснээр аливаа зүйлд өөрийн хүссэн үр дүнг хүртэж чадна.

Алдааны хүч

Хүн бүр алдаа гаргадаг гэдгийг ойлгох хэрэгтэй. Заримдаа бидний хийж буй үйлдэл, бидний зөв гэж бодсон зүйлс бусад хүмүүсийн хувьд буруу ойлголт төрүүлэх юм уу тэдний дургүйцлийг хүргэдэг. Дэлхий ертөнцийг зөвхөн хар цагаанаар харахаа болих хэрэгтэй. Хүн бүр төгс биш. Бүх хүнд алдаа гаргах эрх бий. Харин тэрхүү алдаагаа олж харж, хэрхэн засаж залруулж болох, дахин давтахгүй байхад анхаарах хэрэгтэй.

Авахыг хүсэж байгаагаасаа илүүг өг

Зөвхөн танаас хамаардаг зүйлс гэж бас бий. Өөрийн амьдралын хэв маяг, ажил хэрэг, хайр сэтгэлийн талаар хэнд ч гомдоллох хэрэггүй. Хэн нэгэнтэй хайр сэтгэлийн холбоотой боллоо гэж бодоход хайртай хүнээсээ яг адилхан зүйлийг шаардах нь инээдтэй зүйл. Бусдаас сайн сайхан харилцааг хүсэж байвал өөрөө эхлээд тэдэнтэй сайхан харилц. Зорилгоо эрэмбэлж сур. Аливаа зүйлээс илүү сайхан үр дүнг хүлээж байвал төсөөлж байгаагаасаа өндөр зорилго тавьж түүнийхээ төлөө ямар нэг үйлдэл хий.

Өөртөө итгэхийн гайхамшиг

Хэн ч таныг өмчлөх эрхгүй. Гэхдээ та хүмүүст өөрийн чадах зүйлээрээ туслах хэрэгтэй. Харин хариуд нь ямар нэгэн зүйл хүсэх хэрэггүй. Хэрвээ та сайн хүн байхыг хүсэж байвал хүчтэй байж, өөртөө итгэх хэрэгтэй. Мэдээж зарим зүйлд "үгүй” гэж хэлэх тохиолдол байна. Хүмүүсийн асуусан бүхэнд "тийм” гэж хариулах нь таныг аз жаргалтай болгохгүй л болов уу. Өөрийнхөө хийж чадна гэж итгэж байгаа сонголтыг л сонгох хэрэгтэй.

Одоогоороо амьдар

Өнгөрсөн зүйлийн талаар бодох хэрэггүй. Дараа дараагийн үйл явдлууд таныг хүлээж байна. Мөн ирээдүйн тухай бүү бодож шанал. Учир нь тэдгээр зүйлс ирээдүйд л тохиолдоно. Хэрвээ өнгөрснийхөө талаар бодоод байвал та сэтгэл санааны хямралд орно. Ирээдүйд тухай бодох нь сэтгэл санааг түгшүүртэй болгодог. Яг одоо амьдарч буй амьдралынхаа талаар бодож, өнөөдрийн болох үйл явдалд анхаарлаа хандуулах нь амьдралыг илүү эрч хүчтэй болгож, эргэн тойрны хүмүүст тань сайхан сэтгэгдэл төрүүлнэ.

Өөдрөг үзэлтэй бай

Эргэн тойронд тань болж буй жижиг сажиг зүйлд анхаарлаа хандуулах хэрэггүй. Амьдралыг бүү шүүмжил. Агаар салхи, голын чимээ, цэцэгс, сайхан найзууд, гэгээн мөрөөдөл, хайр дурлал гээд амьдралаас олж харах сайхан зүйлс их бий. Бүтээлч бай. Идэвхтэй бай. Толгой тархиа эерэг бодлоор дүүргэ.

Өдөржингөө буйдан дээрээ зурагт ширтэн хэвтэх нь таны амьдралд шинэ содон, сонирхолтой зүйлсийг авчрахгүй. Цагийн гарз. Ийм байдалтай байвал сайхан ирээдүйн зүг явж буй хүмүүс таны хажуугаар өнгөрч, та зогсож буй газраасаа огтхон ч хөдлөхгүй.

Эх сурвалж:BRIGHTSIDE

Бэлхүүсээр эрчимтэй тураадаг хүнс

munkhbat — Fri, 16 Nov 2018 13:37:03 +0800

Эмэгтэй хүний гоо үзэсгэлэнгийн нэг илрэл бол урт нарийхан бэлхүүс байдаг. Гэвч хамгийн түрүүн жин нэмдэг хэсэг бол бас л бэлхүүс шүү дээ. Эмэгтэй хүн бүр ийм асуудалтай тулгардагийг нуух хэрэггүй. Тэгвэл бэлхүүсээр тураах хүнсний жорыг хүргэе.

Хүнсэндээ байнга оливын тосыг хэрэглэж заншсанаар бэлхүүс нарийхан сайхан болдог.

Дүпүг хагас болгож хүнс, салатанд хэрэглэх нь нарийхан гуалаг гэдэстэй болгоно.

Ногоон цай, тэр тусмаа мөстэй, нимбэгтэй ногоон цайг бэлтгэж уух нь калори шатаатаг.

Сахарын хольцгүй бор гурилан бүтээгдэхүүн, нарийн боов, хар талх нь жин хасах хамгийн эрүүл хүнс шүү.

Улаан чинжүү болон лууванг хамтад нь түүхийгээр нь салат болгон идэж байж болно. Ингэснээр нарийн бэлхүүстэй болж турах алхамруу ойртоно. Хамгийн гол нь та дээрх бүтээгдэхүүнүүдийг тогтмол цагаар байнга идэж занших хэрэгтэй ингэснээр үр дүнгээ өгөх болно гэдгийг анхаараарай. Ингээд бүсгүйчүүддээ амжилт хүсье.

Гэрийнхээ муу энергийг хэрхэн цэвэрлэх вэ?

munkhbat — Fri, 16 Nov 2018 13:26:54 +0800

Гэр эсвэл ажлын өрөөнийхөө муу энергийг хөөх, цэвэрлэх аргаас "www.amybscher.com” сайт мэдээлжээ.

Ургамал

Ургамал нь сөрөг энергийг үлдэн хөөх байгалийн шүүлтүүр юм. Та таримал цэцэг эвсэл цэцэгний хандыг унтлаганыхаа өрөөнд байршуулж, муу энергиэс салах боломжтой. Мөн та цонхоо нээж улмаар нарны гэрлийг цэцэг дээрээ тусгаснаар өрөөгөө байгалийн аргаар цэвэрлэх боломжтой.

Цаас шатаах

Танай гэр эсвэл ажил дээр маргаан, шуугиан тасрахгүй удаж байгаа бол цаас шатаагаарай. Хэл ам хийж буй тэрхүү хүнийхээ нэрийг цагаан цаасан дээр бичээд шатаа. Үнсийг нь шууд суултуур руу хий. Энэ арга нь муу энергийг таниас болон гэр, ажлаас чинь хөөх болно.

Давс

Та зүгээр л нэг аяганд давстай ус хийгээд гэрийнхээ өрөөнүүдэд тавь. Цагийн дараа энэхүү усаа асгаж, аягаа сайтар угаа. Давстай ус таны гэрийн бүх муу энергийг өөртөө шингээж, цэвэрлэх болно.

Цэцгийн тос

Сарнай, лаванда зэрэг цэцгийн тос муу энергийг үлдэн хөөдөг. Эдгээр цэцгийг тосыг зориулалтын саванд хийгээд дараа нь гэрийнхээ буланд цацах. Цэцэгний тосыг дараа нь цэвэрлэхэд тун хялбар учир эзэгтэй та санаа зовох хэрэггүй.

Өндөр давтамжийн хөгжим

Өндөр чичирхийлэлтэй хөгжмийг 1-2 минут тоглуулахад л гэрт хуримтлагдсан муу энерги ор мөргүй алга болдог байна.

Хар ус хүнд өгдөггүйн учир

munkhbat — Fri, 16 Nov 2018 12:44:59 +0800

Монголчууд эрт дээр үеэс ирсэн зочин гийчиндээ хар ус хийж өгдөггүй заншилтай. Юунаас ийм заншил тогтсон тухай бид танд өгүүлье.

Эрт урьд цагт нэгэн баян айлд хавчиг үүрсэн бадарчин ирж гэнэ. Тэр айлын эзэгтэй дуртай дургүй бадарчинд цай хийж өгөх гэсэнд, өнөө бадарчин:

– Хэрэггүй, хэрэггүй. Би яаруу явж байна. Та харин надад савтай хүйтэн уснаасаа нэг шанагыг хийгээд өгчих гэж гэнэ. …

Айлын хүнд харин ч сайн юм болж, хурдан гэгч савтай хар уснаасаа хутгаж өгөв. Бадарчин шанагатай түүхий усыг авч залгилчихаад цааш явж байтал замдаа гэдэс нь өвдөөд болохоо байж, бие зассанд мөнгөөр хүндэрч гэнэ.

Түүнээс хойш тэр бадарчингийн амьдрал өдрөөс өдөрт сайжирч, үеийн үедээ баяжсан бөгөөд харин бадарчинд хар ус хийж өгсөн баян айлын амьдрал өдрөөс өдөрт муудаж, үеийн үедээ ядуу зүдүү амьдарсан гэдэг.

Тэр бадарчин жирийн хүн биш байсан учраас зориуд баян айлын буяныг авахаар очсон байжээ. Үүнээс хойш Монголчууд зочиндоо хар ус өгөхийг ихэд цээрлэх болсон ба зочноо ихэд хүндэтгэн халуун хоол, ундаар дайлдаг болсон ажээ.

Зайрмаг идсэнээр сэтгэл санаа тайвширдаг

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 17:12:59 +0800

Зайрмагийг хүмүүс эртнээс ашиггүй хүнс хэмээн бодсоор ирсэн. Гэхдээ гүйлсэн булчирхайн мэс заслын дараа цус тогтоох зорилгоор хэрэглэхийг зүй ёсны мэт хүлээн зөвшөөрдөг. Эртний домогт эмч Гиппократ хөлдөөсөн зуурмаг нь биеийн байдлыг сайжруулна хэмээн зөвлөдөг байж.

Зайрмагийг олон талын ашигтай гэдгийг судлаачид батлан тогтоосон байдаг. Английн Шинжлэх Ухааны Судалгааны Холбооноос зайрмагийг олон талаас нь судалжээ. Зайрмаг идсэнээр стрессээс хамгаалагдаж, сэтгэл санаа тайвшруулах үйлчилгээ үзүүлдэг – серотонин хэмээх бодисын ялгаруулалтыг нэмэгдүүлдэг гэж дүгнэжээ.

Мөн зайрмаг тогтмол долоогчид, зайрмаг идэх дургүй хүмүүсийг бодоход илүү аз жаргалтай байдлыг мэдэрдэг гэнэ. Зайрмагийг ялангуяа зуны халуунд хамраас цус гоожиход түргэн хугацаанд цус тогтоох зорилгоор ашиглаж болно. Үүний тулд сайн хөлдсөн зайрмагийг хэд хэдэн удаа залгихад л хангалттай. Германы эрдэмтэд ердийн зайрмаг нь мэдрэлийн туйлдалт, хэт ядаргааг гайхамшигтайгаар бууруулдаг хэмээн дүгнэсэн байна. Учир нь сүүн дотор Л-триптофан хэмээн нэрлэгдэх, мэдрэлийн системийг маш сайн тайвшруулж, сэтгэл сэргээгч бодис агуулагддаг байна.

Эрдэмтэд энэ бодис нойргүйдлийг бууруулахад тустай хэмээн бас үздэг. Гэхдээ Л-триптофан нь нэмэх температурт энэ чанараа удаан хадгалж чадахгүй задардаг ба хасах температурт дээрх бүтцээ удаан хадгалж нөлөө үзүүлж чаддаг гэнэ. Насанд хүрэгчид зайрмаг идэхэд сэтгэл тааламжит байдлыг нэмэгдүүлэн тайвшруулах үйлчилгээ үзүүлдэг хэмээн эрдэмтэд санал нэгтэй дүгнэжээ.

Ус хангалттай хэмжээнд уудаггүй хүний биед гарах сөрөг өөрчлөлтүүд

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 17:05:22 +0800

Ус хангалттай хэмжээнд уухгүй байгаа хүний биед гарах өөрчлөлтүүдийн талаар "brightside.me” сайт мэдээллээ.

Нэг

Ам, уруул байнга хуурайшиж, өнгөө алдах.  Ус бага уух тусам таны арьс хуурайших болно. Таны биеийн арьс хуурайшиж, өнгөө алдах. Нүүрний будаг сайн тогтохгүй байх. Арьс чийгээр дутаж, үрчлээтэх. Хөгшрөлт хурдан явагдана. Тиймээс та байнга ус ууж эрүүл мэндээ хамгаалаарай. Эрэгтэй хүн өдөр 2 литр, эмэгтэй хүн 1.5 литр ус уух ёстой.

Хоёр

Ам цангах, толгой өвдөх

Гурав

Нүд аргаж, улайх.

Дөрөв

Биеийн шингэн багассан үед гүйх, бүжиглэх зэрэг хөдөлгөөн хийхэд амархан ядарч сульдах.

Тав

Ус бага уухад таны булчингийн масс багасах эрсдэлтэй.

Зургаа

Ундны ус хүний бие дэх хорт бодисуудыг биеэс гадагшлуулдаг. Хэрвээ та бага уудаг бол амархан өвдөх эрсдэлтэй.

Долоо

Амархан ядарч сульдах, шарх эдгэрэхгүй удах

Найм

Өлсөх мэдрэмж төрөх

Ес

Хоол боловсруулах эрхтний асуудалтай тулгарах аюултай. Өтгөн байнга хатах, шээсний үнэр хурц болох.

Ус хангалттай хэмжээнд уудаггүй хүний биед гарах сөрөг өөрчлөлтүүд

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 16:50:36 +0800

Ус хангалттай хэмжээнд уухгүй байгаа хүний биед гарах өөрчлөлтүүдийн талаар "brightside.me” сайт мэдээллээ.

Нэг

Ам, уруул байнга хуурайшиж, өнгөө алдах.  Ус бага уух тусам таны арьс хуурайших болно. Таны биеийн арьс хуурайшиж, өнгөө алдах. Нүүрний будаг сайн тогтохгүй байх. Арьс чийгээр дутаж, үрчлээтэх. Хөгшрөлт хурдан явагдана. Тиймээс та байнга ус ууж эрүүл мэндээ хамгаалаарай. Эрэгтэй хүн өдөр 2 литр, эмэгтэй хүн 1.5 литр ус уух ёстой.

Хоёр

Ам цангах, толгой өвдөх

Гурав

Нүд аргаж, улайх.

Дөрөв

Биеийн шингэн багассан үед гүйх, бүжиглэх зэрэг хөдөлгөөн хийхэд амархан ядарч сульдах.

Тав

Ус бага уухад таны булчингийн масс багасах эрсдэлтэй.

Зургаа

Ундны ус хүний бие дэх хорт бодисуудыг биеэс гадагшлуулдаг. Хэрвээ та бага уудаг бол амархан өвдөх эрсдэлтэй.

Долоо

Амархан ядарч сульдах, шарх эдгэрэхгүй удах

Найм

Өлсөх мэдрэмж төрөх

Ес

Хоол боловсруулах эрхтний асуудалтай тулгарах аюултай. Өтгөн байнга хатах, шээсний үнэр хурц болох.

Эмэгтэй хүний энерги ингэж сэргэдэг

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 16:42:03 +0800

1. Даашинз, юбка өмсч бай. Ингэснээр эмэгтэй хүний төрөлх энерги сэргэдэг.

2. Гар хумсаа тогтмол арчилж, цэвэр байлгах. Үзэсгэлэнт гарыг үнсэх сайхан гэж эрчүүд ярьдаг. Сайхан гар сайн энерги төвлөрүүлдэг.

3. Сайн зохиол унш. Ялангуяа хүний хувь заяаны тухай зохиол унших нь илүү ашигтай. Иймэрхүү ном уншсанаар өөрийгөө илүү мэдрэх болно.

4. Бүжиглэ. Тэр тусмаа араб юм уу, латин америк бүжиг хамгийн тохиромжтой. Эмэгтэй хүний энерги, тачаангүй байдлыг улам цогцлоодог аж.

5. Дуу аялж, заримдаа чанга дуулж бай.

6. Дуртай хоолоо амттай хийж сур. Ямар ч хоолыг хэнээс ч дутахааргүй хийдэг бол гайхамшиг биш гэж үү. Өөрөө жор зохио. Эмэгтэй хүн өөрийн гараар хоол бэлтгэж, хайртай хүмүүсээ дайлах нь энергийн эх үүсвэр юм.

7. Гол нуур далайн эргээр зугаалах. Ус эмэгтэй хүний ямар ч нөхцөлд дасан зохицох чадвартай, хүчирхэг болгодог.

8. Цэцгийн баглаа худалдаж авах. Цэцэг эмэгтэй хүнийг аз жаргалтай болгохоос гадна сөрөг энергийг үргээдэг.

9. Хувцасны шүүгээгээ цэгцтэй байлгах. Хэрэггүй, хуучин хувцас, хэрэглэл эмэгтэй хүний энергийг султгадаг.

10. Ойрын өдрүүдэд юм уу сар, жилийнхээ төлөвлөгөөг гаргах. Ямар ч эмх замбараагүй байдал эмэгтэй хүнийг сүйтгэдэг. Хэрэв та ингэж хэвшээгүй бол ядаж ойрын хоногийн төлөвлөгөөгөө боловсруулаарай. Цаашид ч сар, жилээр нь гаргадаг болж болно.

11. Эрүүл зөв хооллолт. Муу зуршлуудаас хол бай. Зөвхөн тамхи, согтууруулах ундаа ч бус залхуурал, хараалын хэллэг зэргийг хэрэглэдэг бол татгалз.

12. Сайн сайхан аж төрж буй хүмүүсийн талаар болон танин мэдэхүй, оюуныг цэнэглэх мэдээлэл бүхий ном сэтгүүл унш. Элдэв хов жив, хар мэдээлэлтэй сэтгүүлээс хол байсан нь дээр.

13. Номын дэлгүүрээр тогтмол зочилж бай. Орох болгондоо ном худалдан авах албагүй ч гарсан ном, зохиолын хуудсыг эргүүлэн орчин үетэйгээ хөл нийлүүл. Номын дэлгүүрээр зугаалах нь эмэгтэй хүнийг ихэд тайвшруулж, сайхан энергитэй болгодог уу, найз бүсгүйтэйгээ өдөрт ядаж хагас цаг агаар амьсгалж алх. Эмэгтэй хүн гал голомт хамгаалагч хэдий ч байгальтай тогтмол холбоотой байх хэрэгтэй.

14. Явган зугаалгад цаг гаргаж бай.

Та дэлгүүрт байгаа элдвийн сайхныг харж, өмсч үзсэн таалагдсан нэг зүйлээ удахгүй авна гэж төсөөлж болно. Үнэнээсээ сэтгэлдээ дүрслэн явсан тэр зүйл удалгүй таных болох тийм их энерги эмэгтэйчүүдэд бий.

15. Амьтан тэжээ, эсвэл цэцэг тарьж болно. Амьдрал сонирхолтой болно.

16. Дэлгүүр хэсэх. Заавал худалдан авалт хийх шаардлаггүй.

17. Hайз бүсгүйчүүдээ цуглуулан юу ч хамаагүй хий. Зүгээр дэмий хөгжилдсөн ч болно. Ингэснээр та бүхэн энерги солилцоно.

18. Иогоор хичээллэх. Эрэгтэй хүн дасгал хийдэг байлаа ч энерги хуваалцаж чаддаггүй. Харин эмэгтэй хүн төрөлх зохилдлогоороо сайн бүхнээ бусдад түгээх чадвартай. Иогийн дасгал оюун ухааныг тайвшруулж, эрч хүчийг бий болгодог.

19. Буян үйлдэж бай. Их бага хамаагүй ямар ч буян эмэгтэй хүний энергийг цэвэр утгаар нь илэрхийлнэ. Тусч сэтгэл буянаас ялгаагүй. Тусламж хэрэгтэй юм уу, өлссөн хүмүүсийг хооллож бай. Хэрэгтэй үед цагийг нь олж гэдэг шиг өчүүхэн ч атугай зүйлээр бусдыг баярлуулж бай.

20. Тансаг үнэртэй тос уусгасан юм уу, эсвэл сарнайн дэлбээ, тайвшруулах давстай онгоцонд хэвтэх. Энэ бол зүгээр нэг амралт бус, харин биедээ тайвшрал бэлэглэж, өөрөө дүүрэн энерги хүлээн авах арга.

21. Ойр дотныхоо хүмүүсийг зөөлөн дулаан үгсээрээ ч болов энхрийлэн халамжил. Хайртай хүмүүстээ хэр их анхаарал хандуулна төдий чинээ сайн, сайхан энергиэр цэнэглэж байна гэсэн үг.

Source: SoKo

Өвлийн улиралд гараа хэрхэн арчлах вэ?

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 16:12:55 +0800

Өвлийн цагт гар нь хөхөрчихсөн, умайгаад хатчихсан юм шиг харагддаг охид эмэгтэйчүүдийг харж байсан уу. Учир нь хүйтний улиралд хүний арьс хамгийн их хуурайшдаг. Мөн даарснаас болж эрт арьс нь үрчийх хандлагатай байдаг. Тиймээс хүний нүдэнд хамгийн амархан өртдөг гараа зөөлхөн, дулаан, булбарай байлгахын тулд гадагш гарахаас 30 минутын ємнє гартаа тослог ихтэй тос тvрхэж заншаарай.

hand_adv

Гарны арьс хэдий зузаан ч гэсэн байнга л хуурайшаад байдаг , мэдээж та нарых ч гэсэн тэгдэг байх гэж бодож байна . Бид өдөр бүр л юм угаан, хоол хийнэ гээд байнга л гараа угаадаг , тэр үед тос турхэсэн ч гэсэн нэг л хуурай санагддаг , хэдий тос түрхэсэн ч гар тосийг хүлээж авахгүй ,сүүлдээ арьс нь сулраад хөгшин хүнийх шиг харагддаг .

Ийм болсон арьсанд scrub /үрэгч маск болон өөрт чинь тохирч таарч байгаа маск-нуудаасаа тавих хэрэгтэй. 7 хонгот 2 удаа. Унтахасаа өмнө байвал маш сайн юм.

Маск маш амархан : Оливэ ойл 1 цайний халвага ,сахар 3 халвага ,honey 1 цайний халвага эдгээрийг холиод гартаа тавиад хойноос нь урагшаа жижигхэн эргүүлэгтэйгээр хурууний үе дээр зөөлөн эргүүлэж хуруунийх үзүүр хуртэл массаж хийгээрэй . дараа нь гялгар уутанд гараа ороогоод 10-15 мин байлгаад , угаах хэрэггүй ,сахарийн үлдэгдэлийг зөөлөн арчиж авахад л болно. Маш их чийг өгсөнг та мэдэрнэ .

Эх сурвалж http://www.info.mn

Нойрны биологийн цаг

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 15:55:09 +0800

-Оройны 21.00 – 23.00 цаг: Энэ цагуудад хүний биенээс хэрэгцээгүй хорт бодисууд гадагшилж байдаг. Оройны 21.00 цагийн үед хүн тайван амгалан хэвтэх, суух юм уу, намуухан хөгжим сонсох хэрэгтэй. Хэрэв чи энэ цагийг аяга тавгаа угаах, эсвэл хүүхдүүдээ асрах мэтэд зориулан завгүй бөгөөд сандруу өнгөрүүлвэл энэ нь өдрийн туршид чиний биед цугларсан хорт бодисууд тэндээ хуримтлагдахад нөлөөлнө.

-Оройн 23.00 цагаас – Шөнийн 01.00 цаг: Яг энэ үед элэг өөрөөсөө хорт бодисыг гадагшлуулдаг. Гэхдээ зөвхөн "эзэн бие” нь гүн нойрондоо автаж байвал…

-Шөнийн 01.00 – 03.00 цаг: Харин энэ үед цөс цэвэрлэгддэг. Мөн л гүн нойрон дунд л цэвэрлэх процес явагдана.

-Үүрийн 03.00 – 05.00 цаг: Үүрийн энэ үеэр уушги өөрийгөө цэвэрлэдэг юм. Тиймээс яг 03-05 цагийн хооронд хүн нойрондоо бага зэрэг ханиалгах нь бий. Энэ нь хэвийн үзэгдэл учраас, үүнээс болж ханиадны эм уух хэрэггүй.

-Өглөөний 05.00 – 07.00 цаг: Бүдүүн гэдэсний цэвэрлэгдэх цаг. Энэ үеэр хүндээр бие засч гэдсээ хоосолвол сайн.

Өглөөний 07.00 – 09.00 цаг: Энэ үеэр нарийн гэдэс нь шим тэжээлийг боловсруулдаг. Тиймээс үүнээс өмнө өглөөний цайгаа уусан байвал сайн. Өвчтэй хүмүүс өглөөний 6:30-аас өмнө өглөөний цайгаа уух хэрэгтэй. Харин биеийнхээ жинг хадгалахыг хүсч байгаа бүсгүйчүүдэд 7:30 минут илүү ашигтай.

Жаргалант сумын хүүхдийн цэцэрлэг шинэ өргөтгөлтэй боло

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 12:59:01 +0800

Өглөөний цай бол таны өдрийн турш идэж уух хоол хүнснээс эрүүл мэндэд хамгийн хэрэгтэй нь. Өглөөний унд нь төв мэдрэлийн системийг цочроож , тархи толгой сэргэг, сэтгэл санааг урамтай болгосноор ажиллах эрч хүч өгнө. Мөн ходоод гэдсийг угааж бодисын солилцоог идэвхжүүлсэнээр цусны даралт, бөөрний архаг үрэвсэл зэрэг олон төрлийн өвчнөөс сэргийлэхэд тусалдаг. Хэрэв өглөө бүр цай ундаа уухгүй явсаар байвал цөс чулуужиж болзошгүй. Учир нь, өглөө бүр өлөн элгээрээ явсаар цөсний шингэн өтгөрч, хүчил нь багассанаар чулуужиж эхэлдэг байна.

Өглөөний цай нь эрүүл мэндийн хувьд ийм ашиг тустайгаас гадна жингээ хянахад хэрэгтэй. Өглөө бүр цай ууж хэвших нь өдөр, оройн цагаар их идэхээс сэргийлж, өдрийн турш зөв зохистой хоол идэх үндэс болдог.

Ногоон цай компьютерийн хорноос хамгаална

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 11:53:39 +0800

Бээжингийн их сургуулийн эрдэмтэд компьютерээс ялгарах цацрагийн хорт нөлөөг бууруулах арга олжээ. Олон жил судалсны дүнд биед шингэсэн хүнд элементийг гарган зайлуулах үйлчилгээ ногоон цайнд байдаг болохыг олж тогтоосон байна.

Эрдэмтдийн хэлж байгаагаар хортой цацраг ялгаруулдаг цахилгаан хэрэгслээс хамгаалахын тулд өдөрт хоёр аяга өтгөн ногоон цай уух хэрэгтэй гэнэ. Үл исэлдүүлэгч чанар нь С амин дэмээс 100 дахин, Е амин дэмээс 25 дахин хүчтэй байдаг тул цацраг туяанаас найдвартай хамгаалдаг аж. Мөн найрлаганд нь байдаг "танин” хэмээх бодис хортой, хүнд элементүүдийг бие махбодиос шахан гаргадаг байна. Гэхдээ их хэмжээний болон удаан хугацаанд хуримтлагдсан цацрагийг ногоон цай эмчилж дийлэхгүй.

Тиймээс өдөр компьютерийн ард суудаг бол өдөрт 400 мл-ийг тогтмол уух шаардлагатай аж. Ногоон цай нь цацрагийн хороос бие махбодийг цэвэрлэхээс гадна цусны эргэлт, бодисын солилцоог сайжруулж, судасны эсийн давхаргыг нөхөн сэргээдэг. Шингэвтэр ногоон цай даралт бууруулдаг бол өтгөн хандтай, ялангуяа, элсэн чихэртэй нь ихэсгэдэг байна.Энэ цай нь хорт хавдрын эсрэг үйлчилгээтэй, цусан дахь сахарын түвшинг зохицуулдаг учир чихрийн шижинтэй хүмүүст тустай болох нь судалгаагаар тогтоогдсон юм.

Амин дэм ихээр агуулдаг тул нарийн судсан дахь цусны эргэлтийг сайжруулдаг. Тиймээс улайж, өвдсөн үед энэ цайгаар нүдээ угаахад үрэвслийг богино хугацаанд дардаг байна. Ногоон цайны ач тус үүгээр дуусахгүй бөгөөд гоо сайханд ч сайн нөлөө үзүүлдэг.

Арьсны нүх тэлж хөлс ялгаруулалтыг нэмэгдүүлдэг тул арьсыг гүнээс нь цэвэрлэж өгдөг. Мөн мэдрэмтгий арьсыг тайвшруулж, үрэвслийн эсрэг үйлчилгээ үзүүлдэг байна. Үүнээс гадна дотор муухайрах үед зовиурыг намдааж, ходоодны үйл ажиллагааг сайжруулдаг аж. Харин хэт өтгөн хандалж уувал зүрхний хэм алдагдуулж болзошгүй гэнэ.

Цусан дахь сахарын хэмжээгээ хэрхэн бууруулах вэ?

munkhbat — Wed, 14 Nov 2018 10:22:37 +0800

Цусан дахь сахарын хэмжээгээ бууруулах аргаас "www.wikihow.com” сайт нийтэлжээ.

Алхам №1

Чихрийн шижинтэй өвчтөнүүд байнгын хяналтад Дотоод шүүрлийн булчирхайн эмчийн хяналтад байх шаардлагатай. Ингэснээр цусан дахь глюкозын түвшингээ аль болох хэвийн хэмжээнд байлгах боломжтой болох юм.

Алхам №2

Өөрсдийн цусан дахь глюкозын хэмжээгээ хэдийд, ямар давтамжтай хянах нь олон хүчин зүйлээс хамаарна. Сахар багасгах эм уудаг, инсулин тарианд орсон хүмүүс цусан дахь сахарын хэмжээгээ өдөр бүр хэмжиж үзэх шаардлагатай. Учир нь өдөрт хэдэн удаа, хэдий хэмжээний тунгаар тарих инсулины тунг тодорхойлохын тулд хэмжилтийг өдөр бүр хийх шаардлагатай болдог.

Алхам №3

Хоолны дэглэмийг хөдөлгөөнтэй хослуулж чадсанаар глюкозын хэмжээгээ нэг түвшинд барьж болно. Хэрвээ цусан дахь глюкозын түвшинг тогтмол хянаж, тэмдэглэж байвал эдгээр арга хэмжээнүүд илүү үр дүнтэй хэрэгжих болно. Хоол хүнсэнд агуулагдсан нүүрс усны хэмжээг нарийн тооцож, өвчтний биед хэрхэн нөлөөлөхийг нь олж мэдэх боломжтой учраас хоол идсний дараа цусан дахь сахарын хэмжээгээ хэмжих шаардлагатай байдаг.

Алхам №4

Байнгын эрүүл хүнс хэрэглэх шаардлагатай. Мөн тогтмол цагтаа хооллох.

Алхам №5

Кофе, цай болон гаазтай ундаа зэргээс татгалзах хэрэгтэй.

Алхам №6

Сүү, тараг уух хэрэгтэй.

Алхам №7

Оройн цагаар архи согтууруулах ундаа болон илчлэг ихтэй хоол хүнснээс татгалзаарай.

Алхам №8

Та эрүүл мэндийнхээ төлөө илүүдэл жингээсээ хагацах хэрэгтэй.

Чихрийн шижинтэй гэдгээ мэдэх арван алхам

munkhbat — Tue, 13 Nov 2018 13:57:45 +0800

Америкийн "www.wikihow.com” сайт чихрийн шижин туссан эсэхээ хэрхэн мэдэх зөвлөгөөг нийтэлжээ.

Алхам №1

Гадны нөлөөгүйгээр хөл, хөлний хуруу шархалж, гэмтэх.

Алхам №2

Хөлийн улны арьс ширүүн болох, өвдөх.

Алхам №3

Хөлөнд яс ургах. Хэрвээ таны хөлөнд яс ургасан, ургаж байгаа бол бариун гутал өмсөхөөс зайлсхий. Мөн орой бүр хөлөө бүлээн усаар угаа.

Алхам №4

Гар, хөлийн булчин өвдөх, хавдах шинж тэмдэг илрэх.

Алхам №5

Гэдсээр хатгуулж, суулгах.

Алхам №6

Нүдэн дотор мах ургах

Алхам №7

Ам ойр ойрхон цангах. Амны ойр орчим хуурайших.

Алхам №8

Нойронд муу болох, хэт таргалах.

Алхам №9

Шарх удаан эдгэрэх. Өвчлөмтгий болох.

Алхам №10

Арьс загтнах, сульдах, ядрах.

Томуу, томуу төст өвчнөөс хэрхэн сэргийлэх вэ

munkhbat — Mon, 12 Nov 2018 17:06:28 +0800

Нийгэм   Эрүүл мэнд

Мөсөөр арьсаа арчлах зөвлөгөө

munkhbat — Mon, 12 Nov 2018 13:30:22 +0800

Мөсөөр нүүрээ арчсанаар арьс толигор, гэрэлтсэн болох бөгөөд цусны эргэлт сайжирч байдаг. Зөвхөн усан мөсөөр арчихгүй өөрийнхөө арьсанд тохирсон бүтээгдэхүүнийг мөс болгон хэрэглэснээр арьсанд илүү тэжээл өгч, эрүүлжүүлж, нүхжилтийг багасгаж, байгалийн өнгийг сэргээж, үрчлээнээс сэргийлж байдаг. Тиймээс та бүхэндээ дараах зөвлөмжийг хүргэж байна.

1. Будааны угаасан усаар арьсаа арчлах

Будаа угаасан усаа асгахгүйгээр гоо сайхандаа ашиглаж болно. Будаа угаахдаа 2-3 удаа давтан угаадаг шүү дээ. Тиймээс 2 дахь угаалтын усыг аваад мөс хөлдөөгчиндөө хийж хөлдөөнө. Тэрхүү мөсөөрөө нүүр болон, хүзүүнийхээ арьсыг арчина. Япон, Солонгос зэрэг орны эмэгтэйчүүдийн сайхан арьсны нэгэн нууц бол цагаан будааны усаар нүүрээ угаах байдаг. Тэд бас будааны шүүсээ мөс болгон хэрэглэдэг бөгөөд нүүрийг цайруулж, элдэв толбыг бүдэгрүүлэхээс гадна нүүрний нүхийг агшааж арьсыг жигд өнгөтэй болгодог юм байна. Долоо хоногт 2-3 удаа нүүр, хүзүүндээ түрхэнэ.

2. Өргөст хэмхний шүүсээр мөс бэлтгэх

Арьсыг хамгийн сайн чийгшүүлдэг бүтээгдэхүүний нэг бол өргөст хэмх юм. Өргөст хэмхийг маш нимгэн хэрчээд нүүрэндээ маск болгон хэрэглэхээс гадна 1-2 өргөст хэмхийг миксэрдээд дээр нь багахан ус нэмж хутгаад мөс хөлдөөгчиндөө хийж хөлдөөн хэрэглэдэг. Арьсыг чийгшүүлж, арьсны байгалийн өнгийг сэргээдэг бөгөөд хуурай болон батгатай арьсанд тохиромжтой байдаг. Мөн та ядарч сульдсанаас болж арьсанд тань асуудал үүссэн бол ач тусаа үзүүлэх болно.

Энэхүү мөсийг 7 хоногт 2-3 удаа нүүр хүзүүндээ түрхэж хэрэглэнэ.

3. Ууттай байхуу цайтай мөс

Та байхуу цайгаа хэрэглээд хаядаг уу. Тэгвэл хаяхгүйгээр мөс болгон хөлдөөгөөд нүүр хүзүүндээ хэрэглэж болох юм байна. Нүдний доогуур татсан хөх туяаг багасгаж, нүдний ядаргааг тайлж, нүд хавдаж бүлцийсэн үед хэрэглэхэд тохиромжтой. Энэ тохиолдолд 4-8 минут тавьж хэрэглэнэ. Мөн ногоон цайг ашиглаж болох бөгөөд цайгаа усанд хандлаад тэрхүү цайгаа мөс хөлдөөгчинд хийж хөлдөөнө. Энэ нь нүхжилтийг багасгаж, арьсыг залуужуулах үйлчилгээ үзүүлдэг. 7 хоногт 1-2 удаа нүүрний шугамын дагуу арчиж хэрэгдэнэ.

4. Сүүтэй мөс

Сүүн нь арьсыг цайруулах, гэрэлтсэн болгох байгалийн бүтээгдэхүүн юм. Хүйтэн сүүгээ хэвэндээ хийж хөлдөөгөөд нүүрэндээ массаж хийж өгөөрэй. Энэ нь таны арьсыг чийгшүүлж, өнгийг сэргээж өгнө.

5. Гааны навчтай мөс

Гааны навчаа жижиглэн хэрчээд устай хольж миксэрдээрэй. Дараа нь хэвэндээ хийж хөлдөөгөөд зөөлөн иллэг хийх маягаар үрнэ. Арьсны бактерыг арилгах болно.

Яагаад эрт босох ёстой вэ?

munkhbat — Mon, 12 Nov 2018 11:30:37 +0800

Жингээ барихын тулд амттай зүйлээс татгалзаад хэрэггүй

munkhbat — Fri, 09 Nov 2018 16:58:43 +0800

Хүмүүс биеийн жингээ хэвэнд нь байлгахын тулд хоолны дэглэм барьж, элдэв амттай зүйлээс татгалздаг нь нууц биш. Тэгвэл эрдэмтэд тэгтлээ туйлшраад хэрэггүй хэмээн зөвлөж байна. Нэгдүгээрт, хар шоколадыг хэрэглэх нь зүйтэй. Ийм шоколад сүүтэй шоколаднаас илчлэг бага бөгөөд зүрх, судасны тогтолцоонд эерэг нөлөөлөл үзүүлдэг гэнэ шүү. Зөгийн балыг зөв зохистой хэрэглэ. Зөгийн баланд хүнд хэрэгтэй аминдэм, эрдэс бодисууд ихээр агуулагддаг. Бидний идэх дуртай мармелад, зефир ч мөн илчлэг багатай бөгөөд холестерины хэмжээг бууруулдгаас гадна төмөр, фосфорыг ихээр агуулдаг.

Витаминлаг смүүти гэртээ хэрхэн бэлдэх вэ? Дараах аргаас суралцаарай

munkhbat — Fri, 09 Nov 2018 16:42:40 +0800

Биед дутагдаж байгаа олон төрлийн витаминыг жимс жимсгэнээс нөхөж авах боломжтой. Тиймээс байгалийн амтат жимс ашиглан смүүти бэлдэж уугаад, өөрийн биедээ анхаарал тавиарай. Ялангуяа хоолны дэглэм барьж байгаа эмэгтэйчүүд уувал хоолыг нөхөж, хэрэгцээтэй витаминыг ч өгөх юм. Доорх орцуудыг блендэрт хийж сайтар холиод л уухад бэлэн болно.

Ойн жимстэй смүүти

Орц:

1 аяга тослог багатай D амин дэмтэй сүү

2 хоолны халбага ойн жимстэй тараг

1/8 цайны халбага нунтаг цагаан гаа

3 ширхэг мөс

Нэрс гадилтай смүүти

Орц:

1 ширхэг гадил

100 грамм нэрс

1/2 стакан тараг эсвэл хүйтэн сүү

Гүзээлзгэнэтэй смүүти

Орц:

1/2 аяга гүзээлзгэнэтэй тараг

1/2 аяга д аминдэмтэй сүү

4-5 мөс

4 халбага гүзээлзгэнэтэй зайрмаг

2 халбага бор элсэн чихэр

Бэлэн болсон смүүтиг удаалгүй хийх хэрэгтэй. Хэрвээ удаавал шим тэжээл, витаминлаг чанараа алддаг.

Шалтгаангүйгээр турж эцэх нь чихрийн шижинтэйг илтгэнэ

munkhbat — Fri, 09 Nov 2018 16:30:27 +0800

Чихрийн шижин өвчинтэй тэмцэх дэлхийн өдөр арваннэгдүгээр сарын 14-нд тохионо. Энэ жил тус өдрийг тохиолдуулан дэлхий нийтээрээ "Гэр бүл ба чихрийн шижин” уриан дор тэмдэглэх ажээ. Дэлхийд чихрийн шижин өвчнөөр 1980 онд 108 сая хүн, түүнээс хойш хоёр дахин нэмэгдэж, 4.7 хувиар өсчээ. 2016 онд 1.6 сая хүн чихрийн шижин өвчний улмаас нас барж, өдгөө 422 сая хүн чихрийн шижинтэй амьдарч байна гэсэн Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагаас гаргасан 2016 оны судалгаанд тусгагджээ.

Монгол Улсад энэ өвчин 1960-аад оны үед бүртгэгдээгүй байв. Харин 1999 онд явуулсан судалгаанд 30 орчим мянган хүн чихрийн шижинтэй гэсэн дүн гарчээ. 2009 онд хийсэн судалгаагаар 60 гаруй мянган хүн өвчтэй байсан аж. Хамгийн аюултай нь тухайн үед эмчийн хяналтад ороогүй олон хүн байсан гэнэ. Энэ мэтчилэн сүүлийн жилүүдэд зүрх судас, чихрийн шижин өвчнөөр өвчлөгчдийн тоо нэмэгдэж байгаа аж. 2016 оны эрүүл мэндийн үзүүлэлтээр 10 мянга хүн амд нийт 78.6 байсан бол 2017 онд энэ тоо 22.2 –оор өсч 100.8 болсон байна. Эцэг, эх нь хоёулаа чихрийн шижин өвчнөөр өвчилсөн тохиолдолд хүүхэд өвчлөх магадлал 90 хувь гэж үздэг юм байна.

Чихрийн шижин өвчнөөр өвчилсөн тохиолдолд ам цангахаас гадна шингэн алдах нь ихэсдэг байна. Мөн ямар ч шалтгаангүй ядарч, турна. Биеэр идээтэй тууралт гарна. Эмэгтэй хүнд шээсний дараа үтрээний хэсгээр загатнах шинж тэмдэг илэрнэ. Чихрийн шижин, цусны даралт хоёр ихэр юм. Хэрвээ шижин өвчтэй бол цусны даралт нэмэгддэг. Мөн Шалтгаангүй таргалах нь чихрийн шижин өвчнөөр өвчлөх магадлалтай аж. Иймээс идэвхтэй хөдөлгөөн хийж, эрүүл зохистой хоолловол урьдчилан сэргийлэх боломжтой ажээ.

Чихрийн шижин өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх дэлхийн олон туршлага байна. Энэ талаар Финлянд улсын эрдэмтэд чихрийн шижнээр өвчлөх магадлалтай хүмүүсийн жин болон сахарын хэмжээг үзээд судалгаанд хамруулсан аж. Хөдөлгөөнийг нь нэмэгдүүлж хүнсэндээ хэрэглэж байгаа бүтээгдэхүүний ислэгийг таван хувь нэмэгдүүлээд, өөх тосны хэмжээг 30 хүртэлх хувиар багасгасан байна. Энэ хугацаанд судалгаанд хамрагдсан хүмүүсээс нэг нь ч чихрийн шижнээр өвчлөөгүй дүн гарсан байдаг.